De eerste ervaring op de Italiaanse wegen

De rit richting Italië verliep erg gemakkelijk en geheel zonder problemen, maar dit veranderde al snel toen we de grens tussen Zwitserland en Italië gepasseerd waren. Het rijgedrag kwam onmiddellijk enorm agressief over. Zo viel het vele bumperkleven meteen op, als ook het gebrek aan richting aangeven en de gevaarlijke wijze van inhalen. En dan zijn er natuurlijk nog de vele tweewielers die je aan alle kanten voorbij schieten…

Op een lokale landweg werden we even goed wakker geschud en gewaarschuwd voor de rest van de vakantie: bij een onoverzichtelijke wegversmalling ter hoogte van een bruggetje kwam er met hoge snelheid een vrachtwagen op ons afrijden, die geen moment inhield om ons ruimte te bieden. Een noodstop met de Twingo voorkwam een frontaal ongeluk met een opgetelde snelheid van ruim 120 kilometer per uur. Het idee om drie weken lang in dergelijke situaties te verkeren stond ons niet echt aan.

Het was echter al wel duidelijk dat er weer voldoende materiaal zou zijn voor een verhaal over het ‘Italiaanse rijden’…

Campingcrisis

Uit onze campinggids viel al af te leiden dat er nauwelijks campings in de buurt van Milaan te vinden zouden zijn. Met behulp van de Tomtom reden we desondanks richting een camping op een afstand van 25 kilometer ten opzichte van Milaan. Ter plekke troffen we echter niks aan dat door kon gaan voor een camping. Na even rondgelopen te hebben bleek dat er wel degelijk ooit een camping gestaan had. Van de nog aanwezige woonwagens was weinig meer over en het was overduidelijk dat de mensen die we nog wel in deze ravage aantroffen in grote armoede en vergetelheid leefden. Dat je vervolgens iemand z’n poes uit ziet laten is dan ook absoluut niet verrassend.

De grote hoeveelheid muggen dwong ons snel weer de auto in, op zoek naar een nieuwe bestemming…

Een minuut of veertig later arriveerden we op onze uiteindelijke verblijfplaats in Pavia, 25 kilometer ten zuiden van Milaan. ’s Avonds kwamen we tot de conclusie dat de muggen ook hier in grote getalen aanwezig waren, wat enkele dagen later nog altijd voor irritatie zorgde. De muggen maakten het onmogelijk om rustig op de camping rond te hangen, wat het verblijf op de tevens dure camping niet bepaald ten goede kwam.

De eerste pizza…

De eerste avond hebben we het onszelf maar makkelijk gemaakt en zijn we op zoek gegaan naar een pizzeria in Pavia. Toen we die eenmaal gevonden hadden werden we meteen geconfronteerd met de taalbarrière: niemand ter plekke was in staat ook maar één Engelse zin te begrijpen, laat staan te spreken. Met handen en voeten kregen we het uiteindelijk voor elkaar om de pizza-bakker voor ons drie stuks van zijn zogenaamde ‘meter-pizza’ te laten maken en ons te verrassen met zijn eigen creaties. Na dat verzoek ging de man direct enthousiast aan de slag en de resulterende pizza’s (ruim voldoende voor 5 hongerige sporters) waren fenomenaal en zouden de rest van de vakantie ook niet meer overtroffen worden.

Milaan

De tweede dag zijn we even voor het middaguur richting Milaan vertrokken. Op advies van onze ‘campingburen’ hebben we de auto geparkeerd bij het treinstation van Pavia, om vervolgens met de trein naar Milaan af te reizen. Na het boeken van de kaartjes hadden we nog ruim een uur om de tijd te doden. We hebben de tijd nuttig besteed door een rondwandeling door Pavia te maken, welke ons onder andere langs de oude overdekte brug (‘Ponte Vecchio’) en de enorme kathedraal bracht.

Rond half één stapten we op de intercity richting Milaan. Vreemd genoeg waren de ons toegewezen plaatsen bezet en hebben we alsnog maar gestaan, ook al werd er door de kapers wel aangeboden om op te staan. We hebben ons als Hollanders dus meteen even van onze beste kant laten zien. Overigens kwamen we er later achter dat we de duurste treinvariant geboekt hadden; we vonden het al zo vreemd dat de coupé zo enorm ruim opgezet was, inclusief een tafeltje bij alle stoelen.

Vijfentwintig minuten later stonden we in het centrum van Milaan, waar we direct overdonderd werden door het formaat van het centrale station. Helaas stond het grootste deel van de stationshallen in de steigers, waardoor het formaat en de pracht van het bouwwerk grotendeels aan het oog onttrokken werd.

Eenmaal buiten viel het hoge Pirelli-gebouw direct op. Vanaf het imposante plein voor het station zijn we per voet richting het oude centrum van de stad gelopen. De route richting het oude centrum bevestigde het al heersende idee dat er buiten het oude centrum en enkele architectonische uitzonderingen en aantrekkelijke parken verder weinig bijzonders te zien is in Milaan. De stad voelt op een hoop plaatsen aan als een betonnen en vaak sfeerloze kolos.

Eenmaal binnen de oude stadswal veranderde het beeld van Milaan al snel; de gebouwen waren heel wat aantrekkelijker en de straten een stuk voller. De oude trams, die hier al sinds de jaren ‘20 al rondrijden maken het plaatje compleet.

Het eerste uitstapje ter plaatse was het bezoek aan het romantische opera-theater, het ‘Teatro alla Scala’, waar je na een toegangsprijs van 5 euro door het opera museum kon lopen en ook de grote zaal kon bekijken vanuit een van de loges. Het zicht op de 18e eeuwse zaal (welke na een bombardement in de jaren ‘30 vrijwel geheel verwoest raakte en nadien weer opgebouwd is) was fenomenaal.

Het maken van foto’s van deze imposante zaal was helaas niet toegestaan en de nadrukkelijke controle hierop dwong me tot het naleven van die regel.

De stadswandeling werd voortgezet door de ‘Galleria Vittorio Emanuele II’ die het Pizza della Scala verbind met het Piazza del Duomo, waar de wereldberoemde kathedraal te vinden is. De ‘galleria’ is (letterlijk) tot op zekere hoogte te vergelijken met de Haagse passage; een overdekt winkelcentrum dus. De vergelijking houdt echter op bij het formaat van het complex en de gevestigde winkels; hier kom je enkel en alleen de meest luxe zaken (en een MacDonald’s) tegen, waaronder die van Mercedes, Gucci en Louis Vuitton. De vloer is verder nog afgewerkt met de logo’s en zegels van de grote omliggende nederzettingen, waaronder natuurlijk ook de beeltenis van Romulus en Remus met het ‘SPQR’ van Rome.

Eenmaal aan de andere zijde van de Galleria is de immense ‘Duomo di Milano’ niet te missen. De kathedraal die gebouwd is van de 14e eeuw tot diep in de 19e eeuw is zowel van buiten als binnen indrukwekkend, met een gewelf op 45 meter hoogte en een lengte en breedte van respectievelijk 157 en 92 meter, hetgeen ruimte biedt aan 40.000 personen. Daarnaast is het mogelijk om de kathedraal te beklimmen en het dak te bewandelen op een hoogte van maximaal 65 meter, wat een schitterend uitzicht biedt op het oude centrum van Milaan en de 106 meter hoge toren van de kathedraal.

Na de Duomo hebben we nog een kort bezoek aan het ‘Castello Sforzesco’ gebracht, een kasteel dat zich midden in het centrum van Milaan bevindt. In de aangrenzende tuinen werden we echter geconfronteerd met hetgeen waar men altijd voor waarschuwt in dergelijke steden: zakkenrollers. De iPhone van een van mijn reisgenoten was plotseling verdwenen en uiteraard ook niet meer terug te vinden… Ook de nasleep hiervan, zoals de aangifte, kostte nog een hoop tijd, wat het vakantiegevoel weinig goed deed.

’s Avonds in de trein terug waren we het er allemaal over eens dat we de volgende dag koers zouden zetten richting Toscane. Het gebied rond Milaan had naar onze mening weinig moois te bieden (zeker niet in vergelijking met onze volgende bestemming, Toscane) en ook Milaan zelf hadden we na één dag wel gezien.

Nog meer pech…

Eenmaal terug op de camping werd de teleurstelling nog verder aangewakkerd door problemen met een van de converters die we voor de vakantie hadden aangeschaft. Na gebruik op de sigarettenaansteker van een van de twee auto’s, deed geen enkele stekker het meer in het bewuste 12v contact en na een test van de converter op de andere auto deed ook die aansluiting het niet meer. Zo waren in één klap al onze elektriciteitsaansluitingen verdwenen en waren we aangewezen op de aansluitingen bij de sanitair blokken van de campings om onze apparatuur op te laden.

De sfeer daalde nog wat verder toen een dag later de kies van een van mijn reisgenoten afbrak. Gelukkig was het niet noodzakelijk om ter plaatse een tandarts op te zoeken en had hij er de rest van de vakantie geen last meer van. Doordat ook de uitgaven heel wat hoger lagen dan gepland hadden we die dagen echter wel het gevoel dat het wel eens een teleurstellende vakantie kon worden. Wat we toen nog niet wisten was dat dit ons laatste echte ongeluk zou zijn.

Inleiding

Nachtfotografie: verrassend en uitdagend

De bovenstaande punten maken nachtfotografie niet alleen tot een moeilijke discipline, maar ook tot een enorme uitdaging. Er zijn bovendien vele redenen die ertoe leiden dat nachtfoto’s zeer verrassende beelden kunnen opleveren.

Het menselijk oog kan een veel groter contrast verwerken dan de sensor (of film) van een camera. Dit beperkte contrastbereik van de camera leidt tot de situatie waarin diepe zwarten als ook felle lichten al heel snel tegelijkertijd op een nachtfoto terug te vinden zijn. Dit betekent dus dat je als fotograaf zult moeten kiezen: stel je de belichting in op het lichte deel, of op het donkere deel?

Daarnaast zorgt het beperkte licht ook voor de noodzaak om langere sluitertijden toe te passen dan je overdag zou doen. Langere sluitertijden zorgen op hun beurt weer voor een hogere mate van bewegingsonscherpte, doordat bewegende objecten niet meer bevroren kunnen worden. Die bewegingsonscherpte kan dus ook beelden opleveren die het menselijk oog nooit als zodanig zou waarnemen.

Tenslotte krijg je bij nachtfotografie vaak te maken met verschillende soorten licht en lichtbronnen in één enkele foto. Zo valt er gemakkelijk een onderscheid te maken tussen direct (lampen) of indirect licht (reflectie) en de kleurtemperatuur van de lichtbron(nen). Afwijkende kleurtemperaturen kunnen binnen een foto weer tot vervelende kleurzwemen leiden; denk maar aan de groenige zweem die veroorzaakt wordt door tl-lampen.

De uitdaging van nachtfotografie ligt ‘m vaak in het creëren van een bepaalde sfeer in een foto. Vaak is het erg moeilijk om een met het oog waarneembaar tafereel ook als zodanig vast te leggen en moet er dus gezocht worden naar mogelijkheden om deze (of een andere) sfeer toch over te brengen.

Dit is overigens niet iets wat je ‘even’ leert. Hier moet je gewoon ervaring mee opdoen. Veel op pad gaan is dus het beste advies.

Verschillende soorten nachtfotografie

Er kunnen enkele verschillende soorten van nachtfotografie onderscheiden worden:

• Reportages
• Mooie plaatjes
• Statische foto’s
• Dynamische foto’s

Hierin is een reportage een serie foto’s die samen een verhaal vertellen en in dat opzicht samen meer zijn dan de optelsom van de losse foto’s. ‘Mooie plaatjes’ zijn simpelweg losse foto’s die niet perse een verhaal vertellen.

In beide categorieën kan er sprake zijn van statische foto’s en dynamische foto’s. Statische foto’s houdt in dat het onderwerp (of de camera) niet beweegt, integenstelling tot dynamische foto’s, waarbij de beweging juist een essentieel onderdeel van de foto is.

Ik reken mijn eigen fotografie tot de groep ‘mooie plaatjes’, en dan zowel statisch als dynamisch. Dit is handig om te weten, aangezien dit artikel vanuit mijn persoonlijk standpunt geschreven is.

Voor het fotograferen

Voorbereidingen voor nachtfotografie

Alvorens je op pad gaat om in de avond of nacht foto’s te maken is het verstandig om de nodige voorbereidingen te treffen. Controleer bijvoorbeeld van tevoren het weerbericht, zodat je weet waar je mee te maken krijgt (het kan ’s avonds immers snel afkoelen) en pas je kleding hierop aan. Neem ook altijd wat geld mee en eventueel wat eten of drinken. Als je ergens strand, om wat voor rede dan ook, kan dit goed van pas komen.

Heel belangrijk: je identificatiebewijs! Voor veel mensen is iemand die ’s avonds aan het fotograferen is al snel verdacht, zeker wanneer je dit rond industriële complexen of grote gebouwen doet. Mocht de politie je om een verklaring vragen, dan kan je zo een eventuele boete voorkomen.

Maak van tevoren een inventarisatie van foto’s die je wilt maken en locaties die je wilt bezoeken. Dit geeft je wat houvast voor het geval je tijdens het fotograferen niet meer weet wat je nog meer in gedachte had. Het zorgt er bovendien voor dat je niet zomaar rond aan het dolen bent, opzoek naar die ene foto.

Fotoapparatuur

Als je ’s avonds of ’s nachts gaat fotograferen zou je idealiter het volgende bij je moeten hebben:

• Camerabody
• Groothoeklens (10-20mm, 12-24mm, etc)
• Standaardzoom (bijvoorbeeld 24-105mm)
• Eventueel vaste brandpunten (tussen 10-105mm)
• Flitser
• Statief en Remote control
• Zaklampje
• Waterdichte tas (voor het geval het gaat regenen)

Neem vooral niet teveel dure accessoires mee. ’s Avonds en ’s nachts is de kans dat je fotoapparatuur gestolen wordt nog veel groter. Ook een telelens is niet echt nodig, aangezien deze ’s avonds maar van weinig nut is: in het donker is het al moeilijk om perspectief te creëren en met een telelens is dit al helemaal niet meer te doen. Dit levert doorgaans dus heel platte en saaie foto’s op.

Met name groothoeklenzen zijn in de nachtfotografie van onschatbare waarde. De korte brandpuntsafstanden zorgen ervoor dat er met veel langere sluitertijden uit de hand gefotografeerd kan worden dan bij bijvoorbeeld standaardlenzen en telelenzen. De stelregel luidt dat de sluitertijd niet langer mag zijn dan 1/brandpuntsafstand. Bij een lens van 10mm is dat dus 1/10 seconde, waardoor je in de schemer nog prima zonder statief uit de voeten kan.

Een lens met Image Stabilization (IS) kan in dit laatste geval zeer van pas komen. Image Stabilization zorgt er namelijk voor dat het beeld enigszins gestabiliseerd wordt, waardoor het mogelijk is om uit de hand te fotograferen met 2-4 stops langere sluitertijden dan gebruikelijk.

Alle overige punten uit het bovenstaande lijstje spreken natuurlijk voor zich.

De camera

Om succesvol ’s nachts te kunnen fotograferen moet de camera minstens over de volgende eigenschappen en mogelijkheden beschikken:

• Diafragma-voorkeur
• Sluitertijd-voorkeur
• Handmatige belichting
• Aanpasbare ISO-waarden
• Sensor met lage ruisontwikkeling bij lange opnames
• Afstandsbediening en/of timer

Vrijwel alle moderne spiegelreflex camera's beschikken over een dergelijke functie en het kan dus lonen om hier even naar op zoek te gaan. Bij Canon's camera's is deze functie terug te vinden onder de zogenaamde 'custom functions'.

Lokaties om te fotograferen

Om een start te kunnen maken met nachtfotografie, heb je natuurlijk wel wat interessante locaties nodig. Je kan jezelf trainen om ’s avonds en ’s nachts uit te kijken naar interessante locaties en onderwerpen. Onthoud deze en schrijf deze vervolgens op. Na een tijdje zal je een flink lijstje van objecten in je omgeving hebben, waar je dan mee aan de slag kan.

Je kan bijvoorbeeld denken aan de volgende lokaties:

• Drukke wegen binnen de stad
• Stadscentra
• Industriële gebieden (zoals havens)
• Water in of nabij de stad
• Architectuur (bruggen, kantoorgebouwen, denk ook aan kleine details)

Heb je zelf interessante locaties gevonden die je met anderen wil delen? Plaats ze dan hieronder als reactie!

Momenten om te fotograferen

Op de vraag wat het beste moment is om je met nachtfotografie bezig te houden is het antwoord “als het donker is” natuurlijk wat te kort door de bocht. Vaak blijkt de schemer namelijk een van de beste momenten voor nachtfotografie (of avondfotografie, in dat geval). Volledig zwarte luchten zijn namelijk maar zelden echt interessant en een diepblauwe hemel kan een foto net dat beetje sfeer meegeven dat het tot een bovengemiddelde foto maakt. Overigens zal je merken dat die blauwe luchten nog heel lang zichtbaar blijven. Zelfs op het moment dat het voor je gevoel al helemaal donker is kan je nog een mooie blauwe lucht als achtergrond gebruiken.

Wanneer je je in stedelijk gebied bevindt heb je vaak ook te maken met lichtvervuiling. Het licht van kassen, of van een fors verlichte stad kan dan zeer vervelende zwemen opleveren, met name op laaghangende bewolking. Dat is dus ook te voorkomen door nog tijdens de schemer te fotograferen. Aan de andere kant kan dat liucht ook gebruikt worden om het wolkendek te accentueren, wat vooral erg goed werkt in zwartwit foto’s.

Wanneer je mensen of verkeer in beeld wilt brengen, dan zal je dit natuurlijk moeten doen op tijdstippen dat er voldoende activiteit aanwezig is. In winkelcentra zijn koopavonden dan natuurlijk de uitgewezen momenten en voor het vastleggen van verkeer zoek je de avond- of ochtendspits op. Voor de laatste twee situaties zal je het dus vooral van de kortste dagen in december en januari moeten hebben, aangezien het anders te licht is op het moment dat de spits (respectievelijk) eindigt of begint.

Techniek: Diafragma, sluitertijd en ISO-waarde

Diafragma en sluitertijd

Om in nachtfotografie het gewenste resultaat te krijgen moet je met name je diafragma en sluitertijd op de juiste manier benutten. Je zult altijd eerst voor één van de twee een doelwaarde moeten kiezen. Of je met de diafragma-waarde of de sluitertijd moet beginnen kan je achterhalen door de volgende simpele vragen:

1. Wil ik een bepaalde bewegingsonscherpte creëren?
2. Bestaat mijn foto enkel uit stilstaande objecten?

Als het antwoord op de eerste vraag ‘ja’ is, dan kan je het beste eerst een geschikte sluitertijd kiezen. Is het antwoord op vraag twee ‘ja’, dan dien je te beginnen met het instellen van het diafragma.

Het heeft bijvoorbeeld geen enkele zin om een hoge diafragma-waarde en dus veel scherpte(-diepte) te gebruiken als het hoofdonderwerp beweegt, aangezien dit alleen maar tot onscherpte leidt (door de langere sluitertijd, of de hoeveelheid ruis die veroorzaakt wordt door de hoge ISO-waarde).

Anderzijds, als er niets beweegt (en je de camera op een statief hebt gemonteerd), dan kan je beter voor zoveel mogelijk scherpte kiezen en dus een geschikte diafragma opening combineren met de daarvoor noodzakelijke sluitertijd..

Verderop in dit artikel vind je een overzicht van aanvangswaarden die je kunnen helpen bij het kiezne van het juiste diafragma en sluitertijd.

ISO-waarde

Over het algemeen geldt: hoe lager de ISO-waarde, hoe lager het ruisniveau. Ook het contrastbereik ligt hoger bij lage ISO-waarde dan bij hoge. Vooral dit laatste is in het geval van nachtfotografie een belangrijk punt, aangezien je juist ’s nachts te maken krijgt met extreem veel contrast.

Wanneer het niet lukt om de gewenste diafragma-sluitertijd-combinatie te creëren, dan kan je de ISO-waarde aanpassen om toch de gewenste combinatie te kunnen gebruiken.

Meer informatie over sluitertijden en diafragma kan je lezen in mijn artikel: Sluitertijd en Diafragma uitgelegd.

