Allereerst: de megapixels

Het zal het eerste zijn dat je over de camera leest en helaas zal het voor velen ook nog steeds het belangrijkste detail uit de specificaties zijn: het aantal pixels op de sensor. De Canon EOS 50D heeft er maar liefst 15 miljoen, hetgeen een forse stap omhoog is ten opzichte van de 10 miljoen beeldpunten die de EOS 40D produceert. Het wekt de indruk dat fabrikanten de megapixel nog altijd vooral als marketingmiddel zien en een groter aantal megapixels belangrijker vinden dan de uiteindelijke beeldkwaliteit.

Er is hier echter een grote ‘maar’ in het spel: de sensor van de EOS 50D maakt gebruik van zogenaamde ‘gapless microlenses’. Tot op heden was het nog niet mogelijk om al het licht dat op de sensor viel ook daadwerkelijk te registreren, doordat er ruimte zat tussen de kleine lenzen die boven de pixels hangen. Het is Canon nu gelukt om deze ruimte te elimineren, waardoor het aantal potentiële beeldpunten dat op een sensor verwerkt kan worden meteen omhoog gaat. Met hetzelfde formaat fotodiodes (de pixels) kunnen er nu dus meer beeldpunten op één sensor aangebracht worden, zonder daarbij meer ruis te produceren.

Meer pixels, minder ruis

‘Meer pixels, met minder ruis’ is wat Canon te melden heeft over de nieuwe sensor. Dankzij de nieuwe DIGIC-4 beeldverwerkingschip (waarmee de EOS 50D ook de primeur heeft) zou de camera minder ruis produceren dan zijn voorganger, bij dezelfde ISO waarden. Dat mag een forse stelling genoemd worden, met de verhoging van 10 naar 15 megapixels in acht nemende. Of dit in de praktijk ook daadwerkelijk het geval is, zal nog moeten blijken, maar de geschiedenis leert in ieder geval dat Canon hier zelden naast zit.

ISO 12800

Jawel, je leest het goed: ISO 12800. De Canon EOS 40D kwam niet verder dan ISO 1600 in de standaardmodus en 3200 in de High-ISO stand. De EOS 50D gaat hier flink overheen met ISO 3200 in de normale stand en ISO 6400 en 12800 in de standen H1 en H2 en dit is precies waar de kracht van deze nieuwe camera ligt. Canon geeft hiermee ook een duidelijk signaal af, namelijk dat het zich ten doel heeft gesteld om de ruisproductie van diens digitale camera’s fors te verlagen.

De mogelijkheid om bij weinig licht twee stops extra spelingsruimte te hebben is in mijn ogen een geweldige verbetering.

En verder?

Het LCD scherm aan de achterzijde van de camera heeft ook een flinke renovatie ondergaan: het aantal beeldpunten is opgeschroefd van 300.000 naar 900.000 met behoud van de beelddiagonaal van 3 inch.

Het aantal beelden per seconde is ondanks de extra megapixels nagenoeg gelijk gebleven (6,1), wat grotendeels te danken is aan de nieuwe DIGIC4 chip.

De ruisonderdrukking is vanaf nu instelbaar in meerdere niveaus. Een van die niveaus is ‘uit’, wat voor creatieve doeleinden (in zwart-wit bijvoorbeeld) gebruikt kan worden.

En de laatste van de belangrijkste vernieuwingen: de EOS 50D heeft een nieuwe versie van het Integrated Cleaning System, het mechanisme dat vuil en stof van de sensor weert.

De Canon EOS 50D is dus meer dan alleen een verbetering van zijn voorganger, de EOS 40D en volgens Canon zal de 40D dan ook nog niet direct vervangen worden, maar voorlopig nog naast de EOS 50D verkocht worden.

Twee weken geleden lag de betreffende lens ingepakt en wel onder de kerstboom en inmiddels heb ik er al de eerste reeks foto’s mee gemaakt.

De cropfactor van 1.6 zorgt ervoor dat de zoomrange van 17 tot 55mm overeenkomt met 27 tot 88mm. Een prima allround zoomrange dus. Met name voor Canon’s EOS xxD (waar mijn 30D toebehoort) en xxxD serie is dit een meer dan geschikte walk around lens. De 24mm van de eerder besproken kandidaten is eigenlijk niet wijd genoeg. Doordat ik de laatste jaren veel meer in groothoek ben gaan fotograferen, gaf dit punt al snel de doorslag.

Voorheen twijfelde ik erg sterk tussen de 24-70 en de 24-105. De 24-105 was daarbij het interessantst door de aanwezigheid van Image Stabilization, maar de beperktere diafragma opening hield me toch aan het twijfelen. De 17-55 combineert de Image Stabilization met een maximale diafragma opening van F2.8 en maakt daarmee direct een einde aan die discussie.

