De laatste dag zijn we in alle vroegte richting het Vaticaan vertrokken om daar de koepel van de Sint Pieter te beklimmen. Verder stond voor die dag nog een bezoek aan de binnenzijde van het Colosseum gepland, als ook een wandeling over de Palatijn, de ‘keizersheuvel’ van het oude Romeinse rijk.

Eenmaal aangekomen bij de Sint Pieter hebben we besloten om de klim geheel met de voet te doen en dus niet de eerste 200 van de kleine 500 treden over te slaan door de lift te nemen. Een prima keus, zo bleek, want de lift bevond zich enkel in het eerste deel van de klim en dit was veruit het makkelijkste deel en dus de twee euro extra niet waard. Halverwege de beklimming van de koepel krijg je de gelegenheid om vanuit de binnenzijde van de koepel de kerk te bekijken, waarna het formaat van de kerk eigenlijk pas echt opvalt. We waren bovendien bijzonder verrast toen we daar zagen dat de beeltenissen in de gehele koepel zijn opgebouwd uit mozaïeken. Zeker doordat de mozaïeken die we aan de overkant zagen een enorm perspectief toonden.
Het laatste deel van de klim is niet bepaald geschikt voor mensen met claustrofobie; de gangen worden er in hoog tempo smaller en doordat de trappen tussen de binnen- en buitenwand van de koepel gebouwd zijn lopen de muren ook steeds schuiner. Het idee om dan tegen de muur van die koepel te leunen, met aan de andere zijde van die muur een enorme diepte, was voor mij toch wel een bijzondere ervaring. Ook de hitte in het laatste deel van het trappenhuis zal voor een hoop mensen bijna niet te doen zijn.
Eenmaal bovenop de koepel hebben we wel enorm genoten van het uitzicht over het Sint-Pietersplein en de tuinen van het Vaticaan aan de andere zijde. We waren het er echter wel over eens dat de klim zelf nog wel het meest indrukwekkende deel van de attractie was.

Het Colosseum en de Palatijn

De laatste twee bezienswaardigheden van ons bezoek aan Rome, het Colosseum en de Palatijn waren beiden erg indrukwekkend, maar ook hier geldt weer: je moet het gewoon een keer zelf ervaren hebben om het echt te kunnen bevatten. Het blijft ongelooflijk hoe men in die tijd dergelijke bouwwerken heeft weten neer te zetten die bovendien ruim 2.000 jaar later ook nog grotendeels overeind staan. Na het bezoek aan het Colosseum hadden we alle vijf direct de behoefte om de film Gladiator te zien. Overigens is men momenteel bezig met de heropbouw van een klein deel van het immense amfitheater, om zo te kunnen laten zien hoe het er ooit echt uitgezien heeft. Het zal dus zeker de moeite waard zijn om het over een aantal jaren nog eens te bekijken!
De Palatijn, de keizersheuvel van het Romeinse Rijk was wellicht nog een van de meest indrukwekkende bezienswaardigheden die we bezocht hebben. Het heeft mij echt verbaasd hoeveel er nog bewaard gebleven is van de bijna twee millennia oude paleizen en badhuizen van de Romeinse keizers. Zo zijn in het Casa d’Augusto zelfs nog de originele wandschilderingen te aanschouwen en in het ongekend goed bewaard gebleven Casa di Livia (dat helaas gesloten was wegens restauratie werkzaamheden) kan men de originele mozaïekvloeren bewonderen. Met behulp van de beschrijvingen in de Lonely Planet kregen we een goed beeld van hoe de paleisheuvel er zo’n tweeduizend jaar geleden uitzag. Zo waren alle bouwwerken volledig bekleed met marmer, maar helaas is daar nu weinig tot niets meer van te zien, op enkele witte en gekleurde marmeren vloeren na.
Ook op de Palatijn gaan de werkzaamheden nog volop door: zo is de ontsnappingstunnel van Nero enkele jaren geleden ook voor het publiek geopend en worden de middeleeuwse tuinen nu beetje bij beetje uitgegraven om weer meer Romeinse paleizen bloot te leggen. Dergelijke werkzaamheden zijn trouwens in de hele stad aan de gang en met modernere technieken is men ook steeds beter in staat om brokstukken weer aan elkaar te koppelen en beetje bij beetje weer op te bouwen. Wie weet is over een paar decennia dus weer meer van het oude Romeinse Rijk te zien.