Techniek: Lichtmeten

De lichtmeter van een camera (of aparte lichtmeter) gaat uit de van een gemiddelde lichtintensiteit van 18%. De lichtmeter stelt de belichting dus zo in dat het deel van de foto waar deze op ingesteld is die18% grijswaarde heeft. Overdag gaat dit prima op, zeker wanneer je weet waar je je lichtmeter op moet richten, ’s nachts ligt dit echter wat ingewikkelder. Over het algemeen zullen er maar weinig objecten zijn die een lichtintensiteit van 18% hebben. Het heeft dus weinig zin om de lichtmeter ergens op in te stellen. Dat wil overigens niet meteen zeggen dat er dan ook geen manier is om de automatische lichtmeter te gebruiken.

Wanneer je een lichtdeel van de foto zo licht wil maken dat ‘t tegen het witte aan zit, maar nog wel voldoende detail bevat, dan kan je hier de belichting op instellen en vervolgens grof 1,5 tot 2 stops overbelichten.

Omgekeerd kan dat ook met de donkere dele van de foto. Wanneer je de lichtmeter hierop instelt en vervolgens 1,5 tot 2 stops onderbelicht, dan zal dit resulteren in een foto waarbij dat donkere deel tegen het zwarte aanzit maar niet volledig dichtgelopen is.

Mocht het met de automatische lichtmeter niet lukken, dan moet je de camera op de handmatige stand zetten en zelf zowel de sluitertijd als het diafragma opgeven. Met een digitale camera heb je nu onmiddelijk het voordeel dat je de opname achteraf kan bekijken en beoordelen en desgewenst een nieuwe kan maken. Onderstaande aanvangswaarden voor ‘available light’-fotografie kunnen je helpen bij de eerste instellingen.

Al de hier genoemde waarden zijn bedoeld als leidraad om de belichting op te baseren. Ze zijn uiteraard niet altijd toepasbaar of correct maar bieden wel enige houvast voor de belichtingsinstellingen.

Het kan overigens geen kwaad om sommige delen van een nachtfoto te overbelichten; sterker nog: je moet vaak delen van een foto overbelichten. Wanneer je je belichting op de felste lichtbron(nen) zou baseren, levert dat uiteindelijk een veel te donkere foto op. Bovendien gaat daarmee al snel de kracht van de lichtbron verloren. Een felle lamp kan juist erg goed werken, wanneer deze overbelicht op de foto staat; het springt er dan uit alszijnde een felle lamp.

De aanwezigheid van een zeer felle lichtbron hoeft een foto dus ook niet meteen te verpesten; deze kan juist een waardevolle bijdrage leveren.

Techniek: Compositie

Voor nachtfotografie gelden in principe geen wezenlijk andere compositie-’regels’. Hier kan je meer over lezen in mijn eerdere artikel over composities.

Bij nachtfotografie heb je echter wel te maken met een heel ander soort situatie dan overdag. Zo is het zelden mogelijk om perspectief-lijnen te gebruiken, doordat er vaak onvoldoende licht is om de hele omgeving te tonen. Je doet er dan ook beter aan om de compositie in te delen op basis van de aanwezige lichttbronnen en de lichte delen van de foto.

Met name reflectie van licht (bijvoorbeeld in het water) heeft vaak een versterkend effect op de foto. Hou er bij reflectie in water rekening mee dat langere opnames zorgen voor een minder scherpe reflectie dan bij kortere opnamen. Ook sterk golvend water levert een minder afgetekende reflectie op.

Techniek: Nabewerken

Vooral bij digitale foto’s is het verstandig om de gemaakte foto’s nog na te bewerken. Zonder al te diep op de digitale fotografie workflow in te gaan kan ik vertellen dat met name het toepassen van de juiste ‘curve’ en het uitlichten van de schaduwen een groot verschil uit kan maken. Zo kan je eerst de schaduwen wat op te helderen tot een niveau waarbij je al het detail dat je nog wil terug halen ook daadwerkelijk duidelijk kunt zien. De resulterende foto zal dan een wat lager contrast hebben in de donkere gebieden, hetgeen erg onaangenaam kan ogen. Om dit contrast te herstellen dien je vervolgens een curve toe te passen waarbij de schaduwen wat donkerder gemaakt worden, terwijl de lichte delen van de foto gelijk blijven in intensiteit.

Overigens is een dergelijk proces geen verplicht nummer; je zal uiteindelijk gewoon zelf op je eigen intuitie moeten afgaan bij het bewerken van je nachtfoto’s. Zo kan het bijvoorbeeld gebeuren dat je het contrast juist wil verhogen door je schaduwen diepzwart te maken. Deze richtlijnen kunnen je natuurlijk wel enigszins bij dat creatieve proces helpen.

Bij nachtfotografie heb je vaak te maken met veel verschillende lichtbronnen die zich allemaal tegelijk in één foto manifesteren. Dat kan dus leiden tot kleurzwemen, of het kan de automatische witbalans van je camera goed om de tuin leiden. In het laatste geval moet je de witbalans dus zelf bijwerken naar een instelling die prettig oogt, of overeen komt met wat je ter plekke zag of uiteindelijk in de foto terug wilt zien.

Om de kleurzwemen aan te pakken zal je met de instellingen van de individuele kleurkanalen aan de slag moeten gaan, de ‘hue’, ’saturation’ en ‘luminance’ dus. Hier is geen richtlijn voor te formuleren en het is bovendien een erg subjectief proces. Het is bovendien onmogelijk om hier een kant en klare handleiding te geven voor het maken van de perfecte nachtfoto’s, maar het is wel handig om te weten welke mogelijkheden en welke hulpmiddelen je tot je beschikking hebt.

Naast deze aanpassingen is het vaak nog nodig om de ruis nog wat verder te onderdrukken. De ruisonderdrukking van de camera kan namelijk wel een hoop ruis wegwerken, maar zal deze nooit in zijn geheel elimineren.

Conclusie

Er komt heel wat kijken bij nachtfotografie en dat maakt het vaak tot een flinke uitdaging. Met beelden die sterk afwijken van wat men met eigen ogen als resultaat, levert het echter ook een hoop voldoening op.

Veel aspecten van de nachtfotografie vergen een hoop oefening en doorzettingsvermogen en ik hoop dan ook van harte dat dit artikel dit proces enigszins weet te sturen en je een leidraad biedt voor het maken van je eigen nachtfoto’s.

Willemstad in het kort

Wilemstad, de hoofdstad van de Nederlandse Antillen, heeft een kort maar rijk verleden, waar in de stad zelf nog een hoop van terug te vinden is. De stad huisvest momenteel ongeveer 125.000 mensen en is gelegen aan de zuidwestzijde van Band’ariba (het oostelijke deel van het eiland). Willemstad heeft zich in de loop der eeuwen langszaam gevormd om de natuurlijke haven, ‘Schottegat’, welke vanaf de Caraïbische zee te bereiken is via de Sint Annabaai. Aan weerzijde van de Sint Annabaai liggen de stadsdelen Punda en Otrabanda, welke in 1886 met elkaar zijn verbonden door middel van de Koningin Emmabrug, beter bekend als de ‘pontjesbrug’ (en ook wel ‘the swinging old lady’). Inmiddels wordt al het verkeer over de Koningin Julianabrug geleid.

De Spanjaarden zijn in 1499 vermoedelijk op 26 juli, de naamdag van Sint Anna, bij Willemstad aan land gegaan, hetgeen de naam van de Sint Annabaai zou verklaren. In 1634 werd Willemstad door de Nederlanders veroverd. Het oostelijke deel ten opzichte van de Sint Annabaai werd toen ‘De Punt’ genoemd, of ‘Punta’ in het Papiaments, wat later verbasterde tot ‘Punda’. In 1635 werd hier Fort Amsterdam gebouwd, dat ter verdediging van de haveningang moest dienen. Vervolgens werd achter het fort de de stad opgebouwd. Punda is daarmee de oudste wijk van Willemstad. In 1707 begon met de bouw van een nieuwe wijk aan de andere kant van de baai; de wijk werd dan ook Otrabanda genoemd, wat ‘andere oever’ betekent.

De binnenstad van Willemstad staat sinds 1997 op de UNESCO-lijst van werelderfgoederen. Grote delen van Punda, Otrabanda en Scharloo behoren tot dit werelderfgoed. Een bekend voorbeeld is Berg Altena, de heuvel met de strook van kleine arbeiderswoningen in vele verschillende kleuren.

Willemstad werd in de 17e eeuw een vrijhaven, wat er onder andere in resulteerde dat Willemstad het epicentrum van de regionale slavenmarkt werd. Deze handel vond voornamelijk plaats in ‘Asiento’. In de 20e eeuw vestigde Shell hier één van ’s werelds grootste olieraffinaderijen. Hier wordt sindsdien ruwe olie uit Venezuela verwerkt. De raffinaderij werd in de Tweede Wereldoorlog ingezet voor de productie van kerosine voor Amerikaanse bommenwerpers.

Sinds de jaren zestig is het toerisme in Willemstad eveneens een zeer belangrijke bron van inkomsten geworden.

De hoogtepunten van Willemstad

De meest bijzondere bezienswaardigheden van Willemstad concentreren zich rond de eerder genoemde wijken in het centrum van de stad. In Punda vind men de eerdergenoemde Koningin Emmabrug, een 168 meter lange houten draaibrug die uit een groot aantal pontons is opgebouwd. De brug kan in zijn geheel 90 graden zwenken om doorgang te bieden aan de grote zeeschepen die de Sint Annabaai moeten doorkruisen. De brug was oorspronkelijk bedoeld voor alle verkeer maar is sinds de oplevering van de Koningin Julianabrug in 1974 alleen nog toegankelijk voor voetgangers. Voetgangers kunnen meestal gewoon op de brug blijven lopen wanneer deze open staat, men sluit dan enkel één ingang af. Gaat de brug echter helemaal open, dan dient iedereen de brug te verlaten. De brug is ook een mooi voorbeeld van Antilliaanse veiligheid. Het scharnierende deel van de brug komt tijdens het openen namelijk los van de kant en met behulp van een hek wordt voorkomen dat voetgangers over het ontstane gat springen. Vreemd genoeg is het dan nog wel mogelijk om vanaf de brug naar de kant te springen…

Afhankelijk van de windrichting en de windkracht kan de brug nog een flinke deining hebben en dat geeft vaak een erg leuk beeld tijdens de voettocht over het dek. Het doet ook erg bevreemdend aan om over de brug te lopen, terwijl deze net opent of sluit. Je krijgt dan namelijk al snel de neiging om schuin te lopen, doordat je richtpunt (de huizen langs de kade) zich lijkt te verplaatsen.

Andere interessante delen van Punda zijn natuurlijk het Fort Amsterdam, de handelskade, de oudste Synagoge van de Nederlandse Antillen – de Snoa – en de drijvende Venezolaanse markt. Op de Venezolaanse markt bieden kooplui uit Venezuela hun groente en fruit te koop vanaf hun boten, waar ze gedurende hun verblijf op Curaçao ook slapen. Wanneer alles verkocht is keren ze terug naar Venezuela om later weer terug te komen met een nieuwe voorraad etenswaar. Voorheen werd al het eten ook daadwerkelijk vanuit de boten verkocht, maar uit hygiënisch oogpunt is dit niet meer toegestaan en wordt alles vanuit de standjes langs de kade aangeboden.

In Otrabanda zijn het Riffort en de vele oude woonhuizen de belangrijkste bzienswaardigheden. Het Riffort, een 19e eeuws fort, is enkele jaren geleden in zijn geheel gerestaureerd en huisvest nu een groot horeca-centrum. Het fort zelf is enkel nog terug te zien in de buitenwanden van het Riffort, maar dat maakt het centrum niet minder aantrekkelijk. We hebben bovendien zelf ervaren dat hier prima valt te eten.

In Scharloo vind je vooral veel oude koopmanshuizen die nog stammen uit het koloniale verleden van Willemstad. Vrijwel al deze huizen zijn nu monumentale panden en de meeste huizen in Scharloo verkeren dan ook in uitstekende staat. De meeste panden huisvesten nu bedrijven, organisatie en overheidsinstellingen, waaronder ook ambassades.

Tenslotte is een bezoekje aan het uitkijkpunt van Fort Nassau een echte aanrader. Het tot restaurant omgebouwde fort bevindt zich bovenop een heuvel in de nabijheid van de Koningin Julianabrug en biedt een fenomenaal uitzicht over het centrum van Willemstad aan de ene kant en de havens en olieraffinaderij aan de andere kant.

De schaduwzijde van Willemstad

Wij hebben het centrum van Willemstad keer op keer als erg aantrekkelijk ervaren en liepen er met veel plezier rond, althans tot een zeker tijdstip. Na een gezellig etentje bij het Pleincafé Wilhelminaplein, waar we regelmatig wat gegeten of gedronken hebben, kwamen we plotseling tot de conclusie dat het gezellige plein binnen enkele uren was veranderd in een hangplek van junkies en andere louche figuren. Bij het instappen werden we ook enigszins lastig gevallen en kostte het uiteindelijk heel veel moeite om de bedelaar te doen omkeren. Enkele dagen later hadden we soortgelijke situatie op de parkeerplaats bij het Waaigat. En al mag de parkeerplaats van de nodige bewaking voorzien zijn, erg veilig is het er niet, want er wordt maar weinig bewaakt, zo werd ons verteld.

Op en in de buurt van de pontjesbrug werd ons meerdere keren drugs aangeboden, maar dat wil in Amsterdam ook nog wel eens voorkomen. Echter was het wel erg opvallend dat de drugs ’s avonds ook open en bloot verhandeld werden op een openbare plek als het winkelcentrum van Punda. ’s Avonds is het dus wel even oppassen en je kan dan bepaalde buurten, zoals delen van Otrabanda, ook beter mijden.

Overigens zijn er nog wel wat meer buurten waar je sowieso op je hoede moet zijn. Vooral de wijken die recht onder de rook van de raffinaderij liggen zijn enigszins risicovol om als eenzame toerist te bezoeken. Ben je met een groep dan zal er niet snel iets gebeuren. Maar je moet je natuurlijk wel realiseren dat je je dan in een buurt bevindt waar mensen simpelweg niets hebben en maar met moeite aan voldoende eten komen. Het is dan ook niet verstandig en al helemaal niet ethisch verantwoord om hier de welvarende toerist uit te hangen.

Een dagje Willemstad

Regelmatig meren er in Willemstad enorme cruiseschepen aan, die de passagiers dan een dagje Willemstad aanbieden. Het feit dat de meeste bezienswaardigheden van het historische hart van de stad op loopafstand van elkaar liggen zou de indruk kunnen wekken dat Willemstad inderdaad in een dagje te zien is. Na een verblijf van twee weken kunnen we echter concluderen dat dat niet het geval is. Afhankelijk van het moment van de dag (of de week) dat je je in Willemstad begeeft zul je er namelijk een heel andere sfeer aantreffen en wat dat betreft is het echt een stad die ‘leeft’. En ook na twee volle weken hebben we nog lang niet alle hoofdattracties aan gedaan. Ik heb ergens wel te doen met de onwetende cruisegangers…

Update:

De foto’s van Willemstad zijn hier te vinden: Willemstad, Curaçao

De Vlakte van Hato

De Vlakte van Hato loopt vanaf de zogenaamde ‘Noordkant’ van Curaçao tot aan de Bron van San Pedro. De uitgestrekte vlakte ligt direct langs de kust en eindigt met rotsen en ruwe kliffen van kalksteen langs de kust. Een deel van de vlakte is gebruikt voor de bouw van Hato Airport, waarbij men dankbaar gebruik gemaakt heeft van de vlakke ondergrond, iets dat op Curaçao redelijk zeldzaam is.

Aan de westzijde van het vliegveld ligt een militaire basis. Vlak voor de daadwerkelijke ingang van de basis loopt een onverharde weg richting de Vlakte van Hato. Het eerste deel van de route kent enkele zeer ruwe stukken, maar zelfs onze kleine Toyota Yaris kwam hier zonder al teveel moeite overheen. De sterkte afdaling op de rotsen hoeft niet noodzakelijk ook weer omhoog gereden te worden, aangezien er een ook een uitgang aan het uiteinde van de vlakte ligt, maar daarover later meer.

De route naar de vlakte loopt bovendien rakelings langs het begin van de startbaan van Hato Airport, wat een leuk uitzicht biedt op de binnenvliegende toestellen. Enige moed is daarbij wel vereist, want de zwaardere toestellen komen bijzonder laag over vliegen.

Eenmaal op de vlakte is de weg een stuk beter te berijden en zijn er de nodige zijwegen die je naar de uithoeken van de vlakte kunnen brengen. Na een tijdje wordt de vlakte ook steeds kaler en gaat de begroeiing steeds meer over in woestijnvegetatie, waaronder dus ook veel cactussen. De ondergrond verandert gaandeweg eveneens en begint steeds meer te bestaan uit los rood zand, dat zich na afloop door het hele interieur van de auto manifesteert.

Even na het vliegveld zijn de Grotten van Hato te vinden; een zeer toeristische attractie, compleet met gids. De tocht door de grotten schijnt niet erg authentiek meer te zijn, maar leidt je wel langs een hoop stalactieten en stalagmieten en een ondergronds meer. Wij hebben dit toeristische uitje echter aan ons voorbij laten gaan.

Op tweederde van de vlakte staat een reeks windmolens die voorzien in de plaatselijke energiebehoefte. De windmolens staan niet afgeschermd en kunnen gewoon van dichtbij bekeken worden. Tussen de eerste en tweede windmolen wijken een aantal wegen af van de hoofdweg, naar links. Via een of meerdere van deze wegen is een relatief onbekende grot te vinden, waar je zelf naar binnen kan. Je hoeft daar maar een paar meter de grot in te wandelen om de vele vleermuizen al te zien vliegen. Loop je dan nog wat verder, dan vliegen de beesten echt rakelings langs je hoofd, wat natuurlijk een unieke ervaring is (als je er tegen kan). Het moet wel gezegd: het zijn erg neurotische beesten; ze zitten haast geen moment stil en als ze dan even ergens hangen is het vaak voor korte duur. De vleermuizen vliegen vooral veel in en uit de openingen in het ‘plafond’ van de grot.

Ter hoogte van de eerste windmolen hebben we ook nog de rotsen en de ruwe zee bij de kust bekeken. Een inschattingsfout zorgde daarbij voor de nodige angstige momenten. De golven en fonteinen vielen al een tijd erg mee, maar de ondergrond waar we op stonden was natuurlijk niet voor niets zo nat. Tijdens het maken van een foto zie ik plotseling een muur van water richting de kust snellen en los spatten op de rotsen, eindigend in een lichte spray van water. Echter, op datzelfde moment verscheen daarachter een nog veel hogere golf. Zonder na te denken zet ik het op een lopen en haal ik mijn enkel open. Ik kijk nog even om en zie wat een muur van water de golf tijdens de aanvaring met de kust veroorzaakt heeft. Enkele tienden later voel ik de muur met water zich volledig over mij en m’n camera heen storten. In een kortstondige reactie wist ik meteen mijn camera uit de zwaarste waterval te houden en direct af te drogen met de laatste drogen delen van m’n t-shirt. Zelfs Vincent z’n t-shirt moest eraan te pas komen om de camera voldoende droog te krijgen. Na een aantal grondige checks blijken zowel de camera als de lens nog volledig in orde. M’n enkel was er echter wat minder prettig aan toe en bloedde stevig. Al met al liep het daarmee nog prima af, want met die ruwe zee had het allemaal nog veel heftiger en erger af kunnen lopen…

We hebben na dit incident de route maar meteen weer vervolgd; hier waren we wel weer even klaar.

Wanneer je de route over de vlakte weer verder vervolgd kom je uiteindelijk uit op een privé-terrein. Overigens zijn de meningen over dit terrein verdeeld; volgens velen is het terrein helemaal geen eigendom van de boer die dit beweert, maar eigendom van de Antilliaanse overheid.

Bij de ingang van het terrein heeft de zelfverklaarde eigenaar een bord geplaatst met de melding dat het passeren van het terrein een boete (cq. donatie) van 5 gulden inhoudt. Bij de uitgang staat dan ook een slagboom die door de eigenaar geopend wordt (en als deze er even niet is, dan is een keer toeteren voldoende). Na het openen wordt je geacht de boete van 5 gulden direct te betalen.

Overigens gebruikt de man het gebied als boerderij, met onder andere een hoop koeien en geiten. Tijdens de tocht over de vlakte hadden we nog een verrassende aanvaring met het vee in kwestie; een klein lammetje kwam recht op onze rijdende auto afrennen en leek vastberaden ons rechtsomkeert te doen maken. Na een noodstop deinsde het dier net op tijd opzij, maar na het optrekken rende het aan de andere zijde van de wagen gewoon weer hard mee op.