Hoe scherp en contrastrijk de EF-S 17-55 is, zal pas blijken wanneer ik de lens wat meer gebruikt heb. Ik kan echter al wel melden dat de scherpstelling erg snel en geruisloos is, met dank aan de USM autofocus motor. Een fikse verbetering ten opzichte van mijn lawaaierige en langzamere Sigma 24-70 EX.

Het gebruik van de Image Stabilization was wel even wennen; om de een of andere rede werkt het een beetje bevreemdend als je door de zoeker kijkt terwijl het beeld gestabiliseerd wordt. Het oogt en voelt heel onnatuurlijk. Een probleem is het natuurlijk niet te noemen, want je went er al snel aan.

Het enige negatieve aspect dat ik over deze lens kon vinden was de ophoping van stof in de lens. Het zou niet direct effect hebben op de beeldkwaliteit, maar werd wel als erg frustrerend ervaren. Tot nu toe heb ik daar zelf echter nog niets van gemerkt.

Het grootste nadeel van de EF-S 17-55 is natuurlijk dat het een EF-S lens is. Dus mocht ik ooit overstappen op een fullframe camera, dan kan ik deze lens daar niet op gebruiken. Ik ben er echter van overtuigd dat Canon de EF-S mount nog lang zal aanhouden en ik ook nog lang met genoegen de camera’s uit die lijn zal gebruiken.

Het is nu alleen nog even wachten op de zonnekap, die ik er los bij heb besteld; deze is tot nu toe nog niet leverbaar…

Meer ervaringen volgen ter zijner tijd!

In een poging alle voordelen en nadelen van beide lenzen te verzamelen om vervolgens een gefundeerde keuze te kunnen maken heb ik dit artikel samengesteld. Het doel van het artikel is dan ook niet één van beide lenzen aan te bevelen, maar enkel een opsomming van de eigenschappen van beide lenzen, zodat eenieder voor zichzelf de juiste keus kan maken.

Op dit moment biedt Canon in zijn L-serie twee standaardlenzen aan: de EF 24-70 f/2.8 L en de EF 24-105 /4 IS L. Beide hebben een aantal belangrijke overeenkomsten en een aantal nog belangrijkere verschillen. De keus voor een van beide lenzen is een zeer persoonlijke en hangt sterk samen met de voorkeuren van de fotograaf en zijn wijze van fotograferen. Hieronder zullen allereerst alle eigenschappen van de twee lensen opgesomd worden. Vervolgens geef ik nog een conclusie waarin ik beide lenzen met elkaar vergelijk.

Waarom de Canon EF 24-70 f/2.8 L?

• Indoor / low light actie fotografie: de grootste diafragma opening van f/2.8 maakt het mogelijk om bij een lagere lichtintensiteit een hogere sluitertijd te gebruiken dan met de EF 24-105 f/4 IS L. Het verschil telt één f-stop.
• Portretten: de extra f-stop maakt het mogelijk om de achtergrond onscherper te maken dan met de EF 24-105 f/4 IS L. Dit is vooral van belang bij het maken van portretten.
• Scherptediepte: de EF 24-70 f/2.8 L biedt met de grootste diafragma opening van f/2.8 meer mogelijkheden tot het creëren van selectieve scherptediepte rond een onderwerp.
• Groothoek: het extra bereik van de EF 24-105 f/4 IS L gaat ten koste van de kwaliteit in het groothoek segment (24mm-35mm). Die lens heeft daar namelijk meer last van barrel distortion en vignetering. Dit laatste is echter niet relevant bij het gebruik van sensors met een 1.6x cropfactor.
• Close-up fotografie: de EF 24-70 f/2.8 L is geen macro lens, maar biedt wel een kortste instelafstand van 38cm, tegen 45cm bij de EF 24-105 f/4 IS L.
• Je body heeft een 1.6x crop factor: de cropfactor van de sensor veroorzaakt zelf al een grotere scherptediepte dan een full frame sensor. Dit effect is dan ook groter op de 24-105 dan op de 24-70. Als je veel met geringe scherptediepte werkt is dit een belangrijk punt voor de EF 24-70 f/2.8 L.
• Lenzen vanaf 70mm: als je al een lens in het bereik 70mm en verder hebt (of wilt gaan kopen), is het extra bereik van de 24-105 f/4 IS L niet noodzakelijk.

Waarom de Canon EF 24-105 f/4 IS L?

