grot

IJsgrot – Virkisjökull, IJsland (2)

Een detail van de ijsgrot in de Virkisjökull gletsjer die enkele dagen eerder hier ook al voorbij kwam. Interessant detail is het hoopje as en gesteente dat zich binnenin de grot heeft verzameld door een van de vele stroompjes in en rond de grot. Over de hele gletsjer zijn overal wel stroompjes en zelfs aardig forse rivieren te vinden die langzaam een route door het ijs uitkerven. Op sommige punten vind het water dan een zwak punt waar het weer een weg naar beneden kan banen, hetgeen tientallen meters diepe waterallen en gaten kan genereren. Achterin deze grot bevond zich ook zo’n waterval. Het verraderlijke ijs liet het niet toe om nog veel verder de grot in te gaan.

IJsgrot – Virkisjökull, IJsland

Een kleine ijsgrot, midden op de Virkisjökull gletsjer (een gletsjertong van de Vatnajökull). Tijdens een bijna vijf uur durende ‘glacier hike’ kwamen we langs deze grot, waarbij we eerst zo’n 10 meter moesten abseilen om de grot te kunnen bekijken. De vele regen van die dag (en de dagen ervoor) had ervoor gezorgd dat het ijs op een hoop plaatsen prachtig blauw was. Het regende tijdens onze gletsjer tocht echter zo veel en hard, dat iedereen erachter kwam dat zijn waterdichte kleding niet echt waterdicht was. Gecombineerd met de steeds verder dalende temperatuur was het dus een erg zware tocht.

Na afloop wist een van de twee gidsen ons zelfs te vertellen dat dit van alle tochten die hij gelopen had de meest natte tocht ooit was. Een groter contrast met de glacier hike die we in september 2009 een paar kilometer verderop deden was niet mogelijk; toen was het namelijk zo rond de 20 graden en onbewolkt.

Grótagjá, IJsland

Grótagjá is een grot met warm water, ontstaan door een scheur in de aardkost. De grotten bij Grótagjá waren vroeger, met een watertemperatuur van rond de 38 graden Celsius, een populaire natuurlijke badplaats. Er was toentertijd een aparte grot voor de vrouwen en een voor de mannen. In de jaren ’70 steeg de watertemperatuur plotseling tot 60 graden, waardoor de grotten onbruikbaar werden als badplaats. Sindsdien is het water weer aan het afkoelen en inmiddels schommelt de temperatuur weer rond de 40 graden en wordt er weer sporadisch in gezwommen.

IJsgrot – Kverkfjöll, IJsland

Een van de ijsgrotten in de gletsjer bij Kverkfjöll, in het binnenland van IJsland. Rond Kverkfjöll bevinden zich diverse hete (zwavel-)bronnen, waarvan er een aantal ook onder en in de ijskap liggen. Deze bronnen ontspringen in een warme beek die zich vervolgens een weg baant onder de ijskap. De warmte doet het ijs beetje bij beetje smelten, met kilometerslange tunnels en ijsgrotten als gevolg.

De ijsgrotten bij Kverkfjöll zijn niet altijd zichtbaar. Na verloop van tijd wordt het dak van de grot te dun of instabiel, en stort de grot in. Daarbij kan het gebeuren dat een enorme massa ijs van de gletsjer mee in beweging komt, met kleine ijslawines tot gevolg. Nadat de ijsgrot geheel of gedeeltelijk is ingestort duurt het weer een hele poos voor de ijsgrot zijn ‘oude’ vorm weer terug heeft.

Het spreekt voor zich dat het erg gevaarlijk is om in de nabijheid van de ijsgrot rond te lopen, laat staan de grot te betreden. Waaghalzen die ondanks dit alles de grot toch betreden moeten erg oppassen voor vallend ijs, dat soms uit blokken van enkele meters in doorsnee kan bestaan. Tijdens ons bezoek aan Kverkfjöll konden we regelmatig het gebulder van vallend ijs uit de diepere delen van de grot horen komen.

Omdat het dak van de grot bij de ingang bijzonder dun was hebben we ons alleen rond de ingang begeven. Als de gelegenheid zich voor doet zal ik een volgende keer wel de grot in gaan, om dan ook een foto van het prachtige lichtspel binnen in de grot te kunnen maken.