Shete Boka

Shete Boka is een van de laatste interessante stops langs de Weg naar Westpunt. Het gratis toegankelijke park heeft een aantal wandelroutes langs en over het oude lavagesteente en een hoop mooie panorama’s. De vele boka’s (inhammen) laten mooi zien met wat een extreem geweld de zee hier te keer gaat. De onophoudelijke passaatwind is de oorzaak van dit alles.

Vooral het uitzichtpunt van de Boka Tabla is de moeite waard. Vanaf de 6 meter hoge steiger is goed te zien hoe hoog het water omhoog spuit. Zo nu en dan schiet het water wel 15 tot 20 meter hoog de lucht in wanneer het op de rotsen knalt, of zelfs wanneer de terug bewegende golven een tegemoet komende golf kruisen. Dan zie je 30 meter voor je opeens een waterbom ontploffen en is de kans dat je het helemaal droog houdt erg klein.

Wat je ook doet, zorg ervoor dat je op geen enkele manier te water kan raken. De ruwe zee en de zware stroming zorgen er namelijk voor dat zelfs een zeer geoefend zwemmer niet meer levend uit het water vandaan komt.

Naast het panorama over de zee, ligt er bij de Boka Tabla ook een lager uitzichtpunt bij de inham. Dit punt zelf is een stuk minder spectaculair, maar vanaf daar kan je wel de grot van de Boka Tabla binnen gaan. Via een trappetje komt je uit in een grot onder de klif, waar het zeewater regelmatig naar binnen stroomt. Vooral ’s ochtends levert dit in combinatie met het binnen vallende zonlicht een mooi tafereel op.

Het betreden van de grot is echter niet zonder gevaar: al kan het nog zo rustig lijken, het wil nog wel eens gebeuren dat het water plotseling met forse snelheid tot diep in de grot stroomt. Tijdens ons bezoek was het water helaas veel te wild, waardoor het niet mogelijk was om binnen de grot foto’s van het instromende water te maken. Die gaat dus op m’n ‘to-do lijst’ voor een volgend bezoek aan Curaçao.

Via de wandelroutes in Shete Boka is ook de Boka Pistol te bereiken. Hier stroomt het zeewater met hoge snelheid in een nauwe inham, waar het in het midden als een fontein omhoog spuit. Dit gaat daarbij ook gepaard met een bulderend geluid, als ware het een schot van een geweer.

Christoffelpark

Het Christoffelpark bestaat uit twee delen: het deel rond de Christoffelberg en het deel aan de kust. De toegang kost 17,50 gulden per persoon. Het park is met de auto te verkennen en bevat nog een hoop wandelroutes, zoals de beklimming van de Christoffelberg.

Door de vele regenval van de afgelopen weken was het park tijdens ons bezoek erg groen. De doorgaans zo verdorde en haast dood lijkende planten stonden er nu erg groen bij. De autoroute door het park heeft een hoop stopplaatsen alwaar je een wandelroute kan nemen, van het uitzicht kan genieten of waar je enkele oude ruïnes of een oude kopermijn kan bekijken. In het deel aan de kust is onder andere ook een oude indianengrot te vinden, waar je met enige moeite enkele rotstekeningen kan zien.

Het park herbergt ook een enorme verscheidenheid aan diersoorten: van enorme leguanen tot adelaren en herten. Tijdens onze rondrit vloog er een adelaar voor onze auto uit en de hoeveelheid leguanen en hagedissen die we hebben moeten ontwijken was enorm.

Het figuurlijke en letterlijke hoogtepunt van het park is toch wel de Christoffelberg, welke met 375 meter het hoogste punt van Curaçao is. De wandelroute naar de top zou volgens de informatie aan de voet ongeveer een uur moeten duren. Wij deden er echter slechts 40 minuten over, ondanks ons rustige tempo en het meeslepen van alle camera apparatuur.

De beklimming is redelijk pittig, maar over het algemeen gewoon goed te doen. Het is wel verstandig om de tocht in de ochtenduren te maken, om het heetst van de dag te mijden en om voldoende water mee te nemen. Tegen het einde zitten er nog enkele relatief gevaarlijke stukken, waaronder een stuk waar je langs een hele smalle riggel binnen 10 meter opeens 15 meter omhoog moet klimmen, met naast je een afgrond van een meter of 50.

Normaliter biedt de top van de berg een prachtig uitzicht op niet alleen heel Curaçao, maar ook Bonaire, Aruba en Venezuela. Wij hadden echter de pech dat het wat heiig was, waardoor we niet het hele eiland konden zien. Wel was Venezuela heel af en toe wel zichtbaar, maar het was dan ook niet meer dan een wazige schim.

Je hebt vanaf de berg ook een heel mooi uitzicht op de vlakke en kale strook van de noordkant van het eiland, waar je in een strook van 50 tot 60 kilometer overal de waterfonteinen de lucht in ziet schieten.

Kortom, wie denkt dat Curaçao niet veel meer te bieden heeft dan alleen zon, zee en strand, zit er goed naast!

De dragstrip staat nergens vermeld, maar is te bereiken via de plantage Koral Tabak. De doorgaande weg eindigt hier bij een roze gekleurd wachtershuisje en daalt dan nog even af om daar over te gaan in een (officiëel afgesloten) brede onverharde weg. Ter hoogte van het zwaar gehavende landhuis Koral Tabak ligt een t-splitsing waar je linksaf moet slaan. Vanaf dat moment komt de weg vanzelf uit bij de dragstrip.

De baan is in feite niet meer dan een lange lap asfalt met vangrails langs de zijkanten. Het gebruik van de dragstrip is eigenlijk altijd illegaal geweest, maar er is nooit tegenop getreden. Hoe en door wie de strip ooit aangelegd is, is dan ook een goede vraag. Wel heeft Curaçao sinds enkele jaren ook een officiële dragstrip, te weten: de International Raceway bij Ronde Klip. Deze strip is niet vrij toegankelijk en buiten de wedstrijden om ook niet te betreden.

Wagens zoals die te zien zijn in de film ‘The Fast and the Furious’ zul je nu niet snel meer tegenkomen op de oude dragstrip. Vroeger werd er wel met dergelijke auto’s gesport op de oude dragstrip en je kan je wederom afvragen hoe men dan de verlaagde wagens over de onverharde wegen naar de strip reed.

De dragstrip bezoeken

Overdag kan het in principe geen kwaad om de dragstrip te bezoeken, maar het is wel verstandig om dit niet alleen te doen, gezien de afgelegen ligging. ’s Avonds is de dragstrip een absolute no-go. De baan wordt regelmatig gebruikt voor drugsvluchten met kleine vliegtuigen en het is dan ook alom bekend dat de drugshandel hier flink huishoudt.

Wie niet bang is om uit de toon te vallen kan de wekelijkse dragrace bezoeken. Elke zondag wordt er van 17:30 tot ongeveer 19:00 uur gereden met alles wat wielen heeft. Als blanke toerist wordt je er zo nu en dan wel vreemd aangekeken, maar dat went vanzelf.

Bij het eerder genoemde wachtershuisje wordt een toegangsprijs van 5 gulden gevraagd. Hetgeen natuurlijk vreemd is, aangezien het hier geen privé terrein betreft. Het blijft wederom gissen waar het geld naartoe gaat.

Iedereen parkeert z’n auto langs de vangrail, of ergens op het wat hoger gelegen plateau dat een prima uitzicht over de baan biedt. Als je dan nog niet hoog genoeg zit, dan biedt het dak van de auto uitkomst.

Opvallend genoeg worden de illegale races ook bezocht door de autoriteiten, zoals de douane en de kustwacht. Die laatste nemen daarbij regelmatig een EHBO-wagen mee.

Dragraces

Tijdens de dragraces scheurt er van alles voorbij: dragmotoren (eigenhandig verlengde motoren), brommers, auto’s en quads. De motoren zijn daarbij het indrukwekkendst; op de baan worden er door hen snelheden van tegen de 250 kilometer per uur gehaald. En alsof dat nog niet genoeg is, gaan de races ook nog gepaard met de meest idiote capriolen zoals honderden meters lange wheelies met een snelheid van 150 tot 200 kilometer per uur. Bizar genoeg hebben de motorrijders nooit meer bescherming dan een helm en ook die ontbreekt nog wel eens.

Als toeschouwer vraag je je zo nu en dan af of deze Antilliaanse waaghalzen soms een doodswens hebben. Zo kwam er ook regelmatig een quad voorbij, die met iemand achterop een forse wheelie over de gehele lengte van de baan wist te maken. De ‘passagier’ hield zich daarbij gewoon vast aan de bestuurder.

Het was ook niet al te verrassend toen we te horen kregen dat er een paar weken eerder nog een ongeluk gebeurd was met een motorrijder die op volle snelheid onderuit ging tijdens het maken van een wheelie. De bestuurder was zo lang en hard over het asfalt geschoven dat zijn complete huid weggeschuurd was. Hij bleek echter zo zwaar onder invloed dat hij vrolijk weer bij iemand anders op de motor sprong en weg reed. Een mooi voorbeeld van de uitdrukking ‘de kater komt later’ dus.

De races van de auto’s stellen niet heel veel voor, totdat er een afgetrapte auto verschijnt die geen ander doel heeft dan het kapot rijden van z’n banden. De wagen wordt al slippend over de baan gereden en mist daarbij soms maar net de vangrail en het daarop zittende publiek. Na een paar minuten heeft een van de banden het al begeven en rijdt hij op z’n velg(en) weer van de baan af.

Als Hollandse toerist moet je wel weten waar je aan begint. Tussen de toeschouwers was ook niet meer dan een handvol blanken te ontdekken. En toen ik met mijn camera naar het startpunt van de baan liep, voelde ik me voor het eerst ongewenst en onveilig. De blikken werden steeds meer op mijn camera gericht, zonder mij daar ook maar even bij aan te kijken en de blikken die ik wel kreeg waren niet al te vriendelijk. Uiteindelijk is er niets gebeurt, mede doordat ik samen met iemand op liep, maar prettig was het allerminst.

Ondanks dat was het wel weer erg leuk om mee te maken. Er blijven echter wel een hoop vragen onbeantwoord. Wie heeft de strip ooit aangelegd? Waar wordt de opbrengst voor gebruikt? Waar haalt men het geld voor de omgebouwde motoren vandaan?

Misschien is het maar beter om de antwoorden niet te weten…

Curaçao kent twee totaal verschillende kustlijnen; aan de onderzijde van het eiland ligt de rustige kust met zandstranden en de bovenzijde bestaat grotendeels uit kliffen en rotsen waar de woeste zee lustig op los beukt.

Bij een hoop stranden wordt een toegangsprijs gehanteerd. De prijzzen variéren van 10 gulden per auto tot ruim 5 gulden per persoon. Omgerekend is dat natuurlijk nogsteeds niet al teveel geld voor een paar uur plezier aan het strand.

Er zijn ook enkele stranden waar er geen toegang betaald hoeft te worden. Als je naar dat soort stranden op zoek bent, dan kan je het beste een kaart van Curaçao kopen waar de gratis stranden op staan aangegeven. Overigens zegt de toegangsprijs niets over de kwaliteiit van het strand, zo hebben we gemerkt.

Voor het gebruik van de geplaatste ligbedden wordt altijd een prijs van rond de 5 gulden gehanteerd. Soms kan je dit vooraf betalen, andere keren wordt het gedurende de dag gecollecteerd.

Jan Thiel baai

Gedurende de vakantie verblijven we op een steenworp afstand van de Jan Thiel Baai, die ten oosten van Willemstad te vinden is. De toegang bedraagt 5 gulden per persoon. In de baai is een prima strandtent te vinden.

Het strand van Jan Thiel is erg netjes en voor kinderen is er een leuke waterspeeltuin. Binnen de baai is het zeewater erg rustig. Wanneer het water ook buiten de baai niet al te fors golft kan er mooi gesnorkeld worden rond de monding van de baai. Daar groeit een hoop klein koraal met een aardige diversiteit aan vis.

Mambo Beach – Gezellig maar saai

Mambo Beach ligt eveneens aan de oostzijde van Willemstad. De toegangsprijs bedraagt hier nafl 5,25 per persoon. Naast een strand is Mambo Beach ook een bruisend uitgaansgebied, met de strandclubs Mambo en Wet & Wild. Rond en tijdens het weekend worden er de nodige feesten gegeven op het strand, compleet met happy hours.

Het strand zelf is mooi en erg gezellig, maar de baai is in zijn geheel afgesloten door een rotslijn. De zee beweegt dan ook nauwelijks en het water is er relatief troebel. Als je wilt snorkelen moet je aan de andere kant van de rotslijn zijn en ook daar valt het nog flink tegen.

Blauwbaai – Luxe en gezellig

Om het strand van Blauwbaai te bereiken moet je eerst een vakantiepark doorkruisen. Aan het eind van de rit staat een prachtig zandstrand te wachten, alwaar je (indien gewenst) op je wenken bediend wordt door het personeel van de strandtent. Kwa onderwater fauna is de baai niet super, maar de gezellige en luxe ambiance maakt een hoop goed.

Vaersenbaai – Duikstrand bij uitstek

Het strand van de Vaersenbaai is alleen de moeite waard als je zo min mogelijk op het strand wil liggen en zoveel mogelijk onder water. De Vaersenbaai bevat namelijk ver uit het meest uitbundige onderwater-leven van alle stranden en baaien die wij bezocht hebben. Zodra je het water in loopt bevind je je al temidden van een enorme schol kleine vissen. Op het hoogste plateau van de baai zwemmen een hoop verschillende soorten vissen. Na ongeveer 50 meter schiet de bodem omlaag en komen er diverse grote scholen omhoog uit de donkerblauwe diepte.

De duikschool van deze baai biedt je de mogelijkheid om af te dalen naar het diepere deel om daar een nog diversere onderwaterwereld te bewonderen.

Naast de fauna en de duikschool heeft de Vaersenbaai niet veel meer te bieden dan een hollandse snack op het ruime en overdekte terras. Wel kwamen we nog enkele leguanen tegen op de rotsen van de naastgelegen klif.

Daaibooibaai – Prachtige baai

Waar de stranden aan de oostzijde van Willemstad vooral in een rustig landschap liggen, zijn de stranden aan de westkant van Willemstad veelal omringd met rotspartijen en prachtige kliffen.

Het vrij toegankelijke strand van Daaibooibaai is daar een mooi voorbeeld van. Het relatief kleine strand is aan weerszijde omringd door de nodige rotsen. De oostelijke rotspartij is te bklimmen via een smal pad aan de rand van het strand. De route loopt langs de rand van de klif en biedt een prachtig uitzicht over de baai. De hagedissen en leguanen die rond de cactussen van de zon liggen te genieten schieten alle kanten op. Heel even hadden we zelfs uitzicht op een leguaan van ruim een halve meter, totdat die zich via de stijle rotswand naar beneden snelde en uit ons zicht verdween.

Het strand wordt door vissers ook gebruikt voor de te water lating van boten; aan de westelijke zijde van het strand zijn dan ook een aantal van zulke bootjes op het strand te vinden.

In de Daaibooibaai zwemt niet bijzonder veel vis, dus snorkelen is hier geen groot succes.

Playa Cas Abao – Het mooiste strand van Curaçao

Het strand van Cas Abao (of Cas Abou) was het decor van de tv-serie Bon Bini Beach. Overigens is ‘bon bini’ papiaments voor ‘welkom’. De toegang tot het strand verloopt via een onverharde weg en kost 10 gulden per auto.

Cas Abao heeft een hoop te bieden: gezelligheid, een prima strandtent en een prachtige baai. Naast dit alles is er onder water ook voldoende te beleven: in de baai van Cas Abao zwemt namelijk een hoop vis. Om die onderwater fauna te kunnen aanschouwen moet je wel een meter of 50 de zee op. Vanaf daar kan je al snorkelend genieten van het leven op een diepte van 3 tot 5 meter.

Porto-Marie – Inclusief snorkelroute

Om bij de baai van Porto-Marie te komen moet je een lange en gevarieerde route afleggen. Deze brengt je tevens langs het binnenmeer van de baai. Het strand van Porto-Marie is gratis toegankelijk, maar niet bijzonder gezellig. Wel ligt er een snorkelroute die je langs enkele koraalriffen en een vliegtuigwrak brengt. Vanwege het matige weer zijn we hier direct weer verttrokken en hebben we de op dat moment onze route richting Westpunt voortgezet. Of de snorkelroute wat voorstelt kan ik dan ook niet vertellen.

Grote Knip – Eenvoudig

De twee stranden van de Knip-plantage, Kleine Knip en Grote Knip, zijn vrij toegankelijk maar hebben niet bijzonder veel te bieden. Grote Knip is nog de leukste van de twee; het strand is gezellig en de baai ziet er fraai uit, maar daar houdt het wel op. Onder water is er zo goed als niets te zien.

Playa Canou – Vissersstrand op de Noordkant

Aan de noordzijde van Curaçao ligt nog een aardig strandje: Playa Canou. Het betreft hier eigenlijk een vissershaventje, dat afgeschermd ligt van de anders zo ruige golven aan de Noordkant. Het haventje is te bereiken via Ronde Klip, middels verharde (maar slecht onderhoude), wegen.

Vanaf Playa Canou is de strip van windmolens prima te bereiken door middel van de onverharde zandwegen. Daarna kan de toch eventueel nog verder naar de nabij gelegen (oude) dragstrip.

De top-5

Samenvattend zijn de 5 beste of leukste stranden die we bezocht hebben de volgende:

1. Playa Cas Abao
2. Blauwbaai
3. Daaibooibaai
4. Vaerserbaai
5. Jan Thiel-baai

Curaçao heeft natuurlijk nog veel meer stranden en we hebben er ook meer bezocht dan enkel de stranden die hierboven vermeld staan. Ik heb hier alleen de grootste en meest interessante van die stranden besproken.

Het loont absoluut de moeite om her en der langs de kust te rijden en zelf een strand te zoeken, of een kleiner strand op de kaart aan te doen. Op Curaçao kan je op dat soort momenten aardig verrast worden met een prachtig maar rustig strand.

Na een prima verlopen vlucht, van zo’n 10 uur zijn we afgelopen dinsdag iets na 5 uur plaatselijke tijd op Hato Airport aangekomen. Inmiddels zijn we twee dagen verder en hebben we al lekker kunnen acclimatiseren. We praten Nederlands, eten Venz hagelslag en betalen weer met guldens, kortom: het is net of we thuis zijn.

Het is voor mij de eerste keer dat ik zo midden in de winter op vakantie ga en dat heb ik de dagen voorafgaand aan de reis wel gemerkt. Ook al wist ik dat alles geregeld was en dat ik geen zaken open had staan, toch werd ik continu getroffen door een vlaag van zenuwen. Ben ik niks vergeten? Moet ik echt niks meer doen? Uiteindelijk kwam het er elke keer op neer dat ‘t wel goed kwam. Maar toch…

Dat beklemmende gevoel was echter direct verdwenen op het moment dat de bagage was afgegeven. Enkel een 10-uur durende vlucht scheidde ons nog van een heerlijke vakantie op de Nederlandse Antillen.

De vlucht verliep prima en had eigenlijk nauwelijks vertraging; een zeldzaamheid, zo hebben we vernomen. Ook het weer was lang niet zo drukkend als we verwacht hadden. Vervolgens stond de huurauto, een Toyota Yaris, binnen een kwartier rijklaar voor onze neus. Al met al een paar prettige meevallers dus.

Vanaf Hato Airport zijn we onze gastheer gevolgd naar hun huis dat is gelegen in de omgeving van de Jan Thiel baai. De eerste avond hebben we meteen een mooie introductie tot het eiland gekregen, compleet met een etentje op het Wilhelminaplein in Willemstad, alwaar we genoten hebben van een ‘Maxima’ of een ‘Pieter van Vollenhoven’. En ook nu weer een meevaller: een zeer smakelijke en vullende kip-teriyaki kost hier slechts 15 Antilliaanse gulden, wat omgerekend slechts 6 euro is. Het dagmenu kost er zelfs maar 10 gulden…

Tijdens de rit richting Willemstad vielen de prachtig uitgelichte gebouwen goed op. Reden genoeg om de komende twee weken een avondje wat nachtfoto’s te gaan maken!