• Indoor / low light still fotografie: als je niet bewegende onderwerpen fotografeert en tegelijkertijd scherptediepte nodig hebt, kan de image stabilization (IS) van de EF 24-105 f/4L IS ervoor zorgen dat je met een lagere sluitertijd toch nog scherpe foto’s uit de hand kunt maken.
• Eén lens: als je opzoek bent naar één lens om mee rond te kunnen lopen, heeft de EF 24-105 f/4L IS vanwege het lagere gewicht, het kleinere formaat en de IS meer te bieden dan de EF 24-70 f/2.8L.
• Buitenshuis: als je meer buitenshuis fotografeert en weinig tot geen gebruik maakt van diafragma f/2.8 tot f/4, dan biedt de EF 24-105 f/4L IS meer mogelijkheden.
• Full frame sensor: op een filmcamera of een digitale full frame sensor zorgt de 70mm-105mm voor een enorm verschil in bereik. Bovendien is het verschil in scherptediepte minder sterk aanwezig dan in het geval van een sensor met een 1.6x cropfactor.
• Gewicht: als je vaak zo licht mogelijk reist of liever geen zware camera om je nekt hebt, dan is de EF 24-105 f/4 L IS een serieuze kandidaat. Deze is namelijk bijna 300g lichter dan de EF 24-70mm f/2.8L (670g tegenover 950g).
• Lenzen vanaf 70mm: als je niet van plan bent een 70-200mm lens aan te schaffen en ook geen lenzen in het bereik van 70mm en hoger hebt, dan is het extra bereik van de EF 24-105 f/4L IS erg nuttig. De EF 24-105 f/4L IS kan bijvoorbeeld een prima aanvulling zijn op de Canon EF 100-400mm f/4.5-5.6L IS USM.

Hieronder volgen kort de belangrijkste eigenschappen van beide lenzen.

Eigenschappen Canon EF 24-70 f/2.8 L

• Voordelen:
  • f-stop: f/2.8 tegen f/4
  • mooier bokeh
  • minder vignettering
  • minder barrel distortion
  • minder chromatische aberratie
  • helderder zoekerbeeld
• Nadelen:
  • Groot en zwaar
  • Mist het 70-105mm bereik
  • Duurder (1100-1200 euro tegen 900-1000 euro)

Eigenschappen Canon EF 24-105 f/4 IS L

• Voordelen:
  • Groot zoombereik
  • Lichter en kleiner
  • Image Stabilizer (3 f-stops)
  • Zeer scherp op f/4
  • Goedkoper (900-1000 euro tegen 1100-1200 euro)
• Nadelen:
  • Barrel distortion
  • Vignettering op 24mm
  • f/4 levert een grotere scherptediepte op

Natuurlijk moet nog wel gemeld worden dat het hier gaat om twee Canon L lenzen van zeer hoge kwaliteit. Beiden leveren dan ook een zeer goede beeldkwaliteit met zeer veel scherpte, contrast en mooie kleuren.

De prijs van beide lenzen ligt aan de hoge kant. Op het moment van schrijven is de EF 24-105 f/4 IS L ongeveer 200 euro goedkoper dan de EF 24-70 f/2.8 L. In deze prijsklasse (900-1200 euro) is dit verschil echter niet voldoende om een keus voor een van beiden volledig te rechtvaardigen. Het kan daarin natuurlijk wel een versterkende rol spelen in het voordeel van de EF 24-105 f/4 IS L.

Conclusie

Beide lenzen zijn van uitstekende kwaliteit en in die zin eigenlijk nooit een miskoop. De keus moet misschien wel meer gezien worden als een luxe-probleem dan wat anders. Desalniettemin loont het wel om, afhankelijk van de persoonlijke situatie, bewust te kiezen voor één van beide lenzen. Eén maar: beide L lenzen hebben zo nu en dan wel te maken met kopieën van lagere kwaliteit. Vraag de verkoper dan ook altijd of het mogelijk is om een paar exemplaren te testen om vervolgens de beste mee naar huis te nemen.

Wat mijn eigen keus betreft: ik heb mijn keus nog niet gemaakt maar neig momenteel naar de Canon EF 24-105 f/4 IS L. Tot die tijd doet mijn Sigma AF 24-70 f/2.8 EX het prima!

Update: Canon EF-S 17-55 F2.8 IS USM

In begon dit artikel met de vraag of mijn eerste L lens de 24-70, of de 24-105 zou worden. Deze vraag blijft voorlopig onbeantwoord, aangezien ik voor een heel andere lens gekozen heb: de Canon EF-S 17-55 F2.8 IS USM. De lens is alleen te gebruiken op de Canon EOS xxD en xxxD serie camera’s met de nieuwe EF-S mount en heeft daarom ook geen L-status. Desondanks betreft het hier wel een lens van zeer hoge kwaliteit die zich in een hoop aspecten kan meten met de in dit artikel behandelde lenzen.

Eigenschappen Canon EF-S 17-55 f/2.8 IS USM

• Voordelen:
  • Wijd, 17mm
  • Mooi zoombereik voor camera’s met cropfactor van 1.6
  • Lichter en kleiner dan de L-lenzen
  • Image Stabilizer (3 f-stops)
  • Maximale diafragma opening van f/2.8
  • Goedkoper (850-950 euro)
• Nadelen:
  • Korter zoombereik
  • Alleen geschikt voor EF-S mount
  • Veel berichten over inwendige verzameling van stof
  • Zonnekap niet meegeleverd
  • Iets minder robuust gebouwd, niet weather-sealed