Onze derde dag in Rome. Mijn broertjes en ik waren de enigen die het Vaticaans Museum (en vooral de Sixtijnse Kapel) wilden bezoeken en het de moeite waard vonden om er om half zes voor op te staan. Deze dag werd de groep dus in tweeën gesplitst en gingen wij met z’n drieën in de vroege ochtenduren richting het Vaticaan, terwijl de rest van het reisgezelschap de ochtend gebruikte om wat bij te slapen.

Uiteindelijk stonden we even na zeven uur in de rij voor het Vaticaans Museum dat pas om half negen zou openen. Ik heb meteen een deel van die tijd benut om in het ochtendgloren nog wat foto’s op en rond het Sint-Pietersplein te maken. Na een lange tijd wachten konden we eindelijk het Vaticaans Museum betreden, waarna we zo snel mogelijk de route richting de Sixtijnse Kapel volgden, met als idee om daarna pas andere delen van het immense museum te bekijken. Op die bewuste route kwamen we direct langs enkele prachtige kamers van onder andere Raphaël, waar we ons tientallen minuten hebben vergaapt aan de prachtige wandschilderingen en plafonds.

Toen we uiteindelijk de Sixtijnse Kapel binnen liepen waren we in één klap overdonderd door het formaat en de grandeur van de zaal. In één van de eerste oogopslagen viel direct de Schepping van Adam op, hetgeen toch wel bijzonder is gezien het enorme formaat van de kapel. Het detail in de schilderingen van Michelangelo is, zeker voor een beeldend kunstenaar, ronduit ontzagwekkend. Zo is er het ogenschijnlijke perspectief in het gewelf, waarbij het moeilijk is te geloven dat het hier geen beeldhouwwerk betreft. Zo moeilijk zelfs, dat wij meerdere malen door de kapel zijn gelopen om te zien of het perspectief toch niet iets veranderde. Daarnaast is het detail dat in de beeltenissen te zien is minstens zo verbluffend. Ik had er nog uren kunnen staan, maar na een half uur zijn we toch maar verder gelopen.
Helaas was het niet toegestaan om in de Sixtijnse Kapel te fotograferen, wat vreemd genoeg wel mocht in alle andere zalen, zolang men maar geen flits gebruikte. De beveiliging in de kapel was dan ook vooral druk met het schreeuwen van ‘no pictures!’ en vreemd genoeg richtte men zich vooral op de grotere camera’s. In een poging toch nog een paar foto’s (zonder flits) te maken werd ik dan ook direct aangesproken, terwijl er naast mij vrolijk door geflitst werd door een andere toerist. Na het verlaten van de kapel werd al snel duidelijk wat de achterliggende gedachte was: commercie. In de museumwinkels waren allerlei boeken en afdrukken van de beeltenissen in de Sixtijnse Kapel te koop en waarschijnlijk wil men dit materiaal dus zo exclusief mogelijk houden.

Uiteindelijk hebben we zo’n drie uur door het Vaticaans Museum gelopen en daarbij ongeveer de helft van het museum gezien. Als je voor alle aanwezige kunst goed de tijd wilt uittrekken kan je probleemloos dagenlang door het museum struinen, maar ons ging het verder wat meer om de algemene indruk. De route richting de uitgang van het Vaticaans Museum biedt nog één laatste bezienswaardigheid: de schitterende ronde trap in art-deco stijl (zie foto), die me direct deed denken aan het interieur van het Guggenheim museum in New York.

We hadden rond het middaguur in het Villa Borghese, een park aan de noordelijke kant van het Romeinse centrum afgesproken met de twee bij de tent achtergebleven vrienden. Daar hebben we nog enkele uurtjes genoten van het weer en een simpele lunch. Vanaf het park zijn we via de Spaanse Trappen richting de metro gelopen om via de ondergrondse uit te komen bij het Piazza del Laterano. Hier is namelijk de prachtige Pauselijke basiliek San Giovanni in Laterano te vinden. De San Giovanni is ingewijd in het jaar 324 en het huidige gebouw dateert uit 1589, maar bevat ook oudere delen. Voordat de Sint Pieter in het Vaticaan in gebruik werd genomen zetelde de Paus in de enorme basiliek. Met name het plafond van de kerk is adembenemend. Op het plein tegenover de San Giovanni is de Heilige Trap te vinden, wel Christus tijdens zijn proces zou hebben beklommen en nu nog ter boetedoening op de knieën kan worden beklommen; het bewandelen van de trap op de voeten is dan ook verboden.