De tweede dag hebben we eerst een bezoekje gebracht aan supermarkt Vreugdehil. Overigens kun je op Curacao zo’n beetje alle Hollandse producten in de supermarkt vinden. Voor het ultieme vakantie-gevoel moet je hier dus niet te lang blijven, want met al die Venz hagelslag, Honig mie en Brinta doet het wel erg Nederlands aan.

Na de super zijn we richting het strand van de Jan Thiel Baai gereden en hebben we voor het eerst genoten van de sterke zon. Tussen al het bakken zijn we nog het hemelsblauwe water ingedoken, waar we meteen al konden genieten van een hele verzameling vissen in alle kleuren. Helaas hadden we onze camera thuis laten liggen, dus die onderwater foto’s moeten nog even wachten.

’s Middags hebben we nog een sightseeing tocht gemaakt richting de vlakte van Hato. Door de regenval die we onderweg troffen hebben we er toen maar voor gekozen om dat uitstapje tot later te bewaren, aangezien we weinig zin hadden om vast te zitten in een modderpoel, of iets dergelijks.

Plan B bracht ons toen naar de Flamingo Area. De Flamingo Area bestaat uit een gebied met zoutpannen, waar geregeld grote groepen flamingo’s te vinden zijn. Het uitstapje was echter geen enorm succes, want dit keer kwamen we niet veel meer dan 15 van de roze vogels tegen. Bovendien grepen de beesten de eerste de beste gelegenheid aan om er vandoor te gaan, waardoor er ook weinig te fotograferen viel.

De zoutpannen leverden uiteindelijk nog wel een aantal leuke foto’s op, zoals deze van een van de paden rond de pannen.

De derde dag ben ik ’s ochtends vroeg nog wat rond gaan rijden, in de hoop wat leuke foto’s te kunnen maken. Uiteindelijk vertrok ik rond half 8, wat duidelijk te laat was: het verkeer stond al goed vast en er was weinig gelegenheid om er echt wat van te maken. Uiteindelijk kwam ik uit bij Koral Tabak, waar ik nog een aantal losse foto’s gemaakt heb. Bij Koral Tabak houdt de doorgaande weg ook plotseling op. Het asfalt stopt gewoon in de middle-of-nowhere.

Het was hoe dan ook wel een nuttige tocht; het rijden wordt al een stuk prettiger en ook mijn richtingsgevoel is er weer mee op vooruitgegaan. Handig voor de komende dagen. Koral Tabak zal ik ongetwijfeld nog een keer bezoeken om dan door te rijden tot aan de dragstrip en de windmolens.

Die middag hebben we het strand waar ook de opnames van Bon Bini Beach gemaakt zijn en worden bezocht. Het was er een stuk gezelliger dan bij de Jan Thiel Baai, maar de onderwater-fauna liet te wensen over en het water was ook lang niet zo helder.

We hebben de dag afgesloten met een training bij de plaatselijke zwemvereniging. Zonder de leek te vervelen kan ik wel melden dat we in ieder geval niet stil hebben gezeten en ons goed hebben kunnen inspannen. We kunnen dus weer even vooruit.

De hoeveelheid foto’s valt tot nu toe nog erg tegen, maar ik ga er vanuit dat daar de komende dagen wel verandering in gaat komen. Verzoekjes kunnen hieronder geplaatst worden.

Vooralsnog gaat het om een eenmalige fotoshoot, maar we gaan kijken of we de samenwerking kunnen doortrekken tot een volwaardige documentaire rond alles wat nog komen gaat. Zodra ik daar meer over kan vertellen, zal dat uiteraard hier te vinden zijn. Tot die tijd verwijs ik iedereen graag door naar de website van Team Icarus.

Tik tik tik…

Na een dag fotograferen in Lourdes heb ik ’s avonds alle foto’s op mijn laptop gezet. Alles ging prima, maar twee foto’s hadden bij het kopiëren wat errors opgeleverd, aldus Lightroom. Die foto’s heb ik toen nogmaals overgezet naar Lightroom, wat toen wel succesvol leek. Plotseling klonk er een regelmatige tik in m’n laptop, eentje die onmiskenbaar het geluid van de lees- en schrijfarm van de harde schijf was… Om schade te voorkomen heb ik Lightroom uitgezet, zodat de harde schijf niet op dat stukje data zou blijven hangen. Het tikken leek opgelost en de iBook startte nog wel op. Al met al kon ik nog redelijk ontspannen in slaap vallen.

De volgende ochtend bleek de iBook echter niet meer op te starten en het tikkende geluid was weer helemaal terug. Langzaamaan begon ik in paniek te raken, want hier stonden immers de 2000 foto’s van de eerste 2 weken vakantie op! En ik was toch wel erg te spreken over de foto’s die ik tot dan toe gemaakt had…

Op advies van Apple Nederland en kennissen die hiermee (en de oplossing ervan) ruime ervaring hebben mocht ik de harde schijf (en dus laptop) niet meer gebruiken en kon ik ‘m het best naar een lokaal service center van Apple brengen. Dat laatste hebben we wegens infrastructurele (en linguïstieke) redenen niet gedaan. De hoop was vanaf dat moment gericht op de service centra in Nederland.

Het wordt een duur geintje…

De technische dienst van de MacHouse in Woerden heeft de harde schijf uit de iBook gehaald en hem extern geprobeerd te benaderen. Ook dat lukte niet, waarna ze hem direct hebben losgekoppeld. Enige resterende oplossing: de harde schijf door een Data Recovery Center onder handen laten nemen…

Op dit moment heb ik enkele opties:

• AaBboo (€400 tot €1500)
• Aigon (€1295)
• Ontrack (€1900 tot €3900)
• RSE (€800 tot €1500)

Mocht iemand nog advies/tips/ideeën hebben: ik ben één en al oor!

Gerepareerde iBook

Bij de MacHouse hebben ze wel m’n 40GB schijf eruit gehaald en vervangen door een 120GB exemplaar. Ze hebben geen arbeid verrekent voor het onderzoek (waar normaal wel een uur arbeid voor staat). Erg netjes en dus de welverdiende complimenten voor MacHouse Woerden. Nu moet ik alleen mijn foto’s nog terug zien te krijgen…

Het vervolg zal natuurlijk op deze website te lezen zijn… Donaties en sponsoring voor de reparatie zijn momenteel natuurlijk meer welkom dan ooit!

Update 17/08:

Ik laat de Hard Disk recovery door Aigon uitvoeren. Zij laten de harde schijf vanmiddag gratis mij me ophalen en voeren vervolgens ook gratis diagnostics uit. Vervolgens kunnen ze me vertellen wat ze kunnen terughalen en wat dat gaat kosten. Afwachten dus…

Overigens heb ik niet voor Aigon gekozen vanwege de gratis diagnostics, maar ook wegens het feit dat zij ruime ervaring hebben met het terughalen van data op het Journaled HFS+ filesysteem waar Mac OS X 10.4 mee werkt. Dat systeem stelt namelijk wat extra eisen aan het recovery process en een verkeerde handelswijze kan de data mogelijkerwijs verder vernietigen. Een nieuwe update volgt zodra ik weer meer informatie heb.

Update 20/08: Slecht nieuws

Ik kreeg zojuist het nieuws waar ik niet op zat te wachten: er is niets, maar dan ook niets meer terug te halen. De lees- en schrijfkop van de harde schijf is (waarschijnlijk eenmalig) op de platter gecrasht, waardoor deze onleesbaar geworden is. De harde schijf kan zichzelf niet ijken en daardoor zijn positie niet bepalen, waardoor de data ook met geen mogelijkheid valt uit te lezen. Er is nu ook geen enkele optie meer over, wat betekent dat ik de bijna 2.000 foto’s gewoon écht kwijt ben..

De schijf zal door Aigon teruggestuurd worden en dan ga ik eens kijken of er wellicht nog opties zijn…

Hieronder zijn nog twee foto’s van de gecrashte harddisk te zien, welke Aigon mij heeft toegestuurd. Op de bovenste platter is duidelijk een groef te zien, terwijl ook daar alles zo spiegelend als op de rest van de schijf hoort te zijn…

Update 28/8: Goed nieuws!

Ik heb nog een flinke poging gedaan om mijn externe backupschijf (dus niet de bovengenoemde schijf uit de iBook) tot leven te brengen, in de hoop dat hier nog het e.e.a. af te halen was. Op deze schijf stonden namelijk de foto’s van de eerste twee weken. Na veel tevergeefse pogingen zakte de moed me toch behoorlijk in de schoenen. Na het bekijken van enkele Youtube video’s over harddisk recovery kwam ik terecht bij de software van Runtime: GetDataBack for FAT en GetDataBack for NTFS. In een laatste poging heb ik het eerste pakket aan het werk gezet op de via een USB-IDE kabel verbonden backup schijf. GetDataBack blijkt te kunnen wat andere pakketten voor Windows niet kunnen: de schijf netjes van voor af aan lezen en vervolgens de inhoudsopgave reconstrueren en het geheel gereed maken voor recovery.

M’n schijf heeft ondertussen zo’n 100 uur gedraaid (en duizenden keren getikt…) en ik heb nu ongeveer 400 van de 600 foto’s op de backup schijf foutloos weten te kopieren. De overige foto’s zijn zo zwaar beschadigd dat ze niet meer bruikbaar zijn.

Ik ben er ook achter gekomen dat het probleem van de backup schijf niet zozeer een fysieke beschadiging is, maar een probleem met de actuator-arm waar de lees- en schrijfkoppen opzitten. Na het lezen van een aantal cylinders (rondjes op de schijf) lijkt deze uit z’n spoor te lopen en daardoor verkeerde data te genereren. Bij een tweede ronde met alleen de beschadigde foto’s wist GetDataBack hier toch weer een groot deel foutloos van terug te halen. Ik ben nu dus een poging aan het doen om zo alsnog alle belangrijke foto’s die op de backup schijf staan terug te halen. Uiteindelijk zal ik er nooit alle verloren foto’s mee terug krijgen, maar het deel dat ik nu terug kan halen verzacht de pijn natuurlijk wel enorm.

Ruoms als ideale uitvalsbasis

Voor wie de Ardeche wil verkennen is het toeristische plaatsje Ruoms een ideale uitvalsbasis. Het dorp ligt aan de rivier de l’Ardeche, aan het uiteinde van de beroemde Gorges de l’Ardeche, waar de rivier in een ruige kloof door het landschap kronkelt. Vanaf Ruoms zijn de prachtige plaatsjes Balazuc en Labeaume makkelijk te bereiken, als ook de overgewaardeerde Pont d’Arc, maar daarover later meer.

Ruoms heeft zelf ook een klein ‘vieille ville’, een oud dorpscentrum, wat toch wel de moeite waard is om even doorheen te wandelen.

Op de route naar Ruoms kwamen we bij het verlaten van de ringwegen van Nimes al snel op de route national die ons de Ardeche in zou voeren. In de Ardeche werden we meteen getrakteerd op de schitterende ruige landschappen die zo karakteristiek zijn voor de regio. Daarbij was niet alleen de natuur indrukwekkend; ook de vele oude bruggen die vaak niet meer in gebruik waren mochten er wezen. We wisten meteen: het verblijf hier zou wel goed gaan komen!

Op de camping De Peyroche konden we onze tent kwijt op de plaats van m’n oom en tante, wat het verblijf extra gezellig maakte. De camping zelf was een aparte ervaring an sich: een hoop campingplaatsen leken geïmproviseerd en waren zo groot dat er makkelijk drie caravans op kwijt konden. Daarnaast liepen er overal kabels over de grindpaden, wegens een tekort aan electriciteitspalen. Verder had de camping een interessant verhuurbeleid: schijnbaar worden bezoekers voor enkele nachten (of mensen die enkele nachten willen bijboeken) afgeslagen in de hoop bezoekers voor een week of langer te kunnen binnenhalen. Zo konden wij, na het vertrek van mijn oom en tante, uiteindelijk ook geen twee nachten bijboeken, terwijl de plek ernaast maar leeg bleef. Waarschijnlijk hoopte men op Fransen die voor een week zouden inchecken. Financieel gezien is daar niets mis mee, maar erg netjes is een dergelijke manier van zaken doen niet. Ach, uiteindelijk konden we onze laatste twee extra nachten nog doorbrengen op de plaats van een bijzonder aardige Nederlands stel, zodat we niet nogmaals hoefden te verkassen, waarvoor nogmaals bedankt!

Op en rond de Gorges de l’Ardeche

De rivier de l’Ardeche staat vooral bekend om de zogenaamde Gorges, de stijle rotswanden, waartussen de rivier zich een weg baant. De Pont d’Arc bij het dorpje Vallon Pont d’Arc is een van de bekendste en meest bezochte delen van de Gorges de l’Ardeche. Iedereen die de Ardeche ooit bezocht heeft, heeft dan ook van de Pont d’Arc gehoord.

De tweede dag in de Ardeche hebben we ’s middags de route touristique langs de Gorges gereden, door eerst via Saint Remèze richting Saint Just (nabij Saint Martin de l’Ardeche) te rijden en vervolgens over de bergwegen langs de stijle rotswanden te rijden.

In het voorjaar kan men op de hogergelegen plateaus boven de l’Ardeche genieten van uitgestrekte lavendel velden. Vooral rond St. Remèze bloeit de op lavendel gebaseerde olie-industrie hevig. Helaas waren de anders zo paarse velden nu niet meer dan een grauwe vertoning, maar het is een mooie tip voor het voorjaar. St. Remèze zelf is een knus dorpje, waar een korte stop zeker de moeite waard is. Het regionale lavendel-museum schijnt ook de moeite waard te zijn, maar dit hebben we zelf overgeslagen.

Na St. Remèze hebben we ook nog een korte stop in Bourgsaint-Andeol gemaakt, om daar nog wat fraaie foto’s te maken van de oude smalle straatjes die je in elk dorpje aantreft. Het is wel prettig om in dorpen als St. Remèze of Bourgsaint-Andeol rond te lopen, aangezien dit gewoon nog authentieke dorpen zijn die nog niet vervuild zijn door het oprukkende toerisme.

Vanaf St. Just hebben we de toeristische route langs de Gorges de l’Ardeche genomen. We reden daar over bergwegen die een gelijk verloop hadden als die in de Pyreneeën, met als bijkomend voordeel dat de bermen wat breder waren en het gevaar om de afgrond in te storten dus een stuk kleiner was.

Op de route kom je van alles tegen: van ruwe rotswanden tot natuurlijke tunnels en grotten.

Langs de route liggen diverse parkeerplaatsen waar jue vervolgens kan genieten van het uitzicht op de Gorges met daaronder het helderblauwe water van de kronkelende l’Ardeche. Het is absoluut de moeite om op de uitkijkpunten rond de Madeleine (een van de grotere Gorges) en vooral de Cirque de Madeleine is een aanrader. Hier kronkelt de rivier zo hevig dat het net lijkt alsof er meerdere rivieren samenkomen.

Overigens is het vooral ’s ochtends vroeg, als het nog rustig is op de weg, erg leuk scheuren over de bochtige wegen langs de l’Ardeche.

Pont d’Arc

Tien tegen één dat iemand de Pont d’Arc zal noemen als je het hebt over de Gorges de l’Ardeche. De natuurlijke stenen boog over het water is dan ook veruit het meest bekende en bezochte punt van de hele toeristische route. Het is inderdaad een mooi stukje natuurschoon om te zien, maar wij waren er op dat moment nou niet dermate van onder de indruk dat we bereid waren de enorme drukte te trotseren en er langer dan 10 minuten te blijven. Gelukkig konden we wel meteen de auto kwijt, want ook dat is er midden op de dag een flinke uitdaging. In de namiddag zou het erg mooi moeten zijn om het laatste zonlicht onder de Pont door te zien reflecteren, terwijl de zon achter de rotsen zakt. Wij hadden het echter al snel gehad met de drukte en besloten hier niet op te wachten.

Toen ik enkele dagen later de Pont d’Arc ’s ochtends nogmaals bezocht was het een stuk aangenamere vertoning. Slechts enkele kanoërs begaven zich op het water en er was nog geen spoor van de vele toeristen die de rotsstranden enkele dagen terug bevolkten. Op zo’n moment wordt goed duidelijk hoe toerisme dergelijke natuurlijke schoonheid kan verpesten.

Kanoën over de l’Ardeche

De derde dag hebben we grotendeels op het water doorgebracht met een kano-tocht van Balazuc naar Ruoms. Over de 14 kilometer lange tocht deden we ruim 4 uur. Het was een bijzondere ervaring en erg leuk om te doen, maar 14 kilometer was toch wel wat teveel van het goede. Dat laatste kwam waarschijnlijk vooral doordat het water zo laag stond dat we bij bijna elk watervalletje vast kwamen te zitten en weer uit de boot moesten. Dat is een paar keer leuk, maar daarna wordt het vervelend.

Ik had m’n camera wel meegenomen in de waterdichte ton van de kano, maar heb er uiteindelijk weinig mee gedaan, bang dat hij nat zou worden.

Labeaume en Balazuc

Het ten noorden van Ruoms gelegen Balazuc draagt het etiket ‘één van de mooiste dorpen van Frankrijk’ en de Lonely Planet was het daar bovendien mee eens, hetgeen voor ons rede genoeg was om het dorpje te bezoeken. Achteraf was het niet zo handig om dat ’s middags op de tot dan toe warmste dag te doen. We hebben het er ’s middags maar kort gehouden en ik ben ’s avonds nog teruggaan om wat foto’s te maken.

Balazuc is al meer dan een millennium oud en er is dan ook een hoop historie in de stad terug te vinden. Zo heeft het plaatsje een Romaanse kerk uit de 12e eeuw, die bovendien nog volledig overeind staat. Vanaf de andere kant van de Ardeche krijg je een schitterend uitzicht op het dorp dat tot aan de uiterste rand van de rotswanden gebouwd is. Binnen het dorp is het knap lastig om een straat te vinden die niet omhoog of omlaag loopt.

Labeaume is minstens zo mooi als Balazuc, maar wat minder toeristisch, wat het dorp tot een aantrekkelijk alternatief maakt. Ook Labeaume heeft zich grotendeels op de top van een rotswand gevestigd. De geschiedenis leek hier zelfs nog verder terug te gaan: de onnatuurlijke grotten in de rotsen deden dat vermoeden. Enkele huizen zijn weer op deze grotten doorgebouwd, wat opzich al een bijzonder plaatje opleverde. De oude grotten zijn door de gehele stad te zien en bij sommigen kan je zelfs zomaar naar binnen wandelen. Of dat verstandig, dan wel gewenst is, is natuurlijk wel de vraag.

Naast de genoemde steden hebben we in de Ardeche ook nog de Grotte de la Cocalière bezocht. Daarover meer in het volgende weblog: Grotte de la Cocalière en asociale hollanders.

Hitte

We hebben eigenlijk de hele vakantie prima weer gehad en ons verblijf in Ruoms was daar geen uitzondering op. De hitte was zelfs zo drukkend en extreem (zo’n 40 graden) dat we één dag genoodzaakt waren om onze stoelen in de rivier te zetten om zo nog wat verkoeling te vinden tijdens het zonnen. Door een handdoek op het van keien gebouwde dammetje te leggen konden we zelfs ook op onze buik in het water liggen. Prima en goed genieten dus. Vervolgens kregen we nog te horen dat het er voor de tijd van het jaar eigenlijk helemaal niet zo heet was. We waren blij toe…

Helaas hebben we de laatste dag nog wel matig weer gehad en heeft het de laatste nacht nog flink geregend. Maar goed, na 3 weken prima weer mochten we daar natuurlijk niet over klagen.

Nachtelijke terugreis

Na ’s avonds laat afscheid te hebben genomen van onze plaatsgenoten zijn we begonnen aan de terugreis van Ruoms naar Zeeland, waar we op woensdag de laatste dag door zouden brengen op de camping van Arjan z’n ouders. Het was oorspronkelijk de bedoeling om Normandië nog aan te doen, maar we hadden al eerder besloten dit niet te doen, wegens het matige weer in de noordelijke provincies. De paar extra dagen in de Ardeche waren dus een veel betere optie.

De nachtelijke reis verloopt soepel en we arriveren rond 11 uur ’s ochtends in Stellendam in Zeeland, wetende dat de gave reis door Frankrijk nu écht voorbij is…

Het was voor mij niet de eerste keer dat ik Lourdes bezocht; een jaar of tien geleden heb ik de stad al eens met mijn ouders aangedaan. Toch herkende ik nog maar weinig van alles wat ik ter plekke te zien kreeg. Of dat komt door de vele vernieuwingen die her en der zijn aangebracht, het korte verblijf van tien jaar terug, of het feit dat mijn geheugen me simpelweg in de steek laat, weet ik niet.

