IJsland in het najaar
- 29 november 2009 -
De zestiendaagse rondreis door IJsland vond plaats in september, wat voor de lokale bevolking de start van het najaar betekent. In de voorbije weken heb ik een hoop vragen gehad over mijn ervaringen van het reizen door IJsland gedurende de maand september. Een korte terugblik op onder andere het weer, vervoer en accommodaties.
Het begin van de herfst
De vriendelijke gastvrouw in Gaulverjaskoli, ons eerste hostel, vertelde ons bij het ontbijt dat voor IJslanders de herfst begonnen is zodra men ’s ochtends het licht aan moet doen; begin september dus. Op de vraag hoe het weer er de komende weken uit zou kunnen zien antwoordde ze ons dat het over het algemeen niet veel beter zou worden dan het weer van die ochtend: grijs, fris en regenachtig. Het beste weer was te vinden aan de noordoost zijde van IJsland, waar het op dat moment nog zonnig en tegen de 20 graden was. Ondanks dit matige vooruitzicht voor de zuidelijke kant van het eiland hebben we toen toch eerst de zuidkust afgereden.
Weer
Gedurende de ruim twee weken hebben we gemiddeld genomen zeker geen slecht weer gehad. Er zijn zo’n drie dagen geweest dat we echt heel slecht weer hebben gehad. Een van die dagen reden we de route de fjorden aan de oostkant van IJsland, waar we door de hevige regenval en laaghangende bewolking helaas niets van gezien hebben. Daar stonden echter ook enkele zeer zonnige en warme dagen tegenover; de dag dat we de ‘glacier hike’ deden was het bijvoorbeeld 20 graden met een strakblauwe hemel. Op de dag dat we het Askja gebergte aandeden, hadden we te maken met zeer stormachtig weer; windkracht 8-9 bij een temperatuur net boven het vriespunt.
Naast die uitersten hebben we vooral veel dagen met zeer wisselvallig weer gehad, waarop het weer op een dag kon variƫren van licht bewolkt tot regenachtig. Sterker nog, de variatie in het IJslandse weerbeeld valt te karakteriseren met het IJslandse gezegde:
Bevalt het huidige weer u niet, wacht dan vijf minuten.
En zo hebben wij het ook ervaren, in luttele minuten tijd kon het weer volledig omslaan. Ook is het zo dat het weerbeeld binnen een enkel gebied enorm kan verschillen, hetgeen vooral in de binnenlanden het geval is. Dit merkten wij rond Landmannalaugar: de route richting het prachtige gebied verliep door grijs en grauw weer, terwijl we in Landmannalauger zelf te maken kregen met de eerste opklaringen. De dag erop vertrokken we bij half bewolkt weer, waarna we al snel de dichte mist in reden om vervolgens weer in grauw en druilerig weer te belanden.
Noorderlicht
Bij helder (en bij voorkeur koud) weer kan men ’s avonds het noorderlicht (Aurora Borealis) aanschouwen. Het noorderlicht seizoen duurt van grofweg begin september tot eind oktober en van begin februari tot eind maart. De meeste kans heeft men begin maart en begin september. De zichtbaarheid van het noorderlicht hangt echter van een hoop variabelen af, waaronder de zonne-activiteit, de temperatuur van de atmosfeer, de stand van de zon en natuurlijk de bewolking.
Het noorderlicht is meestal waarneembaar tussen een en maximaal vier uur na zonsondergang, waarbij de piek meestal rond twee tot drie uur na zonsondergang plaatsvindt.
Daglicht
Een ander belangrijk aspect van een bezoek aan IJsland in september, of het najaar in het algemeen, is het korter worden van de dagen. Bij aankomst op IJsland op 13 september hadden we nog daglicht van grofweg zes ’s ochtends tot half negen ’s avonds. Twee weken later was dat al gereduceerd naar de periode van iets voor zeven uur ’s ochtends tot kwart voor acht ’s avonds. De dagen worden dus echt in hoog tempo korter. Typisch was ook de lange duur van de schemering: een goed uur.
Toeristische industrie
De piek in toeristen dat IJsland aandoet valt duidelijk in de maanden juli en augustus, waarbij ook juni het nog goed doet. De toeristische industrie is duidelijk ingesteld op deze periode van het jaar. Doordat het aantal toeristen in de maand september drastisch afneemt, sluiten de meeste hotels buiten Reijkjavik hun deuren na het hoogseizoen. Ook excursies beperken hun diensten vanaf de maand september, waarbij sommige zelfs geheel stoppen, om pas weer in juni te beginnen. Daarentegen blijven de guesthouses en hostels (jeugdherbergen, welke overigens voor alle leeftijden bedoeld zijn) meestal wel het gehele jaar open en gedurende het najaar is het hier vaak zo rustig, dat op voorhand reserveren zelden nodig is.
In ons geval viel het gebrek aan excursies mee, doordat IJsland dit jaar ongebruikelijk veel toeristen gehad had en ook september nog een meer dan gemiddeld aantal bezoekers met zich mee bracht. Hierdoor werden een hoop excursies en toeristische diensten met enkele weken verlengd.
Vervoer
Ook het vervoer op het eiland kan tijdens het najaar wat lastiger verlopen. Zo worden de wegen door het binnenland en de meeste F-wegen gesloten zodra de eerste serieuze sneeuw valt, om te voorkomen dat deze onverharde wegen zwaar beschadigen. Het moment van die sneeuwval is niet te voorspellen; soms valt er midden in de zomer nog sneeuw en andere jaren valt de eerste sneeuw pas eind oktober of in november. Het is dus verstandig om op reis altijd het weer en de status van de wegen in de gaten te houden. Dit laatste kan via de website van de IJslandse wegenautoriteit: Icelandic Road Administration.
Huur je je eigen auto, dan is het verstandig om een 4WD (vierwiel aangedreven) auto te huren, aangezien dit werkelijk een stuk aangenamer rijdt dan een tweewiel aangedreven wagen, zeker op natte, besneeuwde, gladde of gewoon slechte wegen.
Wanneer je niet over eigen vervoer beschikt wordt het allemaal nog wat lastiger: een hoop busdiensten rijden niet meer in het najaar. Ook liften is amper een optie, door de sterke afname van het toeristische verkeer gedurende het najaar. Ook veerdiensten beperken hun schema fors na het eind van het hoogseizoen.
Conclusie
Het reizen door IJsland in het najaar heeft duidelijk z’n voordelen: de prijzen voor accommodaties en autohuur zijn een stuk lager dan tijdens het hoogseizoen en het is een stuk rustiger. Dankzij dat laatste zijn guesthouse en hostel accommodaties nog op de dag zelf nog ruimschoots beschikbaar en heb je een hoop toeristische trekpleisters geheel voor jezelf. Daarnaast biedt het najaar (net als het voorjaar) de kans om bij helder weer het noorderlicht (Aurora Borealis) te aanschouwen.
Daar kleven echter ook enkele nadelen aan: het weer is een stuk wisselvalliger en (vooral in het zuiden) valt aanzienlijk meer regen. Daarnaast biedt de zomer veel langer daglicht (die tijdens de midzomernacht zelfs een gehele dag duren). Het feit dat het rustiger is heeft ook een nadeel: een hoop excursies beperken of beƫindigen in de maand september hun diensten en dit geldt ook voor bijvoorbeeld veerdiensten en het openbaar vervoer.
9 februari 2010
Hans
Hoi martijn
wat een prachtige foto, ijsland in het najaar, met die slingerende weg langs de kleurig in herfstint gekleurde bomen.
hoe krijg je die weg zo sterk geaccentueerd….zo mooi !!!!!