4 maart 2007
Amerika: consumptiemaatschappij bij uitstek
De Amerikaanse bevolking kampt met een fors probleem: overgewicht. De Amerikaanse maatschappij is een consumptiemaatschappij bij uitstek en dan met name op het gebied van etenswaren. Dit is overal op televisie, straat en in de winkels terug te zien. Een korte beschouwing van de vreetschuur van de wereld.
Update:
Deze weblog uit Florida was nog op de plank blijven liggen.
Ontbijt: luchtig en vet
Voor een goed vullend en voedzaam ontbijt ben je in Amerika aan het verkeerde adres. Het brood komt in eenzelfde verpakking als bij ons, maar is zo luchtig, dat het na eenmaal indrukken niet meer terug naar z’n oorspronkelijke vorm gaat. Datzelfde brood is meestal ook nog wat gesuikerd en aan de kleffe kant, waardoor toasten eigenlijk de enige optie is. Bijna alle Amerikanen toasten dagelijks hun brood.
Broodbeleg is een tweede struikelblok: vleeswaren zijn van een erg magere kwaliteit en de kaas is simpelweg niet te vinden of wel te vinden maar niet te eten. Al het andere beleg bestaat vooral uit pasta, boter en jam.
Naast het brood zijn er natuurlijk nog de typische Amerikaanse producten te krijgen: bagels, donuts en boterige croissants. In alle drie de gevallen geldt dat ze amper naturel te krijgen zijn en vaak extreem zoet zijn. Vooral de Franse vakantiegangers krijgen zware klappen te verduren: het stokbrood lijkt nergens op en de croissants vertonen alleen kwa vorm gelijkenissen met de Franse varianten.
Een Amerikaans ontbijt betekende in mijn geval dat ik na een uur of wat alweer honger had. Na 3 weken verlang je dan echt naar een stevige Hollandse boterham met een goede portie gevarieerd en gezond broodbeleg…
Fastfood
Fastfood is door de Amerikanen uitgevonden en dat zullen we weten ook. Het gevolg daarvan is dan ook dat fastfood echt overal te vinden is. De fastfood ketens (Wendy’s, McDonald’s, Burger King, Pizza Hut, Perkins, etc) staan op bijna elke hoek van de straat. Het meest opvallende is dat de verschillende ketens heel vaak ook naast of tegenover elkaar staan. De concurrentie is werkelijk enorm. Datzelfde geldt overigens ook voor tankstations: ook die staan altijd in clusters bij elkaar. Deze concurrentie heeft overigens geen invloed op de prijzen: bij tankstations kan er rustig 5 cent verschil in de prijs zitten, terwijl ze naast elkaar staan, een constructie die in Nederland niet zou werken.
De fastfood ketens hebben bijna allemaal hetzelfde te bieden: grote porties vet met nog grotere hoeveelheden soda. De frietjes zijn er overigens wel een stuk minder dan bij ons: vaak slap en smakeloos.
De supermarkt
Voor wie ook op vakantie gezond wil eten heeft Amerika een flinke uitdaging te bieden. Het is wel even zoeken naar de ingrediënten voor een gezonde maaltijd. Ook lastig: iets vinden waar niets ingedaan is of uitgehaald is. Naturel eten is er maar weinig. De meeste producten hebben nul procent vet, geen enkel cholesterol, of een aardbeiensmaak, etc. Het credo lijkt ‘als er niets mee gedaan is, dan verkoopt het niet’.
Alle producten komen ook in enorme verpakkingen: wat we in Nederland ‘family packs’ of ‘voordeelverpakkingen’ noemen, is hier vaak de kleinste maat. Dat geldt (uiteraard) voor chips, maar ook voor dingen als boter. Verder is bijna alles kant en klaar te koop: zelfs eieren zijn al als omelet te koop (met de nodige aanpassingen, uiteraard).
Amerikanen hebben het niet zo op pittig eten. Een spicy saus (bij bijvoorbeeld een Subway of in een supermarkt) is net zo smaakvol als onze milde en romige sauzen. Pittig eten is daardoor bijna exclusief bij de Oosterse restaurants te krijgen.
Het begrip ’supermarkt’ staat in Amerika voor iets meer ’super’ dan in Nederland: de Wal-Mart is een complete hangar (waar ook tuinmeubilair, wapens en autobanden te koop zijn), en zelfs een kleinere supermarkt (zoals de Publix) is zo groot als de gemiddelde Hema. Ook anders dan bij ons: bij het afrekenen worden al je boodschappen door een aparte medewerker in losse tasjes gestopt. Vaak zijn het oudere mensen die dit werk verrichten en zo nog hun steentje aan de maatschappij bijdragen. Hoe handig het ook mag zijn, persoonlijk vindt ik het onnodig en een enorme aanslag op het milieu (zeker als je ziet hoe weinig er over het algemeen in een tasje gestopt wordt).