Vanaf de San Giovanni zijn we weer in de richting van het Colosseum gelopen, waar we ook nog even de Basilica di San Clemente bekeken hebben. De San Clemente is een van Rome’s oudste Christelijke kerken en een enorme bron van archeologische vindingen, aangezien onder het complex nog veel resten van nog veel oudere gebouwen aangetroffen zijn, waaronder oude woonhuizen en een vermoedelijke schuilkerk. De huidige basiliek is de tweede basiliek op de huidige locatie, nadat de eerste in de 11e eeuw door brand verwoest is geraakt.
Uiteindelijk waren we te laat bij het Colosseum om die dag nog het grote amfitheater te bewonderen, dus dat moest een dag worden opgeschoven. De laatste uurtjes werden opgevuld met een wandeling over het voormalige Circus Maximus (waarvan het formaat alsmaar blijft verbazen) en enkele kleinere bezienswaardigheden in de omgeving.

De tweede dag van ons verblijf in Rome zouden we ’s ochtends al richting het Vaticaan vertrekken, maar de zoektocht naar kaartjes voor het openbaar vervoer leverde die ochtend wat vertraging op, waardoor we uiteindelijk pas rond het middaguur in de trein zaten. Na een 20 minuten durende rit kwamen we aan op station St. Pietro en vanaf daar was het nog slechts enkele minuten lopen naar de muren van het Vaticaan en, natuurlijk, het Sint Pietersplein.

Na ons even vergaapt te hebben over de omvang van het plein hebben we ons achter de rij voor de Sint Pieter aangesloten. De doorstroom daarvan viel alleszins mee en enkele minuten later waren we al door de beveiliging heen. De eerste bezienswaardigheid was de Zwitserse Garde, het militair corps dat verantwoordelijk is voor de bewaking van het Vaticaan en de Paus. Eerlijk gezegd maakten de soldaten weinig indruk op ons; hun postuur en kleding deed eerder wat clownesk aan.
Eenmaal in de Sint Pieter hebben we ons bijna een vol uur lang vergaapt aan de prachtige beelden, kunstwerken en gewelven in de basiliek. Ook de lichtinval door de 100 meter hoge koepel (waar iedereen wel eens een foto van gezien heeft) was prachtig. Ik zou nog vele alinea’s kunnen vullen met de pracht die in de Sint Pieter te aanschouwen is, maar eigenlijk is dat een zinloze onderneming, aangezien de echte schoonheid niet in woorden te vatten is. Je moet de kathedraal dan ook eens in het echt bezocht hebben om dit te begrijpen.
Vanaf de Sint Pieter zijn we richting het Castel Sant’ Angelo. Dit kasteel is in de middeleeuwen gebruikt als schuiladres voor de Paus en het was dan ook door middel van tunnels en een vestingmuur verbonden aan het Vaticaan. Rond het kasteel is hier ook nog het een en ander van te zien.

We hebben onze weg vervolgd door bij de Ponte Sant’ Angelo naar de ondergelegen kade te lopen. Vanaf hier hebben we een lange voettocht langs de rivier de Tiber gemaakt, waarbij we ons halverwege realiseerden dat we onze compactcamera kwijt waren. We hadden geen backups van de op de camera opgeslagen foto’s en liepen dus erg zenuwachtig terug naar de plek waar we de camera dachten te zijn kwijtgeraakt. Uiteindelijk lag de camera nog gewoon op de reling van de trap richting de kade. Na de met pech overspoelde start van de vakantie leken we nu zowaar wat geluk te hebben!
Na wederom een wandeling langs de Tiber zijn we op zoek gegaan naar een restaurantje voor het avondeten. We hebben de dag vervolgens afgesloten met een avondwandeling langs het Circus Maximus en het Colosseum. Bij het Colosseum kwam ik al snel tot de conclusie dat ik hier later deze week nog eens wat nachtfoto’s met een statief moest maken, maar voor nu moest ik het doen met een hoge ISO waarde en Image Stabilization.