Commercie

Je kan er in heel Lourdes niet omheen: de commercie heeft hier goed toegeslagen. Waar je ook komt in de stad, overal vind je de winkeltjes en kraampjes waar je religieuze waar kan kopen, om maar niet te spreken over de vele hotels die de stad rijk is. En dat terwijl de stad voor het wonder van 1858 op het punt stond in de vergetelheid te raken.

Het is een vreemde combinatie: religie en commercie, maar ze gaan duidelijk prima hand in hand door het leven. Een hoop van de pelgrims zijn in Lourdes opzoek naar genezing en je kan je afvragen of een dergelijke mate van commercie geen afbreuk doet aan dat standpunt. Wordt er zo niet geprofiteerd van de gelovigen die hun heil in Lourdes vinden? Een goede vraag.

Onze Lonely Planet weet er nog wel een interessant standpunt in aan te nemen: velen investeren hun laatste spaargeld om de reis naar Lourdes te kunnen maken. Was het niet voor de commercie, dan zouden deze mensen ook geen gelegenheid hebben tot het kopen van iets tastbaars als blijvende herinnering aan het bezoek aan het bedevaartsoord.

Zeker een goed punt, maar wanneer het aantal souvenirwinkeltjes (welke allemaal een identiek aanbod hebben) vervolgens in de honderdtallen loopt, vind ik het weer net een stap te ver gaan. Het krijgt hiermee een te hoog pretpark gehalte, iets dat we de rest van het bezoek nog vaker zouden opmerken.

Disney in Lourdes

Om maar meteen in te haken op dat hoge pretpark gehalte: de gelijkenis tussen de Basiliek van Lourdes en het kasteel van Disney (zoals dat in Parijs) is onmiskenbaar. Net als bij het Disney-kasteel brengen twee ronde paden je omhoog naar de tweede verdieping van het immense bouwwerk. De kerk is gebouwd in Romeins-Byzantijnse stijl in de vorm van een groot Grieks kruis.

Het interieur van de Basiliek is al even indrukwekkend en overdreven als de buitenzijde. De 15 kapellen zijn vrijwel volledig voorzien van mozaïeken waar zelfs Gaudi niet gelukkig van zou worden. Elke kapel vertegenwoordigt een scene van de mysteries van de Rozenkrans.

De gouden relikwieën die in de basiliek staan uitgestald zijn ook al niet te tellen en ook de buitenzijde van de koepel is met een gouden kroon afgewerkt.

Het is moeilijk om te geloven dat een dergelijk opzichtig pretentieus bouwwerk nog zo’n aantrekkingskracht op de pelgrims uit kan oefenen. Voor ons was het zeer zeker indrukwekkend om te zien, maar we hebben de afgelopen weken absoluut veel mooiere kathedralen en kerken gezien.

De enorme basiliek was overigens niet het enige inspiratie loze bouwwerk van het religieuze hart. Onder de vele kapellen bevonden zich ook enkele bouwwerken die zowel van buiten als binnen niet anders omschreven kunnen worden dan een sporthal of hangar.

In de basiliek, welke gewijd is aan Onze Lieve Vrouw van de Rozenkrans, was het niet al te moeilijk om de pelgrims van de toeristen te onderscheiden. Zo waren er ook diverse pelgrims die al knielend met een rozenkransje in hun handen naar het altaar kropen. Bij elke rij banken deden ze dan een gebed om daarna weer door te kruipen naar de volgende rij banken.

Industrieel en massaal

Tijdens het verblijf hebben we ook de optocht naar de eucharistieviering kunnen aanschouwen. Dit was toch wel erg indrukwekkend: de immense lading rolstoelen en zieken in de meest verschrikkelijke toestanden. Er werden mensen op bedden vooruit geduwd, mensen die in een houding lagen waar je een gezond mens nooit in aan zou treffen. Van velen kon je met zekerheid zeggen dat dit het laatste is wat ze in hun leven wilden doen.

In de kokende hitte werden zij langzaam vooruit geduwd, onder begeleiding van kerkgezang uit de Basiliek Pius X. Het was erg kwalijk om te moeten zien hoe enkele gezonde priesters met bladen en dergelijke uit de zon gehouden werden, terwijl zeer ernstig zieken verderop in de stoet in de brandende zon lagen. Dat heeft simpelweg niets met geloof te maken.

De mensen die zich in deze stoet bevonden zijn eerder op de dag ondergedompeld in de heilige baden. Alsof het een industrieel proces betreft, worden ze (soms zelfs ernstig zieken met open wonden) hier achter elkaar ondergedompeld in het Lourdes water. Een bijzonder onhygiënische en al even verkeerde gang van zaken dus.

De eucharistieviering (om 17:00 uur) in de Basiliek Pius X was eveneens een bijzondere ervaring. De basiliek is in 1958 afgerond en is grotendeels onder de grond gebouwd. Het moderne bouwwerk is 201 meter lang en 81 meter breed en biedt ruimte aan 20 tot 30.000 mensen. Het betonnen bouwwerk lijkt nog het meest op het decor van de serie Battlestar Galactica. Op het altaar bevindt zich een wel zeer modern Christus-beeld van chroom.

De mis werd in vijf talen uitgevoerd: Frans, Engels, Spaans, Duits en Nederlands, welke steeds achter elkaar aan bod kwamen. Na een kleine 45 minuten was de mis voorbij en zo georganiseerd en protocollair als de binnenkomst was, zo chaotisch verliep de terugreis: vlaggen werden simpelweg niet meer omhoog gehouden en iedereen liep maar gewoon achter elkaar aan.

Hopend op een wonder

Lourdes trekt jaarlijks meer dan 6 miljoen pelgrims, die ieder hopen dat zij de volgende wonderbaarlijke genezing zullen ontvangen. Het laatste geregistreerde wonder dateert inmiddels uit 1987 en de wonderbaarlijke genezingen worden dan ook steeds schaarser. Aan de ene kant is het iets om moedeloos van te worden, wanneer je al die pelgrims in zo’n optocht ziet. Zoveel mensen die allemaal hetzelfde willen of hopen en het allemaal niet ontvangen. Aan de andere kant heeft het ook weer iets vredigs en moois, het feit dat Lourdes voor zovelen een bron van hoop is. Hoop die hun pijn of lijden wellicht kan verzachten en de levensomstandigheden indirect kan verbeteren. Het levert je een hoop gemengde gevoelens op.

Datzelfde geldt ook voor het water dat men in Lourdes kan tappen. Hele jerrycans worden er gevuld met het ‘heilige water’ dat uit de nabij gelegen bron stroomt. Je vraagt je af hoe hygiënisch het is om water te tappen waar miljoenen mensen je al voor zijn geweest en uit de kraan hebben gedronken. Heeft dat niet eerder een averechtse werking?

La Grotte de Lourdes

Ook bijzonder: ruime tijd in de rij staan om even kort door de beroemde grot te kunnen lopen, de grot waar Maria in 1858 voor het eerst aan Bernadette verschenen zou zijn. Op de plek waar Maria toentertijd verschenen is, staat nu een Maria-beeld, dat gevormd is op basis van de beschrijvingen van Bernadette zelf. De grot zelf stelt helemaal niets voor en de ooit ruwe wanden zijn inmiddels glad gepolijst door de miljoenen handen die er overheen gegaan zijn.

Ik kan maar niet begrijpen dat er dan nog mensen zijn die de rotswand kussen, of een zakdoekje erlangs wrijven, en dat vervolgens over hun gezicht smeren, om het daarna in een doosje te bewaren. Voor mij is het niets anders dan kudde gedrag en een vreemd soort massa hysterie… Aan de ene kant lichtelijk beangstigend, maar anderzijds eveneens weer mooi, daar het mensen wel hoop en steun lijkt te geven.

We hebben het allemaal maar vanaf een afstandje gade geslagen.

Na een aantal uur in het religieuze hart van Lourdes te hebben doorgebracht vonden we het wel weer mooi geweest en zijn we richting huis gekeerd. Het was allemaal sowieso niet echt ons ding, maar we wilden het toch graag even meemaken en beleven en het is toch een zeer indrukwekkende namiddag en avond geworden, iets dat we hoe dan ook niet hadden willen missen.

Een volgende keer wil ik de lampionnenprocessie die ’s avonds gehouden wordt ook nog meemaken, maar dat komt tegen die tijd wel. Voor nu was dit meer dan genoeg.

De 13e vakantiedag zijn we om kwart voor 11 ’s ochtends richting de Pyreneeën gereden, via Pau en Lourdes. We hoopten zo vroeg genoeg rond Argelès te zijn om nog een goede trekkersplaats te kunnen vinden. Na tweeëneenhalf uur rijden kwamen we aan in Lourdes, waar bij het langsrijden al onze ogen uit konden kijken. Het was er tamelijk bewolkt en van de bergen was geen spoor te bekennen. Op de korte weg richting Argelès-Gazost trok het wolkendek langzaam maar zeker open en uiteindelijk reden we alsnog in de zon onder een blauwe hemel. Bij het passereen van dit front voorbij Lourdes konden we ook meteen de vele nabij gelegen bergtoppen zien. Het is bijzonder hoe de vele bergen van dit deel van de pyreneeën plotseling de hoogte inschieten.

Uiteindelijk komen we even na 1 uur in Argelès-Gazost aan en bij het binnenrijden van de stad treffen we 3-sterren camping Les Trois Vallees aan. We doen meteen maar een poging en wat blijkt: er is nog één plaats vrij voor de vier nachten die we willen blijven. Nog geen uur later staat onze tent weer overeind en dit keer wederom beter dan de vorige keer, maar met meer scheerlijnen om de zo nu en dan straffe wind te kunnen weerstaan.

Col d’Aubisque

Omdat we nog een hele middag over hebben, besluiten we om rond 4 uur maar een tocht te gaan maken. De Col d’Aubisque, welke enkele dagen geleden nog het decor was van een pittige touretappe, ligt om de hoek en we besluiten de Twingo hier voor het eerst echt op de proef te gaan stellen. De route naar boven is een bijzonder fraaie, met de passage van de nodige schilderachtige dorpjes en hellingen. Onderweg komen we vooral bijzonder veel koeien, geiten en schapen tegen. De dieren lopen vrij over de groene hellingen en dragen nagenoeg allemaal een bel, waardoor ze tot ver in de omtrek nog te horen zijn. Het geklingel van de honderden bellen van de koeien die op de omliggende hellingen rondlopen is dan ook bijna oorverdovend en zorgt voor een sfeervolle ambiance; alleen de paarse Milka-koe ontbrak.

Naast de vele koeien, geiten en schapen lopen er ook nog een aantal wilde ezels rond en op de top van de Aubisque treffen we een kudde paarden aan, die net als de koeien op de route, totaal niet onder de indruk zijn van de toeristen en de auto’s op het parkeerterrein of de weg. Als je wilt passeren moet je gewoon netjes op je beurt wachten en als het dier er dan even geen zin in heeft, kan dat best even duren. Het is ook vertederend om te zien hoe twee ezels de koelte opzochten door in de schaduw van een auto te gaan zitten.

Het weer in de bergen blijft ook een fascinerend iets. Op de Col d’Aubisque krijgen we hier weer een mooie demonstratie van: aan de ene zijde van de berg is het prachtig weer, terwijl we aan de andere kant de weg in de mist van het dikke wolkenpak zien verdwijnen. Een verschil van dag en nacht op slechts enkele honderden meters afstand van elkaar.

Vanwege de zware bewolking aan de westelijke zijde van de Aubisque nemen we dezelfde route terug, wat ons weer langs hetzelfde landschap brengt. Door het lagere standpunt van de zon lijkt het landschap echter totaal veranderd en het is nu nog sfeervoller dan het op de heenweg was.

Cirque de Gavarnie

De tweede dag in de Pyreneeën willen we de Cirque de Gavarnie gaan bekijken. De Cirque de Gavarnie is, zoals de naam al enigszins aangeeft, een rotswand met een hoogte van 1500 meter en een omtrek van 4 kilometer in de vorm van een halve cirkel. De cirque en het nabijgelegen dorpje Gavarnie zijn opgenomen op de werelderfgoedlijst van Unesco.

Om de drukte en ergste hitte een beetje te vermijden vertrekken we rond 9 uur naar Gavarnie, dat vanaf Argelès-Gazost prima te bereiken is. Na een klein uur rijden langs prachtige rotswanden en afgronden (dit is een van de mooiste routes die je in de Pyreneeën kan rijden) komen we aan in Gavarnie, alwaar we de auto makkelijk kwijt kunnen in het centrum van het dorpje. Vanaf Gavarnie is het tenslotte nog twee uur lopen om tot de voet van de Cirque te komen. Het is een fors eind lopen, maar de wandelroute zelf is het meer dan waard. De route loopt langs de rivier die afkomstig is van de diverse watervallen van de Cirque de Gavarnie en biedt diverse prachtige uitkijkpunten en panorama’s op de Cirque en diens omgeving.

Na de lange wandeling klimmen we de steile helling met de losliggende rotsblokken verder omhoog, om tot de Grande Cascade te komen. Hier klettert smeltwater in drie etappes meer dan 1200 meter naar beneden. De combinatie van dit frisse (en verstuivende) water en de schaduw van de rotswanden zorgen ervoor dat het hier toch nog behoorlijk fris is. Na even bijgekomen te zijn aan de voet van de waterval, beginnen we aan de uitdagende afdaling. Schoenen met een goed profiel zijn hier een echte aanrader!

Op de route terug hebben we zo’n dorst gekregen dat we het plaatselijke smeltwater maar eens proberen. Het water uit de rivier smaakt uitstekend, niet in de laatste plaats omdat het nog zo koud is.

Dankzij de vele afdalingen verloopt de terugweg aanzienlijk sneller dan de heenweg en na de diverse stops voor het maken van foto’s komen we bij onze (inmiddels van binnen kokende) auto aan. We zetten alles even open en rijden daarna langzaamaan terug, In Gavarnie ontvangen we een hoop vreemde blikken, waaronder ook van de politie en de vrijwilligers die mensen de parkeerterreinen op begeleiden. Een meisje probeert ons nog iets uit te leggen (iets met ‘derrière’), maar wij geven aan dat we niet het parkeerterrein op willen omdat we juist weg gaan. Een paar honderd meter verderop komen we er vervolgens achter dat onze achterklep nog steeds openstaat… Zouden ze dat soms bedoeld hebben?

Waterkrachtcentrale van Pragnères

Op de terugweg van Gavarnie maken we nog twee tussenstops. De eerste maken we in Pragnères, een klein dorpje dat beroemd is om de waterkrachtcentrale die hier staat. Bij de waterkrachtcentrale van EDF (Electricité de France) staat een klein informatiecentrum waar je gratis een rondleiding door en uitleg over de waterkrachtcentrale kan krijgen.

Ter plekke leren we hoe de centrale van Pragnères gebruik maakt van het in het stuwmeer van het Lac de Cap-de-Long opgevangen water. Het Lac de Cap-de-Long is het grootste stuwmeer in de Pyreneeën. Het water wordt hier gedurende de zomer en herfst opgespaard, waarna het in de winter gebruikt wordt voor de opwekking van elektriciteit. Overcapaciteit van elektriciteit wordt gebruikt om het water naar dit hoger gelegen stuwmeer te pompen en de pompen en generatoren van Pragnères staan dus nooit stil.

We slaan de verdere rondleiding door de centrale over, vooral omdat we al gezien hadden dat dat weinig om het lijf had. Bovendien was de rondleiding volledig in het Frans, waar we wel het een en ander van kunnen verstaan, maar niet genoeg om de tijd die het kost te rechtvaardigen.

De tweede stop maken we in Luz-St-Sauveur, vooral omdat we moeten tanken. Door het vele klimmen en dalen is de sensor in de tank een beetje van slag geraakt, waardoor deze een tijd lang de verkeerde waarde doorgaf. Bij het starten van de motor in Pragnères komen we erachter dat we op reserve rijden. Gelukkig loopt de weg vooral omlaag, zodat we weinig brandstof nodig hebben om tot het volgende dorp met tankstation te komen. In Luz-St-Sauveur vinden we een station waar we ook nog eens goedkoop kunnen tanken.

Na het tanken doen we nog de boodschappen voor het avondeten en maken we een wandeling door het dorpje dat vooral te boek staat als ski-oord.

’s Avonds genieten we van onze pannenkoeken uit crepes-beslag en ik trek naderhand nog even Argelès in om daar wat foto’s te maken.

Lourdes

De volgende dag doen we het vooral rustig aan: ’s ochtends ga ik opzoek naar een internetmogelijkheid en Arjan gaat een stukje hardlopen. Later in de middag zouden we dan het bedevaartsoord Lourdes bezoeken.

Uiteindelijk zijn we rond 1 uur ’s middags klaar met het versturen van alle e-mails, Wishou’s en het plaatsen van de weblogs en beginnen we aan de lunch: crepes! Rond half 4 vertrekken we tenslotte naar Lourdes.

Het verslag van het bezoek aan Lourdes was een apart weblog waard; het is hier te lezen: In Lourdes gaan religie en commercie hand in hand.

De dag van de ramp

Op de derde volledige dag in de Pyreneeën wilden we het stuwmeer Lac de Cap-de-Long bezoeken, hetgeen een pittige en lange autorit zou worden. Het loopt allemaal echter wat anders: de avond tevoren vertoonde mijn laptop al wat kleine kuren en nu start deze plotseling niet meer op. Doordat mijn mobiele harde schijf het al eerder tijdens de vakantie begeven heeft en ik nog geen nieuwe backup mogelijkheid gevonden heb, staan alle foto’s van de eerste 2 weken op de laptop. Een groot probleem dus! De ochtend wordt vervolgens voornamelijk gevuld met telefoontjes en dergelijke. Uiteindelijk wordt de laptop de rest van de vakantie niet meer opgestart, in de hoop dat de data later nog te recoveren is. Meer over de harde schijf en de verloren foto’s is hier te lezen: Nachtmerrie op vakantie: 2000 foto’s verloren.

Uiteindelijk stappen we rond 12 uur ’s middags alsnog in de auto om de geplande rit te maken. Tijdens de beklimming van de Tourmalet komen we er echter achter dat we Lac de Cap-de-Long niet meer gaan redden, het zou namelijk nog ruim anderhalf uur rijden zijn en de Twingo begon het op deze top warme dag goed heet te krijgen. Uiteindelijk doen we het wat rustiger aan en bekijken we de watervalletjes op en rond de Col du Tourmalet en rijden we via het dorpje Campan weer richting het Noorden om dan via Bagneres en Lourdes terug naar de camping te rijden.

Op de route zelf zie ik zoveel mooie beelden om te fotograferen, maar ik heb simpelweg geen zin om het ook daadwerkelijk vast te leggen. Na het potentiële verlies van de 2000 foto’s voel ik me zo moedeloos dat ik het fotograferen even zat ben.

Mounaques in Campan

Uiteindelijk weet ik mezelf nog wel te herpakken en schiet in de diverse dorpjes toch nog de nodige foto’s. Vooral in het dorpje Campan weet ik me goed uit te leven. Campan heeft namelijk een lange traditie rond de zogenaamde ‘mounaques’, poppen die het straatbeeld opfleuren en verlevendigen en je zo nu en dan de stuipen op het lijf kunnen jagen. De poppen zien er van een afstand en in een flits levensecht uit en ze zijn overal in het dorp terug te vinden. Elk winkeltje of huis heeft wel een eigen mounaque, geheel in de stijl van de betreffende lokatie.

Reizen met matig weer

Het is ons de hele vakantie al gelukt: elke keer dat we gingen verkassen was het op de plaats van vertrek matig weer en reden we vervolgens het goede weer in. Zo ook nu weer: de dag van vertrek was het stevig bewolkt, maar na drieëneenhalf uur rijden kwamen we in Carcasonne aan, alwaar we in een stralend zonnetje een mooie tussenstop hebben gehouden. Het is een gave.

In Carcasonne hebben we de oude stad (La Cité) bezocht. Carcasonne staat van oudsher bekend om deze middeleeuwse stad met de immense stadswal, burcht en torens. De oude stad zelf is nog in een prima staat, maar het toerisme heeft er zijn slag goed geslagen en men verkoopt er alles: van Samoerai-zwaarden tot waterpistooltjes. Het heeft weinig meer met de stad zelf te maken. Wie daar doorheen weet te kijken ziet echter wel een prachtige middeleeuwse stad dat door de jaren heen goed bewaard is gebleven.

De kathedraal in het centrum van La cite de Carcasonne is een absolute aanrader. De oorsprong van de kathedraal stamt nog uit de 12e eeuw en het is van binnen dan ook een indrukwekkende stenen kolos.

Vanuit Carcasonne vervolgen we onze reis richting Ruoms in de Ardeche, alwaar we mijn oom en tante zullen opzoeken. De route van Carcasonne naar Ruoms (via Montpellier) leidt ons langs prachtige landschappen, waar ieder dorpje wel een enorme burcht op een heuvel lijkt te hebben en na nogmaals drie uur rijden zijn we er dan eindelijk. Tijd voor een aantal dagen zon en hitte in een van de warmste en mooiste streken van Frankrijk.

De meeste foto’s die bij dit verslag horen staan op de bewuste gecrashte harde schijf. Als de foto’s nog terug te halen zijn, dan zullen ze vanzelfsprekend t.z.t. hier verschijnen.

Visite des caves

Vanuit Cap-Ferret zijn we in eerste instantie weer noordelijk gereden, in de richting Bordeaux. Saint-Emilion ligt namelijk zo’n 20 kilometer ten oosten van Bordeaux en ten noorden van de uitgestrekte pijnbossen van les Landes. Ondanks de intentie om richting Biarritz te reizen wilden we Saint-Emilion toch nog even mee pakken; een bezoek aan dit deel van Frankrijk was immers niet compleet geweest als we geen wijnstad of -streek bezocht hadden.

Na het passeren van Bordeaux reden we al tussen een prachtig landschap dat bezaaid was met wijngaarden. Bij het binnen wandelen van Saint-Emilion liepen we al vrij snel tegen een wijnzaakje aan waar het bord ‘Visite des caves’ en ‘Entree gratuite’ op stond. Een bezoek aan een heuse wijnkelder leek ons sowieso al wat, dus dit was een prima binnenkomer.

Bij het binnenwandelen van het zaakje kregen we van de gastvrouw te horen dat we voor de wijnkelder de trap konden afdalen. Na een etage gezakt te zijn treffen we een flinke hoeveelheid wijnflessen aan. ‘Aardig keldertje’, dachten we, totdat we de volgende trap vonden. Deze trap leidde naar de daadwerkelijke wijnkelder en bij een 10 graden lagere temperatuur vielen we van de verbazing in de andere. De flessen waren werkelijk niet te tellen en lagen opgeslagen in tientallen hoeken van de kelder. Ter indicatie: het zal een duizendtal geweest zijn. Naast de flessen stonden er een 30-tal forse vaten opgesteld. Bij elke selectie wijn stond een bordje met de wijnsoort en het jaartal, welke varieerden van 1960 tot 2006. Een dergelijke variatie was overigens ook terug te zien in de prijzen in het bovenliggende winkeltje: van 50 tot ruim 700 euro per fles. Een souvenirtje konden we hier in ieder geval wel vergeten. Overigens gold dat voor heel Saint-Emilion: een karaf van 1500 euro leek ons wat teveel van het goede…

Minstens zo opvallend was de smerigheid die we in de wijnkelder aantroffen: lege wanden zaten onder een dik tapijt groene schimmel en de bovenste flessen van enkele stapels zaten onder de troep die duidelijk van het plafond afkomstig was. Een schril contrast met de netjes geëtiketteerde flessen die we boven aantroffen.

Het fotograferen in de kelder zelf viel door het gebrek aan licht niet mee, maar uiteindelijk heb ik toch nog een aantal foto’s weten te maken.

In het bovenliggende winkeltje konden we nog wijnproeven, maar met een flinke toch voor de boeg hebben we dat maar laten zitten.

Steltenlopers

De rest van de middag hebben we door het oude en sfeervolle centrum van de oude stad (al is dorpje een betere verwoording) en de omliggende wijngaarden gelopen. Saint-Emilion heeft overigens ook meer te bieden dan druiven en wijn. Zo herbergt de stad enkele monumentale ruïnes en is de indrukwekkende kerk bijna volledig uit de rotsen gehouwen; enkel de klokkentoren en enkele wanden zijn erbij gebouwd. We hadden graag ook het interieur van de kerk bekeken, maar dat was op dat moment helaas niet mogelijk.

We hadden wel een ander mazzeltje: het weekend van 21 en 22 juli werd het ‘fete de Madeleine’ gevierd en aangezien wij de stad op de 22e bezochten kwam dat goed uit. De plaatselijke fanfare die kris kras door de stad trok was nou niet bepaald om over naar huis te schrijven, maar de act van steltenlopers op het plein voor de kerk zeker wel. Onder muzikale begeleiding werd er eerst een volksdans in lokale klederdracht opgevoerd, waarna de steltenlopers aan de beurt waren. Al vastgebonden op de lange houten stelten begonnen ze met een gezamenlijke individuele dans met de nodige sprongen. Het klapstuk van het optreden was de paren-dans, waarbij ieder paar van steltenlopers elkaar met beiden armen vasthield en vervolgens in hoog tempo rond dansten. En dat alles op een ondergrond van kasseien… Als je een bezoek aan een stad aan de Atlantische kust van Frankrijk een keer kan combineren met een plaatselijk feest met steltenlopers, dan is dat zeker de moeite waard om te aanschouwen!

Al met al was ons bezoek aan Saint-Emilion zeer geslaagd en we kunnen iedereen aanraden de stad een keertje te bezoeken!

Even voor 6 uur ’s avonds hebben we de TomTom ingesteld op de bestemming ‘Bayonne’ met ales extra eis ‘Snelwegen vermijden’. Zo hebben we vervolgens de vele routes national door, in eerste instantie, de wijnstreek van Saint-Emilion en verderop de uitgestrekte bossen van Les Landes. We zijn zo door een hoop mooie landschappen en gezellige dorpjes gereden, die we op de autoroutes gemist zouden hebben.

Uiteindelijk waren we rond half 10 in Bayonne en hebben we gezocht naar mogelijke campings in Bidart en Biarritz. Helaas waren de campings of vol, of al gesloten. Uiteindelijk hebben we de nacht noodgedwongen doorgebracht op de parkeerplaats van camping Le Ruisseau in Bidart. Zo konden we in ieder geval nog van het sanitairblok gebruik maken… De volgende dag hebben we onze camping-zoektocht voortgezet en ditmaal met meer succes: camping La Mer in Labenne-Océan (ten noorden van Bayonne en Biarritz) had nog een prima plaats voor ons. Zo bevonden we ons bovendien meteen op loopafstand van Marcel en Maaike, die een paar campings verderop verblijven. De planning: een week zon, zee, strand en ruige golven met de nodige uitstapjes naar Biarritz en San Sebastian…

De rit van La Rochelle naar Cap-Ferret nam slechts 3 uur in beslag, doordat we zelfs bij Bordeaux nog prima door konden rijden. Eenmaal aangekomen was het nog even flink zoeken naar de camping, maar met wat telefonische hulp van Alex arriveren we rond kwart over 8 op Camping du Truc Vert, waar we onze tent op de plaats van Alex, Thomas en Lars kwijt kunnen. We maken nog even kennis met de hollandse ‘buren’ en brengen de avond al pokerend door.

Voor de vakantie hadden we al besloten dat ik samen met Lars wat interessante plekken in de buurt zou gaan bekijken, terwijl Arjan met Alex en Thomas op het strand zou gaan optrekken.

De Atlantikwall en Phare du Cap-Ferret

De eerste dag op Cap-Ferret besluiten we de punt van het schiereiland, La Pointe, en de vuurtoren te bekijken om dan langs de baai omhoog te rijden. Eenmaal aangekomen bij La Pointe lopen we het fijne witte zandstrand op en hebben we een mooi uitzicht op de uitgestrekte zee en Arcachon met z’n enorme zandduinen. We lopen wat verder langs de houten golfbrekers en zien in de verte wat gebouwtjes staan. Nieuwsgierig als we zijn lopen we erop af en al gauw blijkt dat het de half verzonken bunkers van de Duitse Atlantikwall te zijn. De bunkers zijn op vele plaatsen langs de atlantische kust te vinden, maar hier waren ze toch wel erg bijzonder om te zien. Dat kwam niet zozeer door de bunkers zelf, maar wel door de kunstige graffiti die op nagenoeg alle bunkers was aangebracht. Het heeft een aantal leuke foto’s opgeleverd en Lars had meteen geschikt beeldmateriaal voor een schoolopdracht over de Tweede Wereldoorlog (voor zijn leerlingen).

We stappen nog bij een bunker naar binnen, maar veel verder dan twee tot drie hoeken gaan we maar niet, aangezien het daar plotseling wel erg donker wordt.

Na een uurtje lopen we terug naar de auto om de verderop gelegen vuurtoren te bekijken, terwijl het langzaam wat bewolkter begint te worden.

Bij de 57 meter hoge vuurtoren is het een behoorlijke drukte. Logisch, want vuurtorens doen het toeristisch gezien altijd goed. De toren ligt in een klein parkje waar wat oppervlakkige informatie over de regio gegeven wordt. We besluiten de 5 euro die het kost om in de toren naar boven te mogen maar voor onszelf te houden en stappen weer in de auto.

Oesterkweek en drooggevallen bootjes in het Bassin d’Arcachon

Vanaf de vuurtoren rijden we naar het dorpje Le Canon, ter hoogte van het midden van het schiereiland, waar we in een typisch oesterhaventje uitkomen. Een wandeling langs het strandje toont de vele verschillende oesterkwekerijen en in het dorpje zelf is ‘huitres’ het meest voorkomende woord. Op het moment dat we daar rondlopen is het bijna eb, waardoor alle oesterbanken aan de rand van het Bassin droog staan en de oesters her en der ook daadwerkelijk geoogst worden. We zien dan ook twee mannen in het water staan die bezig zijn de oesters los te slaan en te vervoeren.

We waren eigenlijk opzoek naar een deel van het meer waar de vele plezier- en vissersbootjes op het droge lagen en besluiten nog iets verder noordelijk te rijden. Iets buiten Le Canon komen we een punt tegen waarbij er een hoop bootjes droog liggen en we nemen weer een kijkje. Al snel komen we tot de conclusie dat dit geen makkelijke wandeling wordt: om bij die bootjes te komen moet je flinke stukken drassige bodem van klei en zacht zand trotseren. Geen pretje met een camera in je hand en een tas vol apparatuur op je rug. Eigenwijs als we zijn proberen we het gewoon en na een paar passen in de klei zijn we maar uit onze slippers gestapt, om deze met onze handen uit de klei te trekken. Op de voet verder dus… Terwijl we her en der tientallen centimeters ver de blubber in zakken loopt er een visser op laarzen langs die in het Frans wat naar ons mompelt. Terwijl ik doorloop probeert Lars erachter te komen wat de man bedoelde en even later hoor ik van achteren dat het gevaarlijk is om op blote voeten door de klei te lopen, omdat je er goed in vastgezogen kan worden. Ik doe nog een paar passen en ben dan eindelijk bij de zandbanken aangekomen, maar Lars besluit toch maar even om te lopen via een veiligere route.

Helaas liet het weer wat te wensen over en het was net wat te grauw om echt goede foto’s te maken. Na er een half uurtje rond te hebben gelopen begint het water plotseling in rap tempo te stijgen. Boten die enkele minuten geleden nog droog lagen drijven plotseling weer en onze ‘veilige route’ staat inmiddels geheel onder water. We haasten ons terug naar de kant en rijden even later weer richting de camping.

’s Avonds ga ik nog even terug naar La Pointe, in de hoop wat mooie foto’s rond de zonsondergang te kunnen maken, maar helaas draaide het uit op een erg fletse vertoning. De vuurtoren stond er wel mooi verlicht bij in het donkere avondlicht en dat heeft uiteindelijk nog wel wat mooie foto’s opgeleverd.

Het moeras van Arès

De volgende dag rijden Lars en ik wat verder noordelijk, om de dorpen Arès en Andernos te bekijken. Beide liggen aan de noordelijke zijde van de baai en waren volgens de receptioniste van de camping wel de moeite waard om te bekijken. Vergezeld van de muziek van Queen en prachtig weer scheuren we met de raampjes naar beneden over de route national. Met een grote grijns op ons gezicht genieten we er goed van; dit is vakantie!

Bij Arès hebben we een lange wandeling gemaakt die ons langs het strandje naar een klein privé haventje leidde. Hier stonden diverse huisjes en schuurtjes in de karakteristieke palletkleurtjes die gebruikt werden voor de oesterkweek. Voor de huisjes lagen dan ook vaak een hoop gebruikte netten en achter de schuurtjes lag het haventje. Bij een van de schuurtjes kwamen we ook nog een minstens 60 jaar oude Renault truc tegen waarvan we vermoeden dat hij niet meer rijdt, maar zeker weten doen we dat niet.

Het kleine haventje wordt beschermd door de godin Pios, die in de vorm van een houten standbeeld uitkijkt over de baai.

Vanaf hier zijn we doorgelopen naar een klein zandweggetje door een afgelegen stuk moeras. De resulterende wandeling was een wel erg mooie: her en der lagen kleine bootjes los tussen het zand en de moeras-achtige delen van het Bassin d’Arcachon. Het was absoluut het hoogtepunt van de dag.

Het Bassin d’Arcachon staat ook bekend om het Ile d’Oisseaux (een vogeleiland in het midden van het bassin) en de twee op palen gebouwde huisjes die hierop te vinden zijn. Met name de huisjes zijn geliefde foto objecten in deze regio. Ze waren echter alleen per boot te bereiken en die boottocht kostte maar liefst 16 euro, wat ik persoonlijk wel wat veel vond om een aantal cliché foto’s te kunnen maken. We hebben daar dus maar vanaf gezien.

Na Arès zijn we doorgereden naar Andernos, dat weliswaar een gezellig centrum te bieden heeft, maar kwa omgeving niet op kan tegen alles wat we bij Arès gezien hebben. Na een klein tochtje door de haven, het centrum en langs de boulevard geloven we het wel en maken we weer rechtsomkeert.

’s Avonds probeer ik nog een keer de zonsondergang te benutten en ditmaal met meer succes: de golfbrekers en de Atlantikwall maken een mooi decor voor een reeks foto’s.

Genieten in het zand van de Dune du Pilat

De laatste dag dat Alex, Lars en Thomas nog in Cap-Ferret verblijven wordt door Lars en mij benut met een bezoek aan Arcachon en de Dune du Pilat, welke beiden aan de andere kant van de baai liggen. We zijn om 8 uur ’s ochtends vertrokken, om zo de ergste drukte voor te zijn en arriveerden rond half 10 bij de Dune du Pilat, Europa’s hoogste en grootste duin; de Dune du Pilat is 117 meter hoog, 500 meter breed en 2,5 kilometer lang.

We hebben de trap omhoog genomen en bovenaan was het meteen genieten geblazen. De term ‘adembenemend’ was hier meer dan op zijn plaats te noemen! Vanaf de Dune du Pilat kijk je aan de ene zijde uit over het Bassin d’Arcachon en aan de andere kant over de enorme dennenbossen van Les Landes. Aan de voet van de duin worden de bomen letterlijk opgeslokt door het zand, aangezien de duin met gemiddeld vier meter per jaar landinwaarts trekt. Enkele campings worden daar ook flink door bedreigd door het oprukkende zand.

Na de Dune du Pilat beklommen te hebben zijn we weer richting Cap-Ferret gegaan om daar de laatste middag met de groep samen op het strand door te brengen. De golven waren helaas niet geschikt om te surfen, maar de felle zon maakte desondanks een hoop goed. Na een afscheidsetentje op het terras van de camping zijn Alex, Thomas en Lars huiswaarts gereden. Met nog een paar weken voor de boeg zijn wij de volgende dag naar het wijnstadje Saint-Emilion gereden, om vervolgens via Les Landes richting Biarritz te ‘cruisen’.

Meer foto’s:

De foto’s van de Atlantikwall rond Cap-Ferret zijn hier te vinden: Atlantikwall Bunkers

Een nieuw record voor de Twingo

De reis van Zoetermeer naar La Rochelle verliep voorspoedig, ondanks dat de Twingo tot de nok toe was volgeladen. De verzwaring had overigens wel het nodige effect op het rijden: bergaf kwam de 150 nog wel op de teller, maar wanneer eenzelfde heuvel beklommen moest worden zakte deze vaak al snel naar 100 kilometer per uur. We weten het niet zeker, maar we vermoeden dat de reis van vandaag toch wel een kilometer-record voor de paarse Twingo gaat worden. Ook al merken we onderweg dat we niet de enige zijn die op vakantie gaan met een Twingo, het is tenslotte maar een stadsauto.

Eenmaal voorbij Parijs begint het weer ook de gewenste vorm aan te nemen: voornamelijk zonnig en aangename temperaturen. Op een ‘aire’ in de buurt van Tours relaxen we nog even op een zonnig grasveldje, met als gevolg dat het vakantiegevoel bij ons beiden een flinke impuls krijgt.

Benon: een blik in het verleden

Op 150 kilometer afstand van La Rochelle zijn we opzoek gegaan naar campings in de twee meegebrachte campinggidsen. Uiteindelijk leek een simpele Camping Municipal (een gemeentelijke camping) in het plaatsje Benon de beste optie. Benon ligt namelijk slechts op 25 km afstand van La Rochelle, zodat we daar de volgende dag goed rond konden lopen. Bij het binnenrijden van Benon wisten we niet wat we zagen: het leek wel alsof dit dorpje in de 15e eeuw gebouwd was en sindsdien niet meer onderhouden is. Het doet dan ook een beetje aan als een spookstadje, met al die oude vervallen huizen, en de middeleeuwse klokkentoren in het midden van het dorp. De Camping Municipal ligt overigens op de grond van het voormalige kasteel van Benon dat dateert uit 1096 en waarvan slechts één toren de vele oorlogen overleefd heeft. De kasteeltoren is rond 2000 nog helemaal gerestaureerd en staat er nu prima bij. Verder ligt Benon temidden van enkel uitgestrekte velden zonnebloemen en tarwe.

Overigens moeten we wel opmerken dat de meeste huizen er dan wel zeer vervallen uit mogen zien, er staan veelal wel prijzige bolides voor de deur. Het gaat dus zeker niet slecht met de bevolking van Benon.

Eenmaal aangekomen op de camping konden we overal kamperen waar we wilden, en hoefden we pas de volgende dag te betalen, prima dus. De simpele camping had tegen alle verwachtingen in nog een uitstekend sanitairblok ook. De splinternieuwe tent was in een half uurtje opgezet en rond acht uur zijn we opzoek gegaan naar een eetgelegenheid, waarna we al snel tot de conclusie kwamen dat we die in Benon niet zouden vinden. In Courcon, een dorpje verderop, vonden we die wel in de vorm van een kleine afhaal pizzeria. We moeten ongeveer een half uur op onze pizza’s wachten en doden de tijd door wat in het dorpje rond te lopen en te fotograferen. Courcon heeft een wat mediterraanse uitstraling en staat vol met typisch Franse huisjes met de bekende luiken voor de ramen. Prima beeldvermaak dus.

Na het avondeten heb ik het prachtige avondlicht nog benut om wat foto’s van de oude klokkentoren te maken. De rest van het dorpje was de volgende ochtend aan de beurt. Zo kon Arjan zijn ding doen (uitslapen) en ik het mijne. Al fotograferende blijk ik een unicum te zijn: auto’s remmen af en ik word uitgebreid en argwanend door de locale bevolking aangekeken. Een toerist? Hier in Benon? Jawel!

’s Ochtends hebben we de 9 euro voor de nacht afgerekend met de beheerder van de camping en rond 11 uur was de auto weer volledig ingeladen (en dit keer een stuk efficienter) en zijn we vertrokken naar La Rochelle.

La Rochelle: de parel van Charente-Maritime

Vele kenners bestempelen La Rochelle als één van de mooiste steden van de Franse Atlantische kust en na een 4 uur durende wandeling door de oude binnenstad en haven kunnen wij ons dit ook goed voorstellen. Het neveneffect van deze status is natuurlijk dat de stad bol staat van het toerisme. Even goedkoop ergens wat eten en drinken is niet te doen.

Na een tevergeefse zoektocht naar een supermarkt parkeren we de auto gratis op de Esplanade de Verdun, vanwaar we binnen enkele minuten bij de kathedraal Saint-Louis arriveren. De kathedraal is van buiten niet heel bijzonder, maar het interieur is dat wel: je kijkt er je ogen uit naar de vele kunst, het enorme orgel en de vele prachtige details. Zo staan er twee enorme (unieke) schelpen met wijwater voor de ingang van de aparte gebedsruimte.

We zijn vervolgens verder gelopen in de richting van de oude haven, waar we de oude stadswal en z’n drie torens bekeken hebben. De Tour de St Nicolas, Tour de la Lanterne en de Tour de la Chaine zijn één van de vele pronkstukken van La Rochelle. Op het moment dat we rond de oude haven lopen staat deze door het lage tij op een paar vaargeulen en aanmeerplekken na helemaal droog.

Bij het binnenrijden van het oude centrum kwamen we ook langs het station van La Rochelle, wat direct een imposant gebouw om te zien was. Het heeft een enorm hoge en klassieke facade, maar bij nadere kennismaking blijkt dat het ook niet heel veel meer dan een facade is. De stationshal is erg klein en het grote gebouw is niet meer dan 15 meter diep. Achter de facade lopen alle sporen en daar is enkel een metalen overkapping (maar onder dakbedekking) verbonden met de grote voorzijde van het station. Jammer, want we hadden gehoopt hier een spectaculaire stationshal aan te treffen.

De oude en klassieke sfeer van La Rochelle is nog het mooiste onderdeel van ons bezoek. Het oude centrum is bezaait met winkels en restaurants in monumentale panden, dus eenieder die leuk en gezellig wil winkelen kan zijn hart ophalen in La Rochelle.

Meevaller

Bij het vertrek uit de stad vinden we eindelijk onze supermarkt, zodat we de reis kunnen voortzetten met een nieuwe voorraad etenswaar. We gooien ook meteen de bijna lege tank van de Twingo vol: 26 liter tegen een prijs van 1,28 euro per liter; een forse meevaller dus! We rekenen ook meteen het verbruik uit en komen tot de conclusie dat het paarse beestje nog een stuk zuiniger rijdt dan we verwacht hadden. De reis naar La Rochelle leverde een gemiddeld verbruik van 1 op 16 op. Met deze meevaller in ons achterhoofd zetten we koers naar Cap-Ferret, waar we enkele dagen met Alex, Thomas en Lars zullen optrekken rond het Bassin d’Arcachon.

Sidenote:

Voor de nieuwsgierige bezoekers die niet kunnen wachten op updates en reisverslagen: het zal jullie niet ontgaan zijn dat het plaatsen van weblogs en dergelijken niet echt wil vlotten. Dat heeft enerzijds te maken met het drukke reisschema en anderszijds met een chronisch gebrek aan internet cafe’s op onze route. Ik blijf de verslagen wel gewoon schrijven, maar het kan dus zijn dat ze wat later geplaatst worden…

Meer foto’s:

De foto’s van Benon, Courcon en la Rochelle zijn hier te vinden: Foto’s La Rochelle e.o. (Charente-Maritime, Frankrijk)

Het idee…

Gezellig met z’n tweeën een midweekje naar de Ardennen. Het openbaar vervoer scheelt behoorlijk in de kosten van de reis, aangezien we nog gebruik kunnen maken van onze ov-studentenkaart, wat een gratis reis over het Nederlandse traject oplevert. Ter plekke kunnen we vervolgens fietsen huren om de Ardennen rond Champlon te verkennen. La Roche en Ardenne, Nadrin, Marche en Saint-Hubert zijn prima te bereiken per fiets en zo kunnen we een hoop interessante plaatsjes van de Waalse Ardennen bekijken. De drie volledige dagen die we ter plekke hebben zijn gewoon voldoende om dit te kunnen doen. Verder zijn we van plan om een keer te gaan Kajakken en wellicht nog te mountainbiken.

Dag 1: reizen

De reis naar Champlon verloopt voorspoedig; alles gaat volgens plan en de kosten vallen inderdaad mee. Voor slechts 43 euro per persoon zijn we al in Libramont. Vanaf daar moeten we nog 45 minuten met de bus naar Champlon. We rekenen op zo’n 5 euro per persoon en vragen om twee tickets: 3,90 euro. Jawel, 1 euro en 95 cent per persoon om een afstand en tijd te overbruggen waar je in Nederland toch zo’n 4 tot 5 euro voor zou betalen.

Het is voor het eerst dat ik met de trein door station Antwerpen Centraal rij en ik baal er stiekem van dat ik niet even uit kan stappen om wat foto’s te maken. Wat een schitterend bouwwerk! Vanuit de trein kunnen bij Brussel nog een blik van het Atomium opvangen en bij station Brussel-Noord loopt het spoor boven de plaatselijke hoerenstraat, wat een zeer ongebruikelijk uitzicht oplevert. Kleine kinderen reizen immers ook met de trein…

We komen netjes op de geplande tijd aan bij het hotel, Les Bruyeres, alwaar we door de vlaamse gastvrouw naar onze kamer verwezen worden. Een prima kamer (met bad en balkon) voor de 25 euro per persoon die we hier voor iedere nacht plus ontbijt betalen. Maar dan wordt het al snel minder plezierig: het zwembad en de sauna die per 1 juli zouden openen zijn onvindbaar en de kaart voor het avondeten blijkt ook een stuk minder uitgebreid dan verwacht. We hadden al door dat het dorpje Champlon weinig te bieden zou hebben, en dus eten we in het hotel een drie-gangen menu waarin we slechts een beperkte keuze hebben. Het eten is uitstekend, maar we hadden liever wat meer keus gehad.

Dag 2: Champlon Ardennes

De volgende dag blijkt dat we ook een los hoofdgerecht kunnen bestellen en hier maken we vervolgens de 2e en 4e avond gebruik van. Het diner in Les Bruyeres is uitstekend, evenals het zeer luxe ontbijtbuffet waarmee we ook meteen een lunchpakketje kunnen maken.

De eerste avond voel ik me plotseling wat ziek, na net (niet) hersteld te zijn van een forse verkoudheid. Om die rede besluiten we de dinsdagochtend flink uit te slapen, zodat ik een beetje kan herstellen. ’s Middags willen we nog even naar een naarbij gelegen dorpje, maar we komen er vervolgens achter dat er eigenlijk geen bus meer te nemen is, aangezien we dan niet meer terug zouden kunnen komen. We wijken dus maar uit naar Champlon zelf. Het langgerekte dorpje (onderdeel van de gemeente Tenneville in de Ardennen) heeft inderdaad zo goed als niets te bieden: slechts één spar, één cafetaria en, naar later blijkt, géén pinautomaat. We lopen een paar uur door het dorpje en

ik maak er de nodige foto’s. De eerste dag voldoet niet bepaald aan de verwachtingen.

’s Avonds gaan we te raden hoe we het busvervoer kunnen gebruiken of mijden door een ander vervoermiddel. We komen tot de conclusie dat we aan de bussen niets hebben en gaan opzoek naar een autoverhuur. Het dichtstbijzijnde verhuurbedrijf blijkt in Namen (Namur) te zitten: 2 uur met het openbaar vervoer op vervelende tijdstippen, geen optie dus. Fietsen dan maar. De fietsverhuur bij de plaatselijke Spar lijkt niet te bestaan, maar de vlakbij gelegen jeugdherberg wordt aangeraden door het vriendelijke personeel van Les Bruyeres.

Dag 3: La Roche en Ardenne

De tweede dag, woensdag gaan we ’s ochtends vroeg naar de jeugdherberg om ons vervoermiddel te claimen. Ons was verteld dat ze aldaar Nederlands zouden spreken, maar Jean-Luc blijkt niet veel verder te komen dan krakkemikkig Engels met vooral veel Franse bijzinnen. Tussen de tientallen uit elkaar gehaalde mountainbikes vindt hij nog wel twee volledig gemonteerde bicyclettes. Echter, het voorwiel van de tweede fiets is lek en Jean-Luc krijgt het wiel niet gewisseld met een goed exemplaar. Hij vertelt ons dat er binnen enkele minuten iemand zal komen. We wachten een kwartier buiten en dan nog een klein half uur binnen, maar de beloofde hulp blijft uit. Tussendoor komt Jean-Luc nog even langs om zijn schouders op te halen en te melden dat hij er had moeten zijn.

We nemen ons voor om nog maximaal 10 minuten te wachten en warempel: enkele minuten voor het verstrijken van onze termijn verschijnt er een man die wat meer woorden Engels spreekt. Binnen twee minuten hebben we onze fietsen. We vragen Jean-Luc nog even hoe laat ze terug moeten zijn en wat we moeten betalen. Het eerste had geen deadline en het laatste kwam bij het retourneren wel. Vertrouwen bestaat hier in ieder geval nog wel.

We gaan op pad naar La Roche en Ardenne, met ieder een volgepakte rugzak. Via de N89 is het slechts 89 kilometer, maar onze route leidt ons door allerlei kleine dorpjes (zoals Erneuville en Hives) en heeft een totale lengte van een kilometer of 20. Op een race- of tourfiets is die afstand geen enkel probleem, maar op de smerige en ongeoliede mountainbikes van Jean-Luc zijn de heuvels van de Ardennen net het Franse hooggebergte. De route naar La Roche, dat in een dal gelegen is, loopt vooral bergafwaarts en vooral het laatste deel gaat zeer stijl naar beneden. Die laatste afdaling geeft een flinke kick, maar we realiseren ons ook dat die afdaling op de terugweg wordt omgetoverd in een forse klim.

In La Roche en Ardenne genieten we van de plaatselijke sfeer, bekijken we het oude kasteel en de Amerikaanse M46 tank die nog stamt uit de tweede Wereld Oorlog. Het weer laat een hoop te wensen over en het regent regelmatig, waardoor ook het fotograferen een beetje in het water valt. Bij het binnen rijden van het dorp staat één van de huizen aan de rivier de Ourthe in brand en wanneer we later weer langs dit huis rijden is er van het interieur weinig meer over. Vanaf het kasteel zien we de brandweer wegrijden en dan blijkt dat deze uit een naarbij gelegen dorp of stad is komen rijden, hetgeen het late arriveren eerder op de middag ook verklaart.

Het was de bedoeling om in La Roche ook te gaan Kajakken maar onze mountainbikes leveren ook wat moeilijkheden op: ze hebben geen slot en we zijn al behoorlijk afgepeigerd van de heenreis en hebben de (zwaardere) terugreis nog voor de boeg. Op het moment dat we besluiten het toch maar even te proberen blijken de kajak tochten al voorbij te zijn, iets waar we ’s avonds niet al te rouwig om zijn.

De terugreis kiezen we een andere route, via het dorp Ortho, om zo nog wat meer van de Ardennen te zien. Deze alternatieve route is erg mooi, maar blijkt ook een stuk langer dan de heenweg. Uiteindelijk komen we om 9 uur ’s avonds weer aan in Champlon, waar we erachter komen dat we de 16 euro voor de fietsen net niet kunnen betalen; terug naar de bank in het dorp dus. Deze bank blijkt dicht en de dichtstbijzijnde is 3 kilometer verderop. Uiteindelijk komen we om 10 uur bij de jeugdherberg aan, waar blijkt dat we ook met pin kunnen betalen…

Later die avond eten we onze teleurstelling weg tijdens het kijken van een film. Morgen gaan we écht niet fietsen!

Dag 4: Nisramont en de Ourthe

Maar, als we niet gaan fietsen, zijn we gebonden aan het oersaaie dorpje Champlon. Zo worden we toch weer de fiets op gedwongen, ondanks het feit dat ons zitvlees de nodige averij heeft opgelopen. Het moet maar…

We zetten koers richting Nisramont, alwaar we een stuwmeer kunnen bezichtigen en waar we verderop een mooi uitkijkpunt over de rivier de Ourthe zullen hebben. Dit zou een van de mooiste punten van dit deel van de Ardennen moeten zijn.

Halverwege komen we echter tot de conclusie dat het gewoon niet gaat en keren we om, om een beetje van de plaatselijke omgeving en het dorp Tenneville te genieten. In Champlon krijgen we tenslotte nog een vervelende aanvaring met een hond die plotseling wel erg agressief naar ons blaft en hapt. ’s Avonds genieten we van lamskotelletjes en gegrilde zalm in ons hotel. waarmee ook de laatste dag tot een einde gekomen.

Dag 5: de terugreis

De laatste dag is toch wel de klap op de vuurpijl wat ellende betreft: we moeten om 10:55uur de bus hebben en willen afrekenen bij de receptie, waar blijkt dat we niet kunnen pinnen en we ook niet genoeg contant geld hebben. We hebben minder dan een uur om tweemaal 4 kilometer te lopen, te pinnen, af te rekenen en de bus te halen. We rennen zoveel mogelijk naar Tenneville, maar dopen daar eigenlijk al te lang over. De terugweg naar het hotel gaat een stuk sneller: we krijgen langs de N4 een lift geregeld en zijn 10 minuten later weer bij het hotel. We kunnen onze bus nog net halen en rekenen daarom snel af. Onze gastheer vraagt nog even naar welk station we moeten. “Libramont”, antwoorden we en hij geeft aan dat als we even wachten, we met hem mee kunnen, hij komt er namelijk toch langs. Uiteindelijk komen we een goed half uur eerder dan gepland bij het station van Libramont aan, waardoor we een trein eerder kunnen nemen. Een enorme meevaller, al hebben we ons wel suf gerend en gezweet.

Tijdens de terugreis valt op hoe ontzettend soepel de Belgische treinen door de Ardennen rijden, iets waar ProRail nog een puntje aan kan zuigen.

Vijf dagen Ardennen in een notedop

De conclusie die we na enkele dagen al getrokken hadden is dat we een volgende keer gewoon de auto nemen, of in ieder geval onze eigen (mits goede) fietsen meenemen. Hotel Les Bruyeres is wel een echte aanrader: prima gelegen voor wie met de auto komt en een uitstekende verzorging. Het zwembad en de sauna, daar klagen we niet over, aangezien we die met dit weer toch niet nodig gehad hebben.

Uiteindelijk is het een heel bizarre week geweest: enorme teleurstellingen en aangename verrassingen volgden elkaar op. Ondanks alle ellende hebben we het gelukkig wel heel erg naar ons zin gehad en we komen dan ook graag nog eens terug in dit deel van de Ardennen.

De foto’s die ik in de Ardennen gemaakt heb zijn hier terug te vinden: De Belgische Ardennen.

Frisbees op de basis in Geilenkirchen

Op de NATO basis in Geilenkirchen staan de Boeing E-3A Legacy vliegtuigen gestationeerd. Voor wie dit niets zegt: dit zijn die 4-motorige monsters met zo’n draaiende schotel bovenop de romp. Mijn vader heeft zijn jeugd op enkele kilometers van de basis doorgebracht en heeft daar nog een hoop zien vliegen toen het nog een Engelse basis was. Mijn oma woont daar nog altijd, en bij een bezoekje in Landgraaf gaan we dus vaak even langs de basis, in de hoop zo’n ‘frisbee’ te zien vliegen. De Nederlandse kant (waar recent nog een paar hectare bos gekapt is, wat voor de omgeving nog altijd een delicate kwestie is) is niet heel interessant, maar de Duitse zijde bij Geilenkirchen heeft een prachtige spotterslocatie: je kan op een afstand van 150 meter van het begin van de baan staan, tussen alle landingslichten. De E-3A’s komen daar vervolgens op een hoogte van maximaal 20-25 meter over. Dat is niet alleen machtig om te zien, maar ook om te horen; de toestellen zijn namelijk gebaseerd op de Boeing 707 uit de jaren ‘60, en hebben motoren die vandaag de dag in de burgerluchtvaart niet meer getolereerd worden. Als toerist is dat natuurlijk geweldig, maar de lokale bevolking (met name de inwoners van Schinveld) zijn daar minder blij mee, wat de Duitse basis aan Nederlandse zijde tot een ongewenst object heeft gemaakt. Dit zal ongetwijfeld één van de redenen geweest zijn dat de NATO heeft besloten er geen vliegshow te organiseren, maar enkel een static tentoonstelling.

Een E-6B Mercury van de US Navy land op Geilenkirchen

Ondanks het matige weer zijn we vrijdagmorgen rond half 6 vertrokken, om de files te ontwijken en zo op tijd te zijn voor het arriveren van de eerste deelnemers aan de tentoonstelling. Eenmaal daar aangekomen waren we duidelijk niet de enige met dit plan: ruw geschat waren er al een paar honderd spotters aanwezig.

Helaas duurde het nog tot na 10 uur voordat de eerste serieuze vliegbewegingen op gang kwamen. Nog vervelender was de zware regenbui die vanaf de Nederlandse zijde van de basis onze kant op kwam, al gaf het een mooi effect bij de landing van de wat grotere exemplaren. Door deze bui viel het fotograferen van een aantal binnenkomsten ‘in het water’, waaronder ook de twee toestellen van het type Saab Gripen, die een synchroonlanding maakten. Helaas…

Tussen de vliegbewegingen door heb ik me maar vermaakt met het fotograferen van de landingslichten en het maken van wat proefopnames voor de landing van de B-52 bommenwerper uit Amerika. De kolos met een spanwijdte van bijna 60 meter en 8 motoren zou een flinke uitdaging worden om te fotograferen; ik wilde geen standaardplaatjes van opzij schieten en had daarom al een afwijkende positie in gedachte: recht onder het vliegtuig. Dit zou eigenlijk alleen kunnen met een groothoeklens en ik zou maar één kans krijgen…

Nadat de Gripens binnen waren werd het weer droog en dat zou het de rest van de dag gelukkig ook blijven. Terwijl iedereen in spanning op de B-52 zat te wachten, kwamen er onder andere nog de volgende vliegtuigen binnen: 3 Tornado’s, één F-4 Phantom, twee F-18’s, twee Sukhoi Su-22’s, twee F-16’s, twee Alphajets, één Eurofighter en diverse transporttoestellen.

Een Zwitserse F-18 land op de vliegbasis

Het is bij dit soort gelegenheden altijd leuk om te zien dat je eigenlijk zelf niet hoeft te kijken of er iets aankomt; je houdt gewoon de mensen in de gaten en je merkt het vanzelf als ze wat onrustig worden en één kant op gaan kijken. Ondanks het ontbreken van een vliegshow-onderdeel op de open dagen van zaterdag en zondag, had de organisatie duidelijk nog wel wat werk gemaakt van het binnenvliegen: alle jagers deden een ‘overshoot’ over de basis, sommigen met een steep turn aan het einde van de landingsbaan, om vervolgens een rondje te maken en de landing in te zetten. Een leuk extraatje van de organisatie, waar velen erg dankbaar voor waren. Hulde dus!

Rond kwart voor 4 was het dan eindelijk zover: mensen begonnen zenuwachtig te wijzen naar een object aan de horizon. Na zelf gekeken te hebben was het meteen duidelijk: er is maar één toestel dat zo’n zwart rookspoor achter zich aantrekt…

De B-52 en hoe je gehoorbeschadiging oploopt…

Na de B-52 aan de horizon gezien te hebben duurde het nog een kleine 10 minuten voor het bij de basis aan zou komen. Ik had speciaal voor dit moment twee camera’s bij me, zodat ik zowel foto’s van het aanvliegen als dé foto kon maken. Met de Sigma 50-500mm schoot ik de aantocht van ‘het beest’, en de Sigma 10-20mm stond ingesteld voor de overpass. Terwijl ik naar de gekozen plek toeliep begon de spanning goed te stijgen: stond alles goed ingesteld? Was dit de beste plek? Moest ik m’n groothoek mee gaan trekken, of toch maar stil houden en het proberen te timen? En als ik hem dan mee zou trekken, zou ik dat landingslicht dan wel op de voorgrond kunnen krijgen? Poeh…

Eenmaal in positie begon ik met m’n 50-500mm te fotograferen, maar al snel bleken die foto’s het niet te worden, doordat de lucht gewoon te grauw was… De 10-20mm moest het dus maar gaan doen. Ondertussen was het monster nog een kleine kilometer verwijderd en zwoel het geluid in rap tempo aan. Enkele seconden later werd dit zelfs zo erg dat ik me een beetje zorgen begon te maken over het geluidsniveau waar ik mee te maken zou gaan krijgen. Ondertussen was ik helemaal goed gepositioneerd en had ik mn kader en methode al helemaal bepaald: ik zou ‘m een heel klein stukje meetrekken, om de camera vervolgens stil te houden en op het juiste moment af te drukken. Terwijl ik de camera stevig met bijde handen vasthield en ondersteunde kwam de B-52 echt in de buurt en kon ik beginnen met meetrekken. Op dat moment werd de fluittoon van de motoren zo luid en pijnlijk dat ik paniek mijn linkerhand maar gebruikte om in ieder geval één oor te beschermen. Idioot als ik ben, ben ik doorgegaan met de poging het vliegtuig vast te leggen. Op het moment dat de B-52 met z’n acht jagende motoren op een hoogte van slechts zo’n 15 meter overvloog, drukte ik m’n ontspanknop in, in de hoop dat het goed was. De enorm pijnlijke herrie en het feit dat er een groot zwart gevaarte zo laag en met zo’n snelheid over me heen kwam zetten zorgden ervoor dat ik me toch erg onprettig en enigszins bang voelde. Direct na het afdrukken zakte ik door m’n knieën en lag ik bijna plat in het natte gras, waardoor ik ook niet meer de kans had om met de 50-500mm nog wat foto’s van het landen te maken. Het was wel een zeer bijzondere en indrukwekkende ervaring om de landing van een B-52 van zo dichtbij mee te maken en dat was de 5 uur reistijd al meer dan waard! Of het feit dat ik in m’n rechteroor nog tot diep in de nacht een fluittoon hoorde het ook waard was, is natuurlijk een ander verhaal…

Op het schermpje van m’n camera leek de foto toch wel redelijk gelukt, al kon ik dat niet met zekerheid zeggen. Eenmaal thuis was ik eigenlijk overdonderd door het eindresultaat, het was gewoon gelukt en ik had een écht originele foto te pakken, iets dat in het fotograferen van vliegtuigen zeldzaam is!

De Amerikaanse B-52 Stratofortress scheert over de landingslichten in Geilenkirchen

Ondanks het zeer matige weer is het toch een zeer succesvolle dag geworden, met een goed aantal vliegtuigfoto’s uit een totaal andere hoek dan gebruikelijk. Ik ben inmiddels van plan om ook bij de diverse airshows een andere inslag te kiezen, om zo tot wat originelere foto’s te komen. Hoe ik dat bij airshows ga doen weet ik nog niet, maar dat komt wel…

In de afgelopen weken is er natuurlijk een hele hoop gebeurd: de oogjes zijn open gegaan, de eerste stapjes zijn gezet, het eerste brokje is gegeten, de kattenbak is gebruikt en er wordt al een hoop gerend. En één kitten heeft een potentiële naam: Smokey. Smokey and the bandits dus!

Blauwe ogen

Normaal openen jonge katten hun ogen voor het eerst na ongeveer 9 dagen en bij onze kittens was dit zo rond de 10e dag voor het eerst. In eerste instantie kwam er maar heel af en toe een spleetje tevoorschijn, maar na een paar dagen hadden ze alledrie de ogen open. Het is heel fascinerend om te zien hoe de kittens de eerste dagen omgaan met hun nieuwe zintuig; in een paar dagen gaat het van totale verwarring over tot grote nieuwsgierigheid. Heel vreemd is dat natuurlijk niet, want zo’n nieuw zintuig is ook niet direct ontwikkeld. De eerste dagen zat er ook nog een glazig vliesje voor de ogen, waardoor de beestjes ook alleen maar lichtvlekken konden waarnemen.

Wat kittens vaak zo ontzettend schattig maakt zijn de blauwe ogen; alle katten hebben in hun eerste weken blauwe ogen, en deze verkleuren pas als ze 5 tot 6 weken oud zijn. De ‘aahh-factor’ is bij ons in huis dus in volle glorie aanwezig!

Ontstoken ogen zijn meestal de grootste zorg bij jonge kittens, maar gelukkig hebben die van ons tot op heden nergens last van gehad en nu ze ruim 5 weken oud zijn zal dat ook niet zo’n storm meer lopen. Wederom alleen maar goed nieuws dus.

De eerste stapjes

Met het nieuwe zintuig werden de kittens ook meteen erg nieuwsgierig, iets dat sowieso al katten-eigen is. Vanaf het moment dat ze goed konden zien ging het plotseling erg hard: binnen een week verruilde het kruipen en het slepen van de achterpoten zich voor voorzichtige en onhandige pasjes. In dat lopen gingen ze alledrie mooi gelijk op, en na iets meer dan drie weken vanaf de geboorte werden de eerste échte stapjes gezet. Weer een mijlpaal dus!

Die eerste stapjes heb ik gelukkig nog meegemaakt, maar de ontwikkeling in de week erna niet, doordat ik een week in Andorra heb doorgebracht. Bij terugkomst was er bij geen enkele kitten nog sprake van kruipen: er werd alleen nog gelopen en zelfs al wat gerend. En als je dan een week weg bent valt ook direct op hoeveel ze in zo’n week groeien…

Inmiddels zijn we wéér meer dan een week verder en lopen ze alledrie over de hele begane grond. Voor ons betekent dat, dat we wat voorzichtiger rond moeten lopen en Tigri wordt er af en toe knettergek van. Niet omdat wij voorzichtig moeten lopen, maar omdat ze ze graag nog bij elkaar wil houden. Maar zoals elke moeder, zal ze ze toch eens los moeten laten…

Smokey and the bandit

Onze ‘favoriet’ is de wat grijze kitten met de witte sokjes. Z’n vacht ziet er wat rokerig uit, en zo heeft hij al snel de bijnaam ‘Smokey’ gekregen. Met de film uit de jaren 70 in het achterhoofd is er dan maar één optie: samen heten ze ‘Smokey and the bandits’. Mochten we er twee houden, dan kunnen we ze dus mooi Smokey en Bandit noemen! Maar goed, dat is allemaal even afwachten. Als het aan mij ligt houden we ze alledrie, maar het overkoepelend regime in huis staat daar toch anders tegenover…

Kittens opvoeden

De kittens zijn nu in het stadium waarin het échte opvoeden is begonnen: spelen maar niet te ver gaan, zelfstandig leren eten, de bak leren gebruiken, etc. Hier en daar hebben wij al de eerste tikken naar bijtende kittens mogen uitdelen en na zo’n tik op de neus zie je dan meteen al dat er weer wat geleerd is. Datzelfde geldt voor het staan tegen gordijnen en en krabben van de bank… We hebben nog een hoop te doen de komende weken!

Alledrie de kittens drinken nog bij de moeder, maar dat wordt duidelijk met de dag minder en ondertussen hebben ze alledrie al een aantal keer vast voedsel gegeten.

Het zindelijk maken is nog het lastigst: hoe kan je als mens zo’n kitten nou uitleggen wat ‘ie in die bak moet doen? Het voordoen gaat wat ver, en Tigri hoeft natuurlijk nooit als ze in de buurt zijn, dus dat schiet ook niet op. Het enige wat we nu doen is de kittens om de zoveel tijd in de bak zetten, en ze met de voorpootjes een graafbeweging laten maken. Na een week begint het resultaat te komen: ze hebben elk al een paar keer spontaan de bak gebruikt om een behoefte te doen.

Spelen, spelen, spelen…

Nu is wellicht de leukste periode aangebroken: kittens die continu met elkaar en andere voorwerpen spelen, die achter elkaar aanrennen en die Tigri helemaal krankzinnig krijgen. Dikke pret dus! Al dat spelen is natuurlijk ook één groot leerproces voor de kittens en het is dan ook erg leuk om te zien hoe ze met fouten omgaan en soms de meest vreemde capriolen uithalen. In een volgende post zullen die acties ongetwijfeld aan bod komen!

Foto’s maken

Ik doe m’n best om het hele groeiproces van de kittens vast te leggen, maar merk dat het steeds moeilijker wordt. De eerste weken kan je ze precies daar neerleggen waar je ze wilt hebben en zijn ze ook niet plotseling aan de andere kant van de kamer. Nu is dat wel even anders en ze staan nou niet te popelen om te poseren voor de camera… Het kost dus veel meer tijd om leuke en representatieve foto’s van ze te maken. Geen probleem, want het is wel een uitdaging natuurlijk, en het snelle bewegen van de kittens vraagt om snelle actie en reactie van mijn kant. Ik kan het iedereen nu al aanraden: wil je snel leren anticiperen met je camera, ga dan eens een tijd met kleine kittens aan de slag!

Een trainingskamp in de bergen

Elk jaar organiseert mijn wedstrijdzwemvereniging, WVZ uit Zoetermeer, een trainingskamp waarin het nuttige met het aangename gecombineerd wordt. Eens in de zoveel jaar wordt dit kamp in het buitenland georganiseerd. De laatste keer dat dit gebeurde was in 1998, in Tsjechië. Dit jaar werd de meivakantie gebruikt om naar Andorra af te reizen. Het bergstaatje ligt in de Pyreneeën. Onze twee trainingslocaties in Encamp en Andorra la Vella lagen op een hoogte van respectievelijk 1300 en 1100 meter. Het trainen op hoogte zorgt voor een extra impuls in de intensiteit van de trainingen. Maar, het is natuurlijk niet de bedoeling dat ik hier doorraas over de ins en outs van trainingsmethodieken.

De busreis van Nederland naar Andorra duurde zo’n 20 uur, inclusief tussenstops. Ik ben echter met enkele clubgenoten met de auto naar het zuiden afgereisd. Dit gaf ons de mogelijkheid om een extra tussenstop in Parijs te maken, om daar te dineren en een avondwandeling door de stad te maken. Het was voor mij alweer zo’n 10 jaar geleden dat ik voor het laatst in de lichtstad geweest was, dus het was een bijzonder welkome tussenstop. We hebben vanaf de Notre Dame langs de Seine gewandeld, tot aan de Eiffeltoren. Die wandeling heeft bij mij de behoefte losgemaakt om snel een meerdaagse stedentrip naar Parijs te maken.

Sneeuw in mei

We kwamen op zondag 29 april aan in Andorra en dus op één van de laatste dagen van het wintersport seizoen. Tot onze grote verbazing lagen de pistes er nog goed wit bij. Rede genoeg dus, om de route over de pas te nemen, in plaats van de tunnel richting Encamp, alwaar we in een hotel zouden verblijven.

Enkele dagen later werden we wakker met nog verder besneeuwde bergtoppen en heuvels, en op de laatste dag vertrokken we in een heuse sneeuwbui, waarbij de sneeuw ook goed bleef liggen. We stapten toen bij een temperatuur van 17 graden in de auto, en nog geen kwartier later reden we in de sneeuw, bij een temperatuur van ruim onder de nul graden. En dat in mei!

Andorra

Andorra ligt middenin de Pyreneeën, tussen Frankrijk en Spanje. Het land heeft slechts zo’n 75.000 inwoners. De meeste van hen wonen in Andorra la Vella (22.000), Les Escaldes-Engordany (16.000) en Encamp (11.000). Het is een van de snelst groeiende wintersport gebieden van de wereld: komende zomer wordt er weer 60 kilometer aan pistes gereed gemaakt. Het gevolg daarvan is dat er in de drie grote steden ook hevig gebouwd wordt; de hijskranen zijn werkelijk niet te tellen.

De voertaal in Andorra is Catalaans en het aantal inwoners dat ook daadwerkelijk de Andorreese nationaliteit heeft is in de minderheid (33%). Spanjaarden (43%) vormen er de grootste meerderheid.

Andorra is een zogenaamd belastingparadijs en het moet het dan ook vooral hebben van het steeds verder aantrekkende toerisme. Wat direct opvalt, is de enorme luxe die overal terug te vinden is: je ziet er de duurste auto’s rijden en het land staat vol met moderne en opvallende architectuur. Vrijwel overal staan grote (en duur ogende) kunstwerken en de bestrating is van zeer hoge kwaliteit, iets wat je niet zou verwachten voor een dergelijk bergstaatje. Een mooi voorbeeld is de brug over de plaatselijke rivier. De rivier is niet bijzonder breed of groot, maar de brug eroverheen is een bijzonder mooi staaltje architectuur. Twee grote bollen zweven boven het wegdek, en houden middels dikke stalen spijlen het hele wegdek omhoog.

Waar de diverse gemeenten het geld vandaan halen om dergelijke luxe tentoon te spreiden, wordt al snel duidelijk wanneer men de grondprijzen te horen krijgt: 2 miljoen euro voor een kavel van een klein hotel. Tel daar de (overigens relatief lage) inkomstenbelasting van de rijke bevolking op, en je hebt een mooi budget.

De luxe van Andorra gaat pas echt opvallen als je een rit naar het Spaanse deel van de Pyreneeën maakt. De mooi afgewerkte gebouwen gaan dan al snel over in simpele huizen met dito pleisterwerk. Een fors contrast dus.

De rijkdom en weelde van Andorra kwam ook terug in openbare voorzieningen, zoals sportcomplexen. Heel Andorra heeft maar liefst 12 zwembaden, waaronder een enorm complex met een 50m bad. Ter vergelijking: Zoetermeer heeft 130.000 inwoners en slechts 3 zwembaden van 25 meter.

Interessante bezienswaardigheden

Andorra heeft een hoop interessante bezienswaardigheden. In Encamp kan men een van de langste ski liften ter wereld bewonderen; de lift brengt de passagier over een bergpas, alvorens bij de bergen met de pistes te arriveren.

In Andorra la Vella kan men genieten van een hoop moderne architectuur. Net buiten het centrum loopt een straat langs de plaatselijke rivier.. Hier tref je een hoop schitterende bank- en kantoorgebouwen aan. Even verderop ligt dan het spa-oord Caldea. Dit gebouw is in de ruime omtrek te zien door de karakteristieke glazen punt. Van buiten is het een groot kunstwerk om te zien, maar het interieur is nog veel interessanter. Het is dan ook zeker de moeite waard om even naar binnen te gaan. Binnen wordt je opgewacht door rustgevende muziek en blauw verlichte glazen trappen.

In Andorra la Vella kan natuurlijk ook erg goed en goedkoop gewinkeld worden. Vooral drank, etenswaren en tabak worden op elke hoek aangeboden. En als iets een stekker heeft, dan zal het in Andorra ongetwijfeld te koop zijn: van radiografisch bestuurbare wagens tot broodroosters.

Verder brengt een tochtje over een parkeerterrein je langs een hoop dure bolides. Erg leuk voor liefhebbers van auto’s en motoren.

Wat er nog meer opviel in Andorra

Zoals eerder gezegd moet Andorra het hebben van het toerisme. Het volk is er dan ook erg gastvrij en vriendelijk. Een mooi voorbeeld daarvan was de buschauffeur die zijn bus stil zette, totdast ik mijn foto vanaf de overkant van de straat gemaakt had, opdat hij er niet doorheen zou rijden en bij het wegrijden knikte de man nog even vriendelijk.

De eerste dag vielen bij de meeste van ons de stoplichten al op. Bij ons hotel stond een stoplicht voor een zebrapad. Bijna elke automobilist leek dit stoplicht te negeren. Wat bleek: wanneer men door het rode licht reed, sprong het op twee afwisselend knipperende oranje lichten… Na navraag bleek dat het stoplicht enkel als waarschuwing voor het zebrapad diende en dat het toegestaan was om door rood te rijden. Daar hebben we de laatste dag mooi nog even gebruik van gemaakt…

Over zebrapaden gesproken: zomaar oversteken op een zebrapad is in Andorra prima te doen; alle automobilisten stoppen voor je. Hou er alleen wel rekening mee, dat ze wel zover mogelijk doorrijden alvorens ze stilstaan.

En we zijn er ook achter gekomen dat het niet toegestaan (of niet gewenst) is om op de hoofdweg linksaf te slaan en een terrein op te rijden. Na wat reacties van bestuurders om ons heen, kwamen we erachter dat we bij de volgende rotonde hadden moeten keren om later rechtsaf te kunnen slaan, zodat we geen verkeer op zouden houden…

De foto’s die ik tijdens deze week gemaakt heb zijn in de gallery te vinden: foto’s van Andorra-la-Vella en Encamp.

Waar we de eerste paar uur nog bang waren dat we de komende weken zelf met pipetjes in de weer konden, zien we nu hoe goed Tigri zich als moeder gedraagd. Opzich niet vreemd, want het moederinstinct zit in het kattenras wel goed ingebakken. Tigri is echter zelf te vroeg van haar eigen nest vandaan geplukt, en daardoor lijkt ze soms wat opvoedkundige aspecten te missen. Het was de eerste twee dagen dan ook een opluchting toen we zagen dat ze iedere keer weer netjes terug in de doos ging liggen en de kittens prima verzorgde.

Het blijft ook opvallend hoe rustig Tigri eronder blijft: zelfs het kraambezoek lijkt geen enkel probleem.

Kitten nummer 3 (‘engelse drop’), die de eerste dag zo ontzettend druk was, is ondertussen ook tot rust gekomen en gedraagd zich eigenlijk hetzelfde aan de andere twee. De eerste dagen viel het wel op dat die kitten het liefst onder de andere twee wilde liggen (iets met warmte waarschijnlijk), maar dat probeerde te bereiken door er juist overheen te klimmen. Het kon dus steeds wel even duren voordat ze met z’n drieën in slaap vielen.

Na twee dagen hebben we ook al de eerste gevechten kunnen aanschouwen. Eén tepel is duidelijk heel erg in trek. En vechten is in dit geval echt vechten: pootjes naar elkaar, en in rap tempo maaien. Het is maar goed voor ze dat ze de oogjes nog niet open hebben, want op deze manier zouden ze vrij snel weer dicht geweest zijn… Zo nu en dan is Tigri het zat en draait ze zich gewoon om, of ze er nou onder komen te liggen of niet. Maar, ze is dan ook wel weer zo netjes om ook weer op te staan zodra ze beginnen te piepen.

Hier in huis is iedereen er op dezelfde manier mee bezig: bij het binnenkomen eerst naar de kittens, bij het rondlopen even een omweg langs de kittens, etc… Ik hang zelf de helft van de tijd met m’n camera boven het nestje en ik weet ondertussen vrij zeker dat de kittens over een paar weken in ieder geval niet cameraschuw zullen zijn.

De beestjes groeien nu als kool en ze lijken inmiddels al zo’n anderhalf keer zo lang te zijn als een week geleden. Over een paar dagen zouden de oogjes open moeten gaan, en dan wordt het natuurlijk helemaal feest: drie kleine kopjes met grote blauwe kijkertjes… We kunnen niet wachten. Ik en mijn camera staan in ieder geval klaar.

Ga naar de foto’s van de pasgeboren kittens op deze website om ze alledrie eens goed te bekijken.

Rond half 10 werd de eerste kitten geboren: een donker gekleurde met witte sokjes, buik en kin. Waar wij al weken bang voor waren werd ook meteen werkelijkheid: het moederinstinct van Tigri bleek niet heel sterk. Na de bevalling sprong ze uit d’r mand en liet ze het jong alleen achter, waardoor we de verzorging van het beestje voor onze eigen rekening hebben moeten nemen. Met behulp van watten en een föhn hebben we de kitten warm en droog kunnen maken. Toen het eenmaal zelfstandig adem kon halen begon het hard te piepen, waardoor Tigri er toch nog aandacht aan begon te schenken. Dit was echter van korte duur, want de weeën voor het volgende jong waren toen al begonnen.

Terwijl de eerste onder een lamp werd warm gehouden werd een half uur later de tweede kitten geboren: een panter-zwart gekleurd katertje (vermoedelijk). De verzorging van dit beestje door Tigri was al stukken beter, maar we moesten alsnog tussenbeide komen om de navelstreng door te knippen. Toen de rust weer wat was teruggekeerd hebben we kitten nummer 1 bij de moeder gelegd. Het leek erop dat de zoektocht naar moedermelk en voeding van de twee kittens het instinct bij Tigri definitief losmaakte.

Rond 11 uur is de derde en laatste kitten geboren: wit met zwart in wat wij maar even ‘engelse drop’ stijl genoemd hebben. Drie maal bleek ook nu weer scheepsrecht: Tigri heeft het jong van begin af aan helemaal zelf verzorgd, terwijl ze de andere twee ook de gelegenheid gaf warmte op te zoeken. Uiteindelijk heeft ze ook de eerste twee kittens nog schoon gelikt.

Opvallend aan het hele gebeuren was dat Tigri juist opzoek was naar gezelschap. Tijdens en na de bevalling wilde ze niet alleen zijn. Na enkele uren rust hebben we haar en de kittens dan ook maar met doos en al naar beneden verplaatst.

Het is een mooie dag geweest, met als enige nadeel dat ik verder echt nergens aan toegekomen ben… Maar ach, dit had ik voor geen goud willen missen!

Tigri en d’r kittens maken het nu prima! Uiteraard zal ik op deze website verder verslag doen van dit natuurwondertje.

Update:

De eerste serie foto’s van de kittens is hier te vinden: Foto’s pasgeboren kittens