Het wapenbeleid van Amerika komt in de Wal-Mart’s duidelijk naar voren: in elke Wal-Mart is wel een hoek te vinden waar de Westchesters gewoon, als ware het speelgoed, in de schappen liggen. De bijbehorende patronen liggen in een afgesloten vitrine naast de geweren. Vermoedelijk alleen om wanbetalers niet teveel in hand te werken.
Nog een zijspoor maar net zo opvallend: de drive-thru pharmacy. Gelijk aan de drive-in van bijvoorbeeld een McDonald’s, maar dan met medicijnen en dergelijken. Het kan allemaal niet snel genoeg geregeld en geconsumeerd zijn.
Groente en fruit
Eer wie eer toekomt: het fruit in Florida zet je standaarden in een klap een flink stuk hoger. De smaak van echte zongerijpte sinaasappelen, watermeloenen en appels verpest de smaak van het Nederlandse fruit voor het leven. Natuurlijk heeft Florida er het perfecte klimaat voor en is een groot deel van de Sunshine State het terrein van sinaasappel bomen en struiken met meloenen.
Ook wat losse groente betreft is er ruime keus in de verschillende supermarkten. Voor hen die zelf gezond willen koken, is er dus altijd wel iets te vinden. Snel en tegelijkertijd gezond eten bestaat in Amerika echter niet.
Drinken: met gallons tegelijk
Het drinken in Florida komt in porties die qua verhouding gelijk staan aan de hoeveelheid vet en eten die overal te krijgen is. In Nederland kennen wij 2 liter flessen soda en 2 liter bussen melk. Dat zijn voor onze begrippen grote pakken. In Amerika komen dergelijke verpakkingen echter in gallons: 3,78 liter. En als je verpakkingen twee keer zo groot zijn, dan moet je de glazen natuurlijk evenveel groter maken.
Bij terugkomst in Nederland was het even schrikken: zijn onze glazen nou gekrompen? En hebben ze de cola flessen nu weer verkleind?
Het drinken bij restaurants en cafe’s is al even groot: de medium (de kleinste maat) is even groot als de ‘Nederlandse’ large en de grotere maten staan in eenzelfde verhouding.
Als toerist in Florida is dat allemaal niet zo erg: je bent er maar een paar weken en je zweet er zo enorm veel dat je ook wel flink wat zal moeten drinken om niet uit te drogen.
Amerika is wellicht een van de meest hypocriete landen ter wereld. Een mooi voorbeeld is de Diet Coke: deze smaakt werkelijk nergens naar en lijkt in niets op onze Coca Cola light. De rede: men gebruikt in Amerika geen aspartaam als kunstmatige smaakstof ter vervanging van de suikers. De stof is in grote hoeveelheden namelijk kankerverwekkend en daar houdt men in Amerika niet zo van… De grote vraag is dan natuurlijk: waarom propt iedereen zich dan wel zo vol met vet?
Samenvattend is er eigenlijk maar een conclusie: het is goed mis met Amerika, wat eten betreft. Ik heb nog nooit zo erg naar Hollands eten uitgekeken als de drie weken dat ik in Florida zat. Godzijdank hadden we nog wat Hollands broodbeleg bij ons.
Het Amerikaanse straatbeeld is schrikbarend: gezinnen met soms nog relatief slanke ouders hebben al propjes van kinderen rondlopen. In Disney zijn de toeristen daarom vaak ook heel makkelijk van de Amerikanen te onderscheiden.
Het gebrek aan sport- en speelgelegenheden op straat is een tweede oorzaak van het enorme overgewicht van de Amerikaanse kinderen. Nergens is ook maar iets van een speeltuin of sportveldje te vinden. Buiten spelen lijkt een vies woord te zijn geworden en van de ouders gaat daarin al helemaal geen initiatief uit. Een spelcomputer is zo gekocht en dat scheelt een hoop uren spelen met de kinderen.
Laten we met z’n allen hopen dat we in Nederland niet dezelfde kant op gaan…
Update:
Alle foto’s van Florida zijn te zien in de gallery:

Reacties
6 december 2010
Marjolijn zegt:
Heel handig! We hebben nu op school een project over consumptie maatschappijen, dit was leerzaam om te